Działania niepożądane
Escitalopram Aurovitas 20 mg

Escytalopram, jako przedstawiciel SSRI, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, których nasilenie jest największe w pierwszych dwóch tygodniach terapii, a następnie zwykle ulega zmniejszeniu. Szczególną uwagę należy zwrócić na potencjalnie zagrażające życiu powikłania, takie jak zespół serotoninowy, wydłużenie odstępu QT z ryzykiem torsade de pointes (zwłaszcza u kobiet, osób z hipokaliemią oraz pacjentów z chorobami serca), reakcje anafilaktyczne, zaburzenia psychiczne (w tym myśli i zachowania samobójcze) oraz hiponatremię związaną z nieprawidłowym wydzielaniem hormonu antydiuretycznego. Częstość występowania działań niepożądanych jest zróżnicowana i obejmuje m.in. bóle głowy (bardzo często), nudności (bardzo często), zaburzenia snu, lęk, zmiany masy ciała, krwawienia z przewodu pokarmowego i ginekologiczne, a także zaburzenia seksualne, które mogą utrzymywać się po zakończeniu leczenia. Nagłe odstawienie leku wiąże się z ryzykiem wystąpienia objawów odstawienia, takich jak zawroty głowy, parestezje, bezsenność, nudności czy pobudzenie, dlatego zaleca się stopniowe zmniejszanie dawki.

Działania niepożądane leku Escitalopram Aurovitas

Podczas stosowania escytalopramu obserwuje się szereg działań niepożądanych, których intensywność i częstość występowania zazwyczaj osiągają najwyższy poziom w pierwszym lub drugim tygodniu terapii. Wraz z kontynuacją leczenia, nasilenie oraz częstotliwość tych objawów na ogół ulegają redukcji.1

Profil bezpieczeństwa i monitorowanie działań niepożądanych

Dane dotyczące działań niepożądanych escytalopramu pochodzą z kontrolowanych badań klinicznych z użyciem placebo oraz ze zgłoszeń spontanicznych otrzymanych po wprowadzeniu leku do obrotu. Należy podkreślić, że wiele z tych działań jest charakterystycznych dla całej grupy leków SSRI (selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny).2

Ważne jest ciągłe monitorowanie bezpieczeństwa leku. Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych, co umożliwia nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane do odpowiednich instytucji.3

Poważne działania niepożądane wymagające szczególnej uwagi

Wśród działań niepożądanych escytalopramu szczególną uwagę należy zwrócić na te o potencjalnie poważnym charakterze, w tym:

  • Zespół serotoninowy – rzadkie, ale zagrażające życiu powikłanie4
  • Wydłużenie odstępu QT i zaburzenia rytmu serca typu torsade de pointes – szczególnie u kobiet, osób z hipokaliemią oraz pacjentów z wcześniej występującym wydłużeniem odstępu QT lub innymi chorobami serca5
  • Reakcje anafilaktyczne – rzadkie, ale potencjalnie zagrażające życiu6
  • Zaburzenia psychiczne – w tym myśli i zachowania samobójcze, które mogą wystąpić podczas terapii lub krótko po odstawieniu leku7
  • Hiponatremia – może być związana z nieprawidłowym wydzielaniem hormonu antydiuretycznego8
  • Krwawienia – w tym z przewodu pokarmowego i ginekologiczne9

Zespół odstawienia leku

Przerwanie stosowania escytalopramu, zwłaszcza nagłe, często prowadzi do objawów odstawienia. Do najczęściej zgłaszanych należą: zawroty głowy, zaburzenia czuciowe (w tym parestezje i wrażenie porażenia prądem elektrycznym), zaburzenia snu (bezsenność, wyraziste sny), pobudzenie, niepokój, nudności, wymioty, drżenia, splątanie, nadmierna potliwość, bóle głowy, biegunka, kołatanie serca, chwiejność emocjonalna, drażliwość oraz zaburzenia widzenia.10

Objawy te zazwyczaj mają łagodne lub umiarkowane nasilenie i ustępują samoistnie, jednak u niektórych pacjentów mogą być ciężkie i/lub utrzymywać się dłużej. W przypadku zakończenia leczenia zaleca się stopniowe odstawianie leku poprzez zmniejszanie dawki.11

Zwiększone ryzyko złamań kości

Badania epidemiologiczne prowadzone głównie u pacjentów w wieku 50 lat i starszych wskazują na zwiększone ryzyko złamań kości u osób przyjmujących SSRI, w tym escytalopram. Mechanizm powodujący zwiększenie tego ryzyka nie został w pełni wyjaśniony. Jest to działanie niepożądane związane z całą grupą leków SSRI.12

Szczegółowy wykaz działań niepożądanych escytalopramu

Poniższa tabela przedstawia szczegółowy wykaz działań niepożądanych escytalopramu według klasyfikacji układów narządowych oraz częstości występowania. Częstość określono jako: bardzo często (>1/10), często (>1/100 do 1/1 000 do 1/10 000 do <1/1 000), bardzo rzadko (<1/10 000) lub częstość nieznana (nie można oszacować na podstawie dostępnych danych). 1/10), często (> 1/100 do 1/1 000 do 10 000 do < 1/1 000), bardzo rzadko (13

Układy i narządy Częstość występowania Działania niepożądane Opis
Zaburzenia krwi i układu chłonnego Częstość nieznana Trombocytopenia Zmniejszenie liczby płytek krwi, co może zwiększać ryzyko krwawień
Zaburzenia układu immunologicznego Rzadko Reakcja anafilaktyczna Ciężka, potencjalnie zagrażająca życiu reakcja alergiczna
Zaburzenia endokrynologiczne Częstość nieznana Nieprawidłowe wydzielanie hormonu antydiuretycznego Może prowadzić do zaburzeń gospodarki wodnej i elektrolitowej
Zaburzenia metabolizmu i odżywiania Często Zmniejszenie łaknienia, zwiększenie łaknienia, zwiększenie masy ciała Zmiany w apetycje i masie ciała są częstym objawem podczas terapii
Niezbyt często Zmniejszenie masy ciała Może być związane ze zmniejszonym łaknieniem
Częstość nieznana Hiponatremia, jadłowstręt Hiponatremia może być związana z zespołem nieadekwatnego wydzielania hormonu antydiuretycznego
Zaburzenia psychiczne Często Lęk, niepokój psychoruchowy, nietypowe sny, zmniejszenie popędu płciowego, brak orgazmu (u kobiet) Częste objawy wpływające na jakość życia pacjentów
Niezbyt często Bruksizm, pobudzenie, nerwowość, napady panicznego lęku, stany splątania Mogą wymagać korekty dawkowania lub dodatkowej interwencji
Rzadko Agresja, depersonalizacja, omamy Poważne objawy wymagające natychmiastowej interwencji
Częstość nieznana Mania, myśli samobójcze, zachowania samobójcze Stanowią poważne zagrożenie dla bezpieczeństwa pacjenta i wymagają natychmiastowego działania
Zaburzenia układu nerwowego Bardzo często Bóle głowy Najczęściej zgłaszane działanie niepożądane
Często Bezsenność, senność, zawroty głowy, parestezje, drżenie Mogą wpływać na codzienne funkcjonowanie pacjenta
Niezbyt często Zaburzenia smaku, zaburzenia snu, omdlenie Mogą obniżać jakość życia i wymuszać modyfikację leczenia
Rzadko Zespół serotoninowy Stan zagrożenia życia wymagający natychmiastowego odstawienia leku i interwencji medycznej
Częstość nieznana Dyskineza, zaburzenia ruchowe, drgawki, pobudzenie psychomotoryczne/akatyzja Poważne objawy neurologiczne wymagające modyfikacji leczenia
Zaburzenia oka Niezbyt często Rozszerzenie źrenic, zaburzenia widzenia Mogą wpływać na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn
Zaburzenia ucha i błędnika Niezbyt często Szumy uszne Mogą znacząco obniżać jakość życia pacjenta
Zaburzenia serca Niezbyt często Tachykardia Przyspieszenie akcji serca, które może być odczuwalne dla pacjenta
Rzadko Bradykardia Zwolnienie akcji serca, które może wymagać monitorowania
Częstość nieznana Wydłużenie odstępu QT w elektrokardiogramie, komorowe zaburzenia rytmu włącznie z zaburzeniami typu torsade de pointes Potencjalnie zagrażające życiu zaburzenia rytmu serca, zwłaszcza u osób z czynnikami ryzyka
Zaburzenia naczyniowe Częstość nieznana Niedociśnienie ortostatyczne Może powodować zawroty głowy i zwiększać ryzyko upadków, szczególnie u osób starszych
Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia Często Zapalenie zatok, ziewanie Zwykle o niewielkim nasileniu, niewymagające interwencji
Niezbyt często Krwawienie z nosa Może być związane z zaburzeniami krzepnięcia krwi
Zaburzenia żołądka i jelit Bardzo często Nudności Najczęstsze zaburzenie ze strony przewodu pokarmowego
Często Biegunka, zaparcia, wymioty, suchość w jamie ustnej Mogą istotnie wpływać na komfort pacjenta
Niezbyt często Krwawienie z przewodu pokarmowego (w tym krwawienie z odbytnicy) Potencjalnie poważne powikłanie wymagające interwencji
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych Częstość nieznana Zapalenie wątroby, nieprawidłowe wyniki prób czynnościowych wątroby Wymagają monitorowania parametrów wątrobowych
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej Często Zwiększone pocenie się Może być krępujące dla pacjenta
Niezbyt często Pokrzywka, łysienie, wysypka, świąd Mogą wskazywać na reakcję alergiczną
Częstość nieznana Siniaki, obrzęki naczynioruchowe Obrzęk naczynioruchowy może zagrażać życiu pacjenta
Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej Często Bóle stawów, bóle mięśni Mogą ograniczać aktywność fizyczną pacjenta
Zaburzenia nerek i dróg moczowych Częstość nieznana Zatrzymanie moczu Wymaga interwencji medycznej
Zaburzenia układu rozrodczego i piersi Często Zaburzenia wytrysku, impotencja (u mężczyzn) Wpływają istotnie na jakość życia seksualnego
Niezbyt często Krwotok maciczny, krwotok miesiączkowy (u kobiet) Mogą wymagać interwencji ginekologicznej
Częstość nieznana Mlekotok, priapizm (u mężczyzn), krwotok poporodowy Priapizm jest stanem wymagającym pilnej interwencji urologicznej
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania Często Zmęczenie, gorączka Mogą wpływać na codzienne funkcjonowanie
Niezbyt często Obrzęk Może wymagać monitorowania, zwłaszcza u pacjentów z chorobami układu krążenia

Szczególne grupy ryzyka i niebezpieczeństwa

Zagrożenia sercowo-naczyniowe

Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko wydłużenia odstępu QT i związanych z tym zaburzeń rytmu serca. Do grupy podwyższonego ryzyka należą:14

  • Kobiety
  • Osoby z hipokaliemią
  • Pacjenci z wcześniej występującym wydłużeniem odstępu QT
  • Pacjenci z chorobami serca

Ryzyko samobójstwa

Istnieje potwierdzone ryzyko występowania myśli i zachowań samobójczych podczas terapii escytalopramem lub krótko po odstawieniu leku. Zjawisko to dotyczy całej grupy leków SSRI/SNRI. Konieczna jest szczególna czujność kliniczna, zwłaszcza na początku leczenia oraz w trakcie zmiany dawkowania.15

Dysfunkcje seksualne

Escytalopram może powodować różnorodne zaburzenia funkcji seksualnych, które wpływają na jakość życia pacjentów:16

  • U kobiet i mężczyzn: zmniejszenie popędu płciowego
  • U kobiet: brak orgazmu, krwotok maciczny, krwotok miesiączkowy
  • U mężczyzn: zaburzenia wytrysku, impotencja, priapizm (rzadko)

Warto zauważyć, że niektóre z tych działań niepożądanych, szczególnie zaburzenia seksualne, mogą utrzymywać się również po zakończeniu leczenia u części pacjentów.

Ryzyko krwawień

Stosowanie escytalopramu wiąże się ze zwiększonym ryzykiem krwawień, w tym:17

  • Krwawienia z przewodu pokarmowego (w tym krwawienia z odbytnicy)
  • Krwawienia z nosa
  • Krwotoki maciczne i miesiączkowe u kobiet
  • Krwotok poporodowy
  • Zwiększona skłonność do powstawania siniaków

Ryzyko to może być wyższe u pacjentów przyjmujących jednocześnie leki wpływające na krzepnięcie krwi, takie jak niesteroidowe leki przeciwzapalne czy antykoagulanty.

Zaburzenia metaboliczne i elektrolitowe

W trakcie leczenia escytalopramem mogą wystąpić zaburzenia gospodarki elektrolitowej, w szczególności hiponatremia. Zaburzenie to może wynikać z nieprawidłowego wydzielania hormonu antydiuretycznego (ADH) i występuje częściej u osób starszych, pacjentów przyjmujących diuretyki lub z innymi przyczynami hipowolemii.18

Obserwuje się również wpływ na masę ciała – zarówno jej zwiększenie, jak i zmniejszenie, a także zmiany w łaknieniu.19

  1. 16.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl