Specjalne ostrzeżenia
Losartan Hydrochlorothiazyd Krka

Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania Losartan Hydrochlorotiazyd Krka

Produkt leczniczy Losartan Hydrochlorotiazyd Krka (100 mg + 12,5 mg) wymaga szczególnej uwagi klinicznej ze względu na potencjalne działania niepożądane oraz interakcje. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące bezpiecznego stosowania tego produktu w praktyce klinicznej.¹

Ostrzeżenia związane z losartanem

Obrzęk naczynioruchowy – pacjenci z obrzękiem naczynioruchowym w wywiadzie (obejmującym obrzęk twarzy, warg, gardła i/lub języka) wymagają ścisłej obserwacji klinicznej podczas terapii.²

Niedociśnienie i zmniejszenie objętości krwi krążącej – objawowe niedociśnienie może wystąpić szczególnie po podaniu pierwszej dawki u pacjentów ze zmniejszoną objętością krwi krążącej i/lub niedoborem sodu spowodowanym przez:

• intensywną terapię moczopędną – konieczne monitorowanie ciśnienia tętniczego
• znaczne ograniczenie soli w diecie – zaleca się kontrolowaną suplementację
• biegunkę – wyrównanie gospodarki wodno-elektrolitowej
• wymioty – uzupełnienie niedoborów przed rozpoczęciem terapii

Niedobory te należy wyrównać przed rozpoczęciem podawania leku Losartan Hydrochlorotiazyd Krka.³

Zaburzenia równowagi elektrolitowej – u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek, z cukrzycą lub bez, często występują zaburzenia równowagi elektrolitowej. Szczególnej uwagi wymagają:

• Monitorowanie stężenia potasu w surowicy – kontrola regularna
• Kontrola klirensu kreatyniny – zwłaszcza przy wartościach 30-50 ml/min
• Pacjenci z niewydolnością serca – wymóg ścisłej obserwacji klinicznej

Nie zaleca się jednoczesnego stosowania losartanu z hydrochlorotiazydem i leków zwiększających stężenie potasu, takich jak:

• Diuretyki oszczędzające potas
• Suplementy potasu
• Zamienniki soli kuchennej zawierające potas
• Produkty zawierające trimetoprim

⁴

Zaburzenia czynności wątroby – ostrożność kliniczna wymagana jest u pacjentów z łagodnymi do umiarkowanych zaburzeniami czynności wątroby w wywiadzie ze względu na wykazane w badaniach farmakokinetycznych znaczne zwiększenie stężenia losartanu w osoczu. Produkt leczniczy Losartan Hydrochlorotiazyd Krka jest przeciwwskazany u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby.⁵

Zaburzenia czynności nerek – u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek szczególnej uwagi wymagają:

• Pacjenci, których czynność nerek zależy od aktywności układu renina-angiotensyna-aldosteron (np. z ciężką niewydolnością serca)
• Przypadki obustronnego zwężenia tętnic nerkowych
• Zwężenie tętnicy jedynej czynnej nerki

Zaburzenia czynności nerek mogą ustępować po odstawieniu leku. W tych grupach pacjentów obserwowano zaburzenia czynności nerek z niewydolnością włącznie oraz zwiększenie stężenia mocznika i kreatyniny w surowicy.⁶

Stan po przeszczepieniu nerki – brak doświadczeń u pacjentów po niedawno przebytym przeszczepieniu nerki – konieczna szczególna ostrożność.⁷

Pierwotny hiperaldosteronizm – pacjenci z tym schorzeniem zazwyczaj nie reagują na leki przeciwnadciśnieniowe działające przez hamowanie układu renina-angiotensyna, dlatego nie zaleca się stosowania produktu leczniczego Losartan Hydrochlorotiazyd Krka u tych pacjentów.⁸

Ostrzeżenia dotyczące układu sercowo-naczyniowego

Choroba niedokrwienna serca i choroba naczyniowa mózgu – istnieje ryzyko, że nadmierne obniżenie ciśnienia tętniczego u pacjentów z chorobą niedokrwienną serca i chorobą naczyń mózgowych może prowadzić do zawału mięśnia sercowego lub udaru mózgu. Konieczna jest ostrożna regulacja dawkowania i monitorowanie ciśnienia tętniczego.⁹

Niewydolność serca – u pacjentów z niewydolnością serca, ze współistniejącymi zaburzeniami czynności nerek lub bez nich, istnieje ryzyko ciężkiego niedociśnienia tętniczego i (często ostrych) zaburzeń czynności nerek. Zalecane jest ścisłe monitorowanie ciśnienia tętniczego i funkcji nerek.¹⁰

Zwężenie zastawki aortalnej, dwudzielnej, kardiomiopatia przerostowa z zawężeniem drogi odpływu – szczególna ostrożność jest wymagana u pacjentów z tymi schorzeniami ze względu na ryzyko ostrego spadku ciśnienia tętniczego i niedostateczną perfuzję ważnych życiowo narządów.¹¹

Skuteczność leku w zależności od rasy

U osób rasy czarnej losartan i inne antagonisty receptora angiotensyny są mniej skuteczne w obniżaniu ciśnienia tętniczego niż u osób innych ras. Jest to prawdopodobnie związane z częstszym występowaniem małej aktywności reninowej osocza w populacji pacjentów rasy czarnej z nadciśnieniem tętniczym.¹²

Podwójna blokada układu renina-angiotensyna-aldosteron (RAA)

Nie zaleca się jednoczesnego stosowania:

• Inhibitorów konwertazy angiotensyny (ACE)
• Antagonistów receptora angiotensyny II (ARB)
• Aliskirenu

Podwójna blokada zwiększa ryzyko:

• Niedociśnienia
• Hiperkaliemii
• Zaburzenia czynności nerek (w tym ostrej niewydolności nerek)

¹³

Jeśli zastosowanie podwójnej blokady układu RAA jest absolutnie konieczne, terapia powinna być prowadzona wyłącznie pod nadzorem specjalisty z ścisłym monitorowaniem:

• Czynności nerek
• Stężenia elektrolitów
• Ciśnienia tętniczego krwi

U pacjentów z nefropatią cukrzycową nie należy stosować jednocześnie inhibitorów ACE oraz antagonistów receptora angiotensyny II.¹⁴

Stosowanie w ciąży

Nie należy rozpoczynać leczenia antagonistami receptora angiotensyny II w okresie ciąży. U pacjentek planujących ciążę zaleca się zmianę leczenia na inne leki przeciwnadciśnieniowe o ustalonym profilu bezpieczeństwa stosowania w czasie ciąży. W przypadku rozpoznania ciąży należy natychmiast przerwać stosowanie antagonistów receptora angiotensyny II i rozpocząć leczenie alternatywne.¹⁵

Ostrzeżenia związane z hydrochlorotiazydem

Niedociśnienie i zaburzenia równowagi wodno-elektrolitowej – należy monitorować pacjentów pod kątem objawów klinicznych zaburzeń równowagi wodno-elektrolitowej, takich jak:

• Zmniejszenie objętości krwi krążącej
• Hiponatremia
• Zasadowica hipochloremiczna
• Hipomagnezemia
• Hipokaliemia

Monitorowanie elektrolitów w surowicy jest szczególnie ważne u pacjentów z biegunką lub wymiotami. U pacjentów z obrzękami, podczas upalnej pogody może wystąpić hiponatremia z rozcieńczenia.¹⁶

Wpływ na metabolizm i układ wewnątrzwydzielniczy

Wpływ na metabolizm glukozy – terapia tiazydami może powodować:

• Pogorszenie tolerancji glukozy
• Konieczność dostosowania dawki leków przeciwcukrzycowych, w tym insuliny
• Ujawnienie cukrzycy utajonej

¹⁷

Wpływ na gospodarkę wapniową – tiazydy mogą:

• Zmniejszać wydalanie wapnia z moczem
• Powodować przemijające i nieznaczne zwiększenie stężenia wapnia w surowicy

Znaczna hiperkalcemia może świadczyć o utajonej nadczynności przytarczyc. Przed przeprowadzeniem badań czynności przytarczyc należy zaprzestać stosowania leków tiazydowych.¹⁸

Wpływ na gospodarkę lipidową – stosowanie tiazydowych leków moczopędnych może powodować zwiększenie stężenia cholesterolu i triglicerydów. Wskazana jest kontrola parametrów lipidowych podczas terapii.¹⁹

Wpływ na gospodarkę kwasu moczowego – u niektórych pacjentów leczenie tiazydami może:

• Powodować hiperurykemię
• Wywoływać napady dny moczanowej

Losartan zmniejsza stężenie kwasu moczowego we krwi, dlatego w skojarzeniu z hydrochlorotiazydem zmniejsza wywołaną przez tiazyd hiperurykemię.²⁰

Zaburzenia czynności wątroby a hydrochlorotiazyd

Leki tiazydowe należy stosować ostrożnie u pacjentów z:

• Zaburzeniami czynności wątroby
• Postępującą chorobą wątroby

Tiazydy mogą powodować wewnątrzwątrobowy zastój żółci, a nawet niewielkie zaburzenia równowagi wodno-elektrolitowej mogą sprzyjać wystąpieniu śpiączki wątrobowej. Losartan Hydrochlorotiazyd Krka jest przeciwwskazany u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby.²¹

Nieczerniakowe nowotwory złośliwe skóry

Badania epidemiologiczne wykazały zwiększone ryzyko występowania nieczerniakowych nowotworów złośliwych skóry (NMSC):

• Rak podstawnokomórkowy (BCC)
• Rak kolczystokomórkowy (SCC)

Ryzyko wzrasta przy zwiększającym się łącznym narażeniu organizmu na hydrochlorotiazyd.²²

Należy poinformować pacjentów przyjmujących hydrochlorotiazyd o ryzyku NMSC i zalecić:

• Regularne kontrolowanie skóry pod kątem nowych zmian
• Szybki kontakt z lekarzem w przypadku stwierdzenia podejrzanych zmian skórnych
• Ograniczanie narażenia na działanie światła słonecznego i promieniowania UV
• Stosowanie odpowiedniej ochrony przeciwsłonecznej, jeśli ekspozycja jest nieunikniona

U osób z przebytym NMSC może być konieczne ponowne rozważenie stosowania hydrochlorotiazydu.²³

Ostra toksyczność na układ oddechowy

Po przyjęciu hydrochlorotiazydu notowano bardzo rzadko poważne przypadki ostrej toksyczności na układ oddechowy, w tym zespół ostrej niewydolności oddechowej (ARDS). Objawy rozwoju ARDS:

• Obrzęk płuc rozwijający się w ciągu kilku minut do kilku godzin po przyjęciu hydrochlorotiazydu
• Objawy początkowe: duszność, gorączka, osłabiona czynność płuc, niedociśnienie tętnicze

W przypadku podejrzenia ARDS należy odstawić Losartan Hydrochlorotiazyd Krka i zastosować odpowiednie leczenie. Hydrochlorotiazydu nie należy podawać pacjentom, u których wcześniej po jego przyjęciu wystąpił ARDS.²⁴

Problemy okulistyczne związane z hydrochlorotiazydem

Sulfonamidy i leki będące pochodnymi sulfonamidów mogą powodować reakcję idiosynkratyczną wywołującą:

• Nadmierne nagromadzenie płynu między naczyniówką a twardówką
• Ograniczenie pola widzenia
• Przejściową krótkowzroczność
• Ostrą jaskrę zamkniętego kąta przesączania

Objawy obejmują nagłe zmniejszenie ostrości widzenia lub ból oczu, które zwykle występują w ciągu kilku godzin lub tygodni od rozpoczęcia terapii. Nieleczona ostra jaskra z zamkniętym kątem przesączania może prowadzić do trwałej utraty wzroku.²⁵

Leczenie w pierwszej kolejności polega na jak najszybszym odstawieniu hydrochlorotiazydu. Jeśli nie udaje się opanować ciśnienia wewnątrzgałkowego, może być konieczne niezwłoczne leczenie chirurgiczne lub zachowawcze. Czynniki ryzyka rozwoju ostrej jaskry z zamkniętym kątem przesączania mogą obejmować uczulenie na sulfonamidy lub penicylinę w wywiadzie.²⁶

Inne ostrzeżenia

U pacjentów przyjmujących leki tiazydowe mogą wystąpić reakcje nadwrażliwości, zarówno u pacjentów z alergią lub astmą oskrzelową w wywiadzie, jak i bez takiego wywiadu. W trakcie stosowania tiazydów raportowano przypadki zaostrzenia lub wystąpienia tocznia rumieniowatego układowego.²⁷

Zawartość laktozy

Produkt leczniczy Losartan Hydrochlorotiazyd Krka zawiera laktozę jednowodną. U pacjentów z rzadko występującą dziedziczną nietolerancją galaktozy, niedoborem laktazy lub zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy nie należy stosować tego produktu leczniczego.²⁸