Specjalne ostrzeżenia
Everolimus Synthon

Ewerolimus, pochodna rapamycyny, wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko poważnych działań niepożądanych, w tym nieinfekcyjnego zapalenia płuc (w tym śródmiąższowego), które może prowadzić do niedotlenienia, wysięku do opłucnej, kaszlu i duszności. Diagnostyka różnicowa powinna wykluczyć zakażenia oportunistyczne, zwłaszcza pneumocystozowe zapalenie płuc (PJP/PCP). W przypadku łagodnych zmian radiologicznych bez objawów klinicznych można kontynuować leczenie, natomiast przy umiarkowanych lub ciężkich objawach zaleca się stosowanie kortykosteroidów. Ze względu na immunosupresję ewerolimus zwiększa ryzyko zakażeń bakteryjnych, grzybiczych (aspergiloza, kandydoza), wirusowych (w tym reaktywacji WZW typu B) oraz pierwotniakowych, co wymaga monitorowania i natychmiastowego wdrożenia leczenia przy ich wystąpieniu. Profilaktyka PJP/PCP jest wskazana u pacjentów stosujących jednocześnie kortykosteroidy lub inne leki immunosupresyjne.

Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania ewerolimusu

Ewerolimus, jako lek z grupy pochodnych rapamycyny, wymaga stosowania szczególnych środków ostrożności ze względu na potencjalnie poważne działania niepożądane i interakcje lekowe. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje na temat zagrożeń oraz zalecanych środków ostrożności podczas leczenia pacjentów tym lekiem.1

Nieinfekcyjne zapalenie płuc

Nieinfekcyjne zapalenie płuc stanowi efekt klasowy pochodnych rapamycyny, w tym ewerolimusu. U pacjentów przyjmujących Everolimus Genthon często zgłaszano przypadki nieinfekcyjnego zapalenia płuc, w tym śródmiąższowego zapalenia płuc. Niektóre przypadki mogą mieć ciężki przebieg, a w rzadkich sytuacjach prowadzić nawet do zgonu.2

Rozpoznanie nieinfekcyjnego zapalenia płuc należy rozważyć u pacjentów z niespecyficznymi objawami ze strony układu oddechowego, takimi jak:

  • Niedotlenienie
  • Wysięk do opłucnej
  • Kaszel
  • Duszność

Istotne jest, aby u tych pacjentów wykluczyć za pomocą odpowiednich metod diagnostycznych przyczyny zakaźne, nowotworowe oraz niemedyczne. W diagnostyce różnicowej nieinfekcyjnego zapalenia płuc konieczne jest wykluczenie zakażeń oportunistycznych, szczególnie pneumocystozowego zapalenia płuc wywołanego przez Pneumocystis jiroveci (carinii) (PJP/PCP).3

Pacjentów należy wyraźnie poinformować o konieczności natychmiastowego zgłaszania nowych lub nasilających się objawów ze strony układu oddechowego.4

Postępowanie w przypadku nieinfekcyjnego zapalenia płuc:

  • Jeżeli u pacjentów wystąpią zmiany w obrazie radiologicznym sugerujące nieinfekcyjne zapalenie płuc przy nielicznych objawach klinicznych lub ich braku, można kontynuować podawanie produktu leczniczego Everolimus Genthon bez konieczności zmiany dawkowania.5
  • W przypadku objawów o umiarkowanym (2. stopnia) lub ciężkim nasileniu (3. stopnia) wskazane może być podawanie kortykosteroidów do momentu ustąpienia objawów klinicznych.6

Zakażenia

Ze względu na właściwości immunosupresyjne ewerolimusu, lek może zwiększać podatność pacjentów na zakażenia bakteryjne, grzybicze, wirusowe lub pierwotniakowe, w tym zakażenia patogenami oportunistycznymi.7

U pacjentów przyjmujących ewerolimus obserwowano zarówno zakażenia miejscowe, jak i ogólnoustrojowe, w tym:

  • Zapalenie płuc
  • Inne zakażenia bakteryjne
  • Inwazyjne zakażenia grzybicze (aspergiloza, kandydoza)
  • Pneumocystozowe zapalenie płuc (PJP/PCP)
  • Zakażenia wirusowe, w tym reaktywacja wirusowego zapalenia wątroby typu B

Niektóre z tych zakażeń mogą mieć ciężki przebieg, prowadząc do posocznicy, niewydolności oddechowej lub wątrobowej, a w niektórych przypadkach do zgonu pacjenta.8

Zalecenia dotyczące postępowania:

  • Przed rozpoczęciem podawania produktu leczniczego Everolimus Genthon należy całkowicie wyleczyć wszystkie istniejące zakażenia.9
  • Podczas leczenia należy uważnie obserwować, czy nie pojawiają się objawy podmiotowe i przedmiotowe zakażenia.10
  • W przypadku rozpoznania zakażenia należy natychmiast rozpocząć właściwe leczenie i rozważyć przerwanie lub zaprzestanie podawania produktu leczniczego Everolimus Genthon.11
  • W przypadku inwazyjnego zakażenia grzybiczego należy natychmiast przerwać na stałe podawanie produktu i zastosować odpowiednie leczenie przeciwgrzybicze.12

Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko zakażenia PJP/PCP, które może prowadzić do zgonu. Jest ono szczególnie związane z jednoczesnym stosowaniem kortykosteroidów lub innych leków immunosupresyjnych. U takich pacjentów należy rozważyć profilaktykę PJP/PCP.13

Reakcje nadwrażliwości

U pacjentów stosujących ewerolimus obserwowano reakcje nadwrażliwości, obejmujące m.in.:

  • Anafilaksję
  • Duszność
  • Zaczerwienienie twarzy
  • Ból w klatce piersiowej
  • Obrzęk naczynioruchowy (np. obrzęk dróg oddechowych lub języka, z zaburzeniami oddychania lub bez nich)

Warto zaznaczyć, że anafilaksja stanowi przeciwwskazanie do stosowania leku.14

Jednoczesne stosowanie inhibitorów konwertazy angiotensyny (ACE)

U pacjentów leczonych jednocześnie inhibitorem ACE (np. ramiprylem) i ewerolimusem może wystąpić zwiększone ryzyko obrzęku naczynioruchowego (np. obrzęk dróg oddechowych lub języka, z zaburzeniami oddychania lub bez nich).15

Zapalenie jamy ustnej

Zapalenie jamy ustnej, w tym owrzodzenia jamy ustnej i zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, jest najczęściej zgłaszanym działaniem niepożądanym u pacjentów leczonych ewerolimusem.16 Zapalenie jamy ustnej występuje głównie w pierwszych 8 tygodniach leczenia.17

Badania wykazały, że stosowanie bezalkoholowego doustnego roztworu kortykosteroidu jako płynu do płukania jamy ustnej w pierwszych 8 tygodniach leczenia może zmniejszyć częstość występowania i nasilenie zapalenia jamy ustnej.18

Zalecenia dotyczące postępowania:

  • Rozważyć profilaktyczne i/lub terapeutyczne stosowanie terapii miejscowych, takich jak bezalkoholowy doustny roztwór kortykosteroidu w postaci płynu do płukania jamy ustnej.
  • Unikać produktów zawierających alkohol, nadtlenek wodoru, jod i wyciągi z tymianku, ponieważ mogą one zaostrzać objawy.
  • Monitorować w kierunku zakażenia grzybiczego i w razie potrzeby wdrożyć odpowiednie leczenie, szczególnie u pacjentów otrzymujących leki steroidowe.
  • Nie stosować leków przeciwgrzybiczych bez uprzedniej diagnozy zakażenia grzybiczego.19

Niewydolność nerek

U pacjentów leczonych ewerolimusem obserwowano przypadki niewydolności nerek (w tym ostrą niewydolność nerek), niektóre ze skutkiem śmiertelnym.20 Należy szczególnie kontrolować czynność nerek u pacjentów, u których występują dodatkowe czynniki ryzyka zaburzenia czynności nerek.21

Badania laboratoryjne podczas leczenia ewerolimusem

Czynność nerek

U pacjentów przyjmujących ewerolimus odnotowywano zwiększone stężenie kreatyniny w surowicy (najczęściej niewielkie) oraz białkomocz.22 Zalecane jest monitorowanie parametrów nerkowych:

  • Przed rozpoczęciem leczenia produktem Everolimus Genthon
  • Okresowo w trakcie terapii

Monitorowanie powinno obejmować:

  • Stężenie azotu mocznikowego we krwi (BUN)
  • Stężenie białka w moczu
  • Stężenie kreatyniny w surowicy23

Stężenie glukozy we krwi

Podczas terapii ewerolimusem obserwowano przypadki hiperglikemii.24 Zalecenia dotyczące monitorowania:

  • Kontrolować stężenie glukozy w surowicy na czczo przed rozpoczęciem leczenia i okresowo w jego trakcie
  • Częstsze monitorowanie, gdy ewerolimus jest podawany jednocześnie z innymi produktami leczniczymi mogącymi powodować hiperglikemię
  • Należy dążyć do uzyskania optymalnej kontroli glikemii przed rozpoczęciem podawania ewerolimusu25

Stężenie lipidów we krwi

U pacjentów przyjmujących ewerolimus obserwowano przypadki dyslipidemii (hipercholesterolemii i hipertriglicerydemii).26 Zalecenia:

  • Kontrolować stężenie cholesterolu i triglicerydów we krwi przed rozpoczęciem leczenia i okresowo w jego trakcie
  • W razie potrzeby zastosować odpowiednie leczenie hipolipemizujące27

Parametry hematologiczne

U pacjentów leczonych ewerolimusem zgłaszano zmiany w parametrach hematologicznych, w tym:

  • Zmniejszenie stężenia hemoglobiny
  • Zmniejszenie liczby limfocytów
  • Zmniejszenie liczby neutrofili
  • Zmniejszenie liczby płytek krwi28

Zalecane jest kontrolowanie morfologii krwi przed rozpoczęciem leczenia produktem Everolimus Genthon oraz okresowo w trakcie terapii.29

Specjalne grupy pacjentów i szczególne sytuacje kliniczne

Hormonalnie czynne rakowiaki

Bezpieczeństwo stosowania i skuteczność ewerolimusu u pacjentów z hormonalnie czynnymi rakowiakami nie zostały ustalone. W badaniach klinicznych nie uzyskano pierwszorzędowego punktu końcowego skuteczności (PFS – czas przeżycia wolny od progresji choroby), a analiza pośrednia całkowitego przeżycia (OS) wykazała przewagę placebo w skojarzeniu z długo działającym oktreotydem.30

Czynniki prognostyczne w nowotworach neuroendokrynnych

U pacjentów z hormonalnie nieczynnymi nowotworami neuroendokrynnymi (NET) układu pokarmowego lub płuc z dobrymi wyjściowymi czynnikami prognostycznymi (np. guz pierwotny zlokalizowany w jelicie krętym i prawidłowe wartości chromograniny A lub bez zajęcia kości), należy dokładnie ocenić stosunek korzyści do ryzyka przed rozpoczęciem leczenia ewerolimusem.31

Dotychczasowe badania wskazują na ograniczone dowody korzyści w zakresie PFS w podgrupie chorych na nowotwory neuroendokrynne wywodzące się z jelita krętego.32

Zaburzenia czynności wątroby

Ekspozycja na ewerolimus jest zwiększona u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby, w zależności od ich nasilenia wg skali Child-Pugh:

  • Łagodne zaburzenia (klasa A wg Child-Pugh)
  • Umiarkowane zaburzenia (klasa B wg Child-Pugh)
  • Ciężkie zaburzenia (klasa C wg Child-Pugh)33

Stosowanie ewerolimusu jest zalecane u pacjentów z ciężkim zaburzeniem czynności wątroby (C wg Child-Pugh) wyłącznie, jeśli potencjalna korzyść przewyższa ryzyko.34

Aktualnie brak dostępnych danych dotyczących bezpieczeństwa lub skuteczności klinicznej, które potwierdzałyby zalecenia dotyczące dostosowania dawkowania w przypadku działań niepożądanych u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby.35

Interakcje lekowe wymagające szczególnej uwagi

Inhibitory i induktory CYP3A4 oraz glikoproteiny P

Należy unikać jednoczesnego podawania inhibitorów i induktorów CYP3A4 i/lub wielolekowej pompy glikoproteiny P (PgP) z ewerolimusem.36

Jeśli nie można uniknąć jednoczesnego podawania umiarkowanych inhibitorów lub induktorów CYP3A4 i/lub PgP, należy rozważyć dostosowanie dawki ewerolimusu w oparciu o przewidywane AUC.37

Jednoczesne podawanie z silnymi inhibitorami CYP3A4 powoduje dramatyczny wzrost stężenia ewerolimusu w osoczu. Ze względu na brak wystarczających danych dotyczących dostosowania dawkowania, jednoczesne podawanie produktu leczniczego Everolimus Genthon i silnych inhibitorów nie jest zalecane.38

Substraty CYP3A4

Należy zachować ostrożność stosując ewerolimus w skojarzeniu z doustnymi substratami CYP3A4 o wąskim indeksie terapeutycznym ze względu na możliwość interakcji.39

Jeśli produkt leczniczy Everolimus Genthon jest podawany z doustnymi substratami CYP3A4 o wąskim indeksie terapeutycznym (np. pimozydem, terfenadyną, astemizolem, cisaprydem, chinidyną lub pochodnymi alkaloidów sporyszu), pacjenta należy monitorować w kierunku działań niepożądanych opisanych w drukach informacyjnych tych substratów.40

Szczepienia

Należy unikać podawania żywych szczepionek w trakcie leczenia produktem leczniczym Everolimus Genthon.41

Komplikacje związane z gojeniem się ran

Utrudnione gojenie się ran to efekt klasowy pochodnych rapamycyny, w tym ewerolimusu. Należy zachować ostrożność podczas stosowania produktu Everolimus Genthon w okresie okołooperacyjnym.42

Nietolerancja laktozy

Produkt leczniczy Everolimus Genthon zawiera laktozę w następujących ilościach:

Dawka Zawartość laktozy
2,5 mg 74,3 mg
5 mg 148,5 mg
10 mg 297,0 mg

Lek nie powinien być stosowany u pacjentów z rzadko występującą dziedziczną nietolerancją galaktozy, brakiem laktazy lub zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy.43

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl