działanie paracetamolu

Paracetamol (acetaminofen) jest powszechnie stosowanym lekiem przeciwbólowym i przeciwgorączkowym, należącym do grupy nieopioidowych leków przeciwbólowych. Jego działanie opiera się głównie na hamowaniu syntezy prostaglandyn w ośrodkowym układzie nerwowym poprzez blokowanie cyklooksygenazy (COX), szczególnie izoformy COX-3, która jest wariantem COX-1 występującym w mózgu.

W przeciwieństwie do niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ), paracetamol wykazuje słabe działanie przeciwzapalne na obwodzie, co przekłada się na jego korzystny profil bezpieczeństwa w odniesieniu do układu pokarmowego. Lek ten nie hamuje agregacji płytek krwi ani nie wpływa znacząco na funkcję nerek przy stosowaniu w zalecanych dawkach.

Maksymalna dawka dobowa paracetamolu dla dorosłych wynosi 4 g (zwykle w dawkach podzielonych co 4-6 godzin), a przekroczenie tej dawki znacząco zwiększa ryzyko hepatotoksyczności. Mechanizm uszkodzenia wątroby związany jest z toksycznym metabolitem NAPQI (N-acetylo-p-benzochinonoimina), który przy przedawkowaniu wyczerpuje zapasy glutationu w hepatocytach, prowadząc do martwicy komórek wątrobowych.

Paracetamol jest lekiem pierwszego wyboru w leczeniu bólu o nasileniu łagodnym do umiarkowanego oraz w stanach gorączkowych, szczególnie u pacjentów z przeciwwskazaniami do stosowania NLPZ. Jest również składnikiem wielu preparatów złożonych stosowanych w leczeniu objawowym przeziębienia i grypy.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl