Właściwości farmakokinetyczne
Ostolek 70 mg

Właściwości farmakokinetyczne leku Ostolek (kwas alendronowy 70 mg)

Lek Ostolek, zawierający 70 mg kwasu alendronowego w postaci tabletki powlekanej, wykazuje specyficzne właściwości farmakokinetyczne, które determinują jego skuteczność kliniczną w leczeniu osteoporozy. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis parametrów farmakokinetycznych tego produktu leczniczego.

Wchłanianie i biodostępność

Biodostępność alendronianu zawartego w leku Ostolek po podaniu doustnym jest stosunkowo niska i wysoce zależna od czasu przyjęcia leku względem posiłku. W badaniach klinicznych wykazano, że średnia biodostępność alendronianu w dawkach od 5 do 70 mg po podaniu doustnym u kobiet po nocnej przerwie w posiłkach, na dwie godziny przed standardowym śniadaniem wynosiła 0,64% w porównaniu z dawką referencyjną podaną dożylnie. ¹

Czas przyjęcia leku względem posiłku istotnie wpływa na jego wchłanianie:

• Biodostępność zmniejsza się do 0,46%, gdy alendronian podawano na godzinę przed standardowym śniadaniem ²
• Biodostępność spada do 0,39%, gdy lek przyjmowany jest na pół godziny przed standardowym śniadaniem ³
• Biodostępność jest praktycznie zerowa, gdy alendronian podawany jest jednocześnie ze standardowym śniadaniem lub do dwóch godzin po śniadaniu ⁴

Ważne jest, aby zwrócić uwagę na interakcje z napojami – jednoczesne przyjmowanie alendronianu z kawą lub sokiem pomarańczowym zmniejsza biodostępność o około 60%. ⁵

Badania kliniczne wykazały, że w leczeniu osteoporozy alendronian działa skutecznie, gdy podawany jest przynajmniej 30 minut przed pierwszym posiłkiem lub płynem przyjmowanym w ciągu dnia. ⁶

Na uwagę zasługuje fakt, że prednizon podawany doustnie (20 mg trzy razy na dobę przez pięć dni) nie powodował klinicznie istotnych zmian w biodostępności alendronianu po podaniu doustnym – obserwowano jedynie umiarkowane zwiększenie parametrów wchłaniania (średnie zwiększenie wahało się od 20% do 44%). ⁷

Dystrybucja alendronianu w organizmie

Dystrybucja alendronianu w organizmie charakteryzuje się specyficznym profilem. Badania na modelach zwierzęcych (szczury) wykazały, że po podaniu dożylnym w dawce 1 mg/kg mc., alendronian początkowo lokalizuje się w tkankach miękkich, a następnie ulega szybkiej redystrybucji do tkanki kostnej lub jest wydalany z moczem. ⁸

U ludzi średnia objętość dystrybucji alendronianu w stanie równowagi, z wyłączeniem kości, wynosi przynajmniej 28 litrów. ⁹ Stężenia substancji czynnej w osoczu po podaniu doustnym dawek terapeutycznych są bardzo niskie – poniżej granicy wykrywalności stosowanych metod analitycznych (<5 ng/ml). ¹⁰

Wiązanie alendronianu z białkami osocza u ludzi jest stosunkowo wysokie i wynosi około 78%. ¹¹

Metabolizm alendronianu

Aktualnie brak jest danych dotyczących procesów metabolicznych, jakim podlega alendronian zarówno u zwierząt, jak i u ludzi. ¹² Alendronian prawdopodobnie nie podlega istotnym przemianom metabolicznym w organizmie.

Eliminacja alendronianu

Proces eliminacji alendronianu z organizmu charakteryzuje się dwufazowością – wstępnym szybkim usuwaniem z krążenia ogólnego oraz długotrwałym uwalnianiem z tkanki kostnej. Po dożylnym podaniu pojedynczej dawki alendronianu znakowanego izotopem węgla 14C, około 50% dawki izotopu jest wydalane z moczem w ciągu 72 godzin, natomiast w kale stwierdza się bardzo małą aktywność promieniotwórczą lub całkowity jej brak. ¹³

Parametry farmakokinetyczne eliminacji alendronianu:

• Klirens nerkowy po podaniu dożylnie pojedynczej dawki 10 mg wynosi 71 ml/min ¹⁴
• Wydalanie ustrojowe nie przekracza 200 ml/min ¹⁵
• Po dożylnym podaniu stężenie w osoczu spada o ponad 95% w ciągu 6 godzin ¹⁶

Szczególną cechą alendronianu jest jego bardzo długi okres półtrwania, wynoszący przypuszczalnie ponad 10 lat, co odzwierciedla powolne uwalnianie substancji czynnej zdeponowanej w tkance kostnej do krążenia ogólnego. ¹⁷

Badania na szczurach wykazały, że alendronian nie jest wydalany przez zasadowy lub kwaśny transport nerkowy, co sugeruje, że substancja ta nie wpływa na wydalanie innych leków z ludzkiego organizmu za pośrednictwem tych systemów transportowych. ¹⁸

Farmakokinetyka w szczególnych grupach pacjentów

Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek

U pacjentów z niewydolnością nerek farmakokinetyka alendronianu ulega istotnym zmianom. Badania przedkliniczne potwierdziły, że frakcja leku, która nie została zdeponowana w tkance kostnej, jest szybko wydalana z moczem. ¹⁹

Długotrwałe podawanie dożylne alendronianu zwierzętom w badaniach przedklinicznych (łączna dawka do 35 mg/kg mc.) nie prowadziło do nasycenia wychwytu przez tkankę kostną. ²⁰ Pomimo braku bezpośrednich danych klinicznych, istnieje wysokie prawdopodobieństwo, że podobnie jak u zwierząt, wydalanie alendronianu przez nerki będzie zmniejszone u pacjentów z niewydolnością nerek. ²¹

W konsekwencji można spodziewać się zwiększonej kumulacji alendronianu w tkance kostnej u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek. ²² To zjawisko wymaga szczególnej uwagi podczas stosowania leku u tej grupy pacjentów i może powodować konieczność modyfikacji dawkowania.