Właściwości farmakodynamiczne
Maxitrol (1 mg + 3500 j.m. + 6000 j.m.)/g

Maxitrol to okulistyczny preparat złożony zawierający deksametazon (1 mg/g), siarczan neomycyny (3500 j.m./g) oraz siarczan polimyksyny B (6000 j.m./g), łączący działanie przeciwzapalne i przeciwbakteryjne (kod ATC: S01CA01). Deksametazon, silny kortykosteroid o ograniczonej aktywności mineralokortykoidowej, hamuje wydzielanie białek adhezyjnych, aktywność cyklooksygenaz I i II oraz ekspresję cytokin, co skutkuje zmniejszeniem migracji leukocytów i uwalniania mediatorów prozapalnych w zapalnych chorobach oczu. Neomycyna i polimyksyna B zapewniają szerokie spektrum działania przeciwbakteryjnego wobec bakterii Gram-dodatnich (m.in. Staphylococcus aureus, Staphylococcus epidermidis) oraz Gram-ujemnych (m.in. Escherichia coli, Pseudomonas aeruginosa), z synergistycznym efektem wobec niektórych szczepów Enterococcus, choć preparat może być nieskuteczny wobec paciorkowców, w tym Streptococcus pneumoniae.

Właściwości farmakodynamiczne leku Maxitrol

Maxitrol to złożony produkt leczniczy okulistyczny, zawierający deksametazon (1 mg/g), siarczan neomycyny (3500 j.m./g) oraz siarczan polimyksyny B (6000 j.m./g). Zgodnie z klasyfikacją farmakoterapeutyczną należy do grupy produktów okulistycznych, złożonych preparatów zawierających leki o działaniu przeciwzapalnym i przeciwzakaźnym, a konkretnie kortykosteroidy w połączeniu z lekami przeciwzakaźnymi (kod ATC: S 01 CA01).1

Mechanizm działania

Deksametazon, będący składnikiem produktu Maxitrol, należy do grupy kortykosteroidów, których skuteczność w leczeniu zapalnych chorób oczu została dobrze udokumentowana. Mechanizm działania przeciwzapalnego kortykosteroidów polega na:2

  • Hamowaniu wydzielania naczyniowych, nabłonkowych białek adhezyjnych – białka te biorą udział w procesie rekrutacji i migracji komórek zapalnych do miejsca uszkodzenia tkanki
  • Hamowaniu aktywności cyklooksygenazy I i II – enzymu odpowiedzialnego za produkcję prostaglandyn będących mediatorami stanu zapalnego
  • Zmniejszaniu ekspresji cytokin – białek sygnałowych układu immunologicznego, odpowiedzialnych za nasilenie reakcji zapalnej

Główne działanie kortykosteroidów opiera się na zmniejszeniu uwalniania mediatorów prozapalnych oraz hamowaniu przylegania krążących leukocytów do nabłonka naczyniowego, co w konsekwencji zapobiega ich atakowi na tkanki oka objęte stanem zapalnym.3

Deksametazon wyróżnia się na tle innych steroidów znaczącym działaniem przeciwzapalnym przy jednocześnie ograniczonej aktywności mineralokortykoidowej. Jest uznawany za jeden z najsilniej działających leków przeciwzapalnych.4

Efekt farmakodynamiczny

Skojarzenie siarczanu neomycyny i siarczanu polimyksyny B w produkcie Maxitrol zapewnia szerokie spektrum działania przeciwbakteryjnego, skuteczne wobec większości patogenów najczęściej powodujących zakażenia oczu.5

Skuteczność i bezpieczeństwo kliniczne

Produkt Maxitrol wykazuje aktywność przeciwbakteryjną wobec następujących drobnoustrojów:6

Bakterie Gram-dodatnie Bakterie Gram-ujemne

Badania in vitro wykazały, że połączenie siarczanu neomycyny i siarczanu polimyksyny B charakteryzuje się działaniem synergistycznym wobec niektórych szczepów Enterococcus, w tym wobec Enterococcus faecalis.7

Należy zwrócić uwagę, że produkt Maxitrol może nie wykazywać wystarczającego działania przeciwbakteryjnego wobec paciorkowców, w tym Streptococcus pneumoniae.8

Charakterystyka poszczególnych antybiotyków w preparacie

Siarczan neomycyny jest antybiotykiem aminoglikozydowym o szerokim spektrum działania, wykazującym aktywność przeciwko większości bakterii Gram-dodatnich oraz niektórym bakteriom Gram-ujemnym. Ważną cechą tego antybiotyku jest małe ryzyko selekcji szczepów opornych.9

Należy jednak pamiętać, że na neomycynę oporna jest większość szczepów paciorkowców oraz wiele szczepów Pseudomonas.10

Siarczan polimyksyny B to antybiotyk peptydowy o działaniu wybiórczym, skierowanym głównie przeciwko drobnoustrojom Gram-ujemnym, ze szczególną aktywnością wobec Pseudomonas aeruginosa.11

Nadwrażliwość krzyżowa

W trakcie terapii produktem Maxitrol należy uwzględnić możliwość występowania nadwrażliwości krzyżowej w stosunku do różnych antybiotyków aminoglikozydowych. W przypadku wystąpienia reakcji nadwrażliwości podczas stosowania leku, należy natychmiast przerwać terapię i wdrożyć odpowiednie leczenie.12

  1. 13.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl