Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Eubiocard 150 mg

Wpływ kwasu acetylosalicylowego na płodność, ciążę i laktację

Kwas acetylosalicylowy, jako inhibitor syntezy prostaglandyn, wymaga szczególnej uwagi przy stosowaniu u kobiet w wieku rozrodczym, kobiet w ciąży oraz karmiących piersią. Lekarze przepisujący Eubiocard (150 mg, tabletki dojelitowe) powinni dokładnie zapoznać się z poniższymi informacjami dotyczącymi wpływu tego leku na płodność, przebieg ciąży oraz laktację, aby móc przekazać pacjentkom kompletne i rzetelne informacje.¹

Wpływ na ciążę

Mechanizm działania a konsekwencje dla ciąży: Hamowanie syntezy prostaglandyn przez kwas acetylosalicylowy może wywierać niekorzystny wpływ zarówno na przebieg ciąży, jak i na rozwój zarodka oraz płodu. To działanie farmakologiczne należy uwzględnić podczas podejmowania decyzji o włączeniu leku u kobiet ciężarnych.²

Pierwszy i drugi trymestr ciąży

Dane epidemiologiczne wskazują na zwiększone ryzyko poważnych powikłań przy stosowaniu kwasu acetylosalicylowego we wczesnym okresie ciąży:

• Zwiększone ryzyko poronienia – badania wykazały związek między stosowaniem inhibitorów syntezy prostaglandyn a większą częstością występowania poronień.³
• Wady wrodzone – obserwowano zwiększoną częstość występowania wad układu sercowo-naczyniowego oraz wad przewodu pokarmowego.
• Wzrost ryzyka wad układu sercowo-naczyniowego – bezwzględne ryzyko wzrastało z poziomu poniżej 1% do prawie 1,5%.⁴

Istotne jest, że ryzyko występowania wad wrodzonych najprawdopodobniej wzrasta wraz z:

• Zwiększaniem dawki kwasu acetylosalicylowego
• Wydłużaniem okresu terapii⁵

W pierwszych 6 miesiącach ciąży kwas acetylosalicylowy należy stosować wyłącznie w przypadkach bezwzględnej konieczności. Jeżeli istnieje potrzeba zastosowania leku u kobiet we wczesnej ciąży lub planujących ciążę, należy zalecić:

• Najmniejszą skuteczną dawkę
• Możliwie najkrótszy okres terapii⁶

Trzeci trymestr ciąży

Przeciwwskazanie: Stosowanie kwasu acetylosalicylowego jest bezwzględnie przeciwwskazane w ostatnim trymestrze ciąży ze względu na poważne ryzyko dla płodu i matki.⁷

W trzecim trymestrze ciąży wszystkie inhibitory syntezy prostaglandyn, w tym kwas acetylosalicylowy, mogą powodować następujące niekorzystne efekty:

Wpływ na płód:

• Zaburzenia układu krążenia i oddechowego – nadciśnienie płucne z przedwczesnym zamknięciem przewodu tętniczego Botalla
• Dysfunkcja nerek – możliwa niewydolność nerek z towarzyszącym małowodziem⁸

Wpływ na matkę i noworodka:

• Wydłużenie czasu krwawienia – efekt ten może występować zarówno u matki, jak i u noworodka, nawet przy stosowaniu bardzo małych dawek
• Działanie przeciwpłytkowe – hamowanie funkcji płytek krwi⁹
• Zahamowanie kurczliwości macicy – co może prowadzić do dystocji i opóźnionego porodu (obserwowane w badaniach na zwierzętach)¹⁰

Powikłania u noworodków po ekspozycji na kwas acetylosalicylowy w okresie prenatalnym

U noworodków, których matki przyjmowały kwas acetylosalicylowy przed porodem, zaobserwowano różne nieprawidłowe krwawienia, takie jak:

• Wylewy podspojówkowe
• Krwiomocz
• Wybroczyny
• Krwiak podokostnowy czaszki¹¹

Szczególnie niepokojącym powikłaniem jest zwiększona częstość krwawień wewnątrzczaszkowych u wcześniaków, których matki przyjmowały kwas acetylosalicylowy w okresie tygodnia przed porodem.¹²

Dane z badań na zwierzętach

W badaniach na modelach zwierzęcych zaobserwowano:

• Dawka śmiertelna dla płodu była większa niż dawki stosowane klinicznie
• Zwiększoną częstość występowania różnych wad wrodzonych, w tym wad układu krążenia, przy podawaniu inhibitorów syntezy prostaglandyn w okresie organogenezy¹³

Wpływ na laktację

Kwas acetylosalicylowy i jego metabolity przenikają do mleka kobiecego, jednak w ilościach, które przy krótkotrwałym stosowaniu zasadniczo nie stanowią zagrożenia dla dziecka karmionego piersią:

• Krótkotrwałe stosowanie: Przy czasowym użyciu kwasu acetylosalicylowego przez matkę, przerywanie karmienia piersią z reguły nie jest konieczne, ponieważ dotychczas nie stwierdzono występowania działań niepożądanych u niemowląt w takich przypadkach.¹⁴
• Regularne stosowanie dużych dawek: W przypadku regularnego przyjmowania dużych dawek kwasu acetylosalicylowego, karmienie piersią należy wcześniej przerwać.¹⁵

Wpływ na płodność

Informacje dotyczące wpływu kwasu acetylosalicylowego zawartego w preparacie Eubiocard na płodność znajdują się w punkcie 4.4 Charakterystyki Produktu Leczniczego.¹⁶

Zalecenia dla lekarzy dotyczące stosowania kwasu acetylosalicylowego u kobiet w wieku rozrodczym

Lekarz powinien przekazać następujące kluczowe informacje pacjentkom w wieku rozrodczym, w ciąży lub karmiącym piersią:

1. Zawsze należy upewnić się, czy pacjentka nie jest w ciąży lub nie planuje ciąży przed przepisaniem kwasu acetylosalicylowego.
2. W pierwszym i drugim trymestrze ciąży kwas acetylosalicylowy można stosować wyłącznie w przypadkach bezwzględnej konieczności, w minimalnej skutecznej dawce przez możliwie najkrótszy czas.
3. Stosowanie kwasu acetylosalicylowego jest bezwzględnie przeciwwskazane w trzecim trymestrze ciąży.
4. Przy krótkotrwałym stosowaniu leku kontynuacja karmienia piersią jest zazwyczaj możliwa, jednak przy regularnym stosowaniu dużych dawek konieczne jest wcześniejsze przerwanie karmienia.
5. Należy poinformować pacjentkę o konieczności natychmiastowego kontaktu z lekarzem w przypadku zajścia w ciążę podczas terapii kwasem acetylosalicylowym.