Właściwości farmakokinetyczne leku Esseliv forte

Esseliv forte zawiera jako substancję czynną fosfolipidy z nasion soi (Phospholipidum essentiale) w dawce 300 mg w jednej kapsułce twardej. Parametry farmakokinetyczne polienylofosfatydylocholiny (PPC) zostały określone w badaniach przeprowadzonych zarówno u ludzi, jak i u zwierząt laboratoryjnych (szczury, myszy, króliki), z wykorzystaniem PPC znakowanej izotopami 14C, 3H oraz 32P.¹

Wchłanianie

Polienylofosfatydylocholina wykazuje wysoką biodostępność, wchłaniając się bardzo dobrze z przewodu pokarmowego (90%). Podczas procesu wchłaniania substancja ta ulega niemal całkowitej hydrolizie (prawie 100%) do 1-acylo-lizofosfatydylocholiny i kwasu linolowego przy udziale enzymu fosfolipazy A2. W tej zhydrolizowanej formie jest następnie absorbowana w jelicie czczym. Istotnym elementem procesu jest reacylacja w położeniu 2, zachodząca w nabłonku jelitowym, której podlega około 50% zhydrolizowanej substancji.²

Po doustnym podaniu, PPC przenika do krwioobiegu po upływie 2 godzin. Maksymalne stężenie w osoczu występuje po 6 godzinach od podania i stanowi 10-20% przyjętej dawki. Po ponownym podaniu doustnym do wątroby trafia 18-22% podanej dawki. Okres półtrwania PPC wynosi około 30 godzin, co wpływa na czas utrzymywania się substancji w organizmie.³

Dystrybucja

Po wchłonięciu, polienylofosfatydylocholina podlega specyficznej dystrybucji w organizmie. Ulega ona głównie wbudowaniu do frakcji lipoprotein o dużej gęstości (HDL), a także do pozostałych frakcji lipoprotein oraz błon komórkowych. Badania z użyciem znakowania radioizotopowego wykazały, że stężenie PPC było 2-6 razy większe w frakcji HDL niż w lipoproteinach zawierających apolipoproteinę B, oraz 2-20 razy większe niż w erytrocytach, trombocytach, osoczu i pełnej krwi.⁴

Ważną cechą farmakokinetyczną PPC jest brak hydrolizy w trakcie lipolizy chylomikronów i VLDL zachodzącej przy udziale lipazy lipoproteinowej. PPC dociera do wątroby zarówno z krwią, jak i z limfą, gdzie następnie zostaje wbudowana do błon komórkowych hepatocytów oraz błon organelli komórkowych, co stanowi istotny element jej działania terapeutycznego.⁵

Badania na zwierzętach, przeprowadzone na małpach Macacus rhesus z wykorzystaniem podwójnie znakowanej PPC podawanej doustnie, pozwoliły określić profil dystrybucji tkankowej. Największe stężenie PPC osiąga w następujących tkankach:

• wątroba – główny narząd docelowy
• tkanka tłuszczowa zapasowa
• mięśnie poprzecznie prążkowane

Znacznie mniejsze stężenia obserwowano w tkance płucnej, nerkach, trzustce, śledzionie, przewodzie pokarmowym i osoczu. Co istotne z punktu widzenia bezpieczeństwa terapeutycznego, fosfatydylocholina praktycznie nie przenika do ośrodkowego układu nerwowego (jedynie 1% podanej dawki).⁶

Metabolizm

Część polienylofosfatydylocholiny, która nie została odtworzona w procesie reacylacji i nie została wychwycona przez wątrobę, podlega dalszym przemianom metabolicznym. Substancja ta ulega hydrolizie przy udziale enzymu diesterazy, przekształcając się do:

1. wolnych kwasów tłuszczowych
2. glicerolofosfatydylocholiny

Następnie glicerolofosfatydylocholina jest dalej rozkładana do glicerolu, fosforanów i choliny. Wszystkie te związki powstałe w wyniku rozpadu PPC zostają następnie wykorzystane w innych szlakach metabolicznych organizmu.⁷

Eliminacja

Eliminacja polienylofosfatydylocholiny z organizmu następuje głównie poprzez wydzielanie z żółcią, gdzie stwierdza się znaczne ilości fosfolipidów. Istotny jest fakt, że tylko niewielka ilość (mniej niż 5%) PPC zostaje wydalona z kałem, co może wskazywać na intensywne krążenie wątrobowo-jelitowe tej substancji.⁸

Z moczem wydala się zaledwie 1% leku, co potwierdza, że droga nerkowa nie stanowi głównej drogi eliminacji PPC. Istotne z punktu widzenia bezpieczeństwa terapeutycznego jest, że nie stwierdzono zjawiska kumulacji leku w organizmie.⁹