Interakcje leku
Escitalopram Actavis 15 mg

Escytalopram, jako selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI), wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Przeciwwskazane jest łączenie escytalopramu z nieselektywnymi, nieodwracalnymi inhibitorami MAO ze względu na ryzyko zespołu serotoninowego; wymagana jest 14-dniowa przerwa po inhibitorze MAO i 7-dniowa po escytalopramie. Podobne przeciwwskazania dotyczą odwracalnych inhibitorów MAO-A (moklobemid) i nieselektywnych inhibitorów MAO (linezolid), gdzie w razie konieczności stosowania zaleca się minimalne dawki i ścisłą kontrolę kliniczną. Ponadto, escytalopram nie powinien być łączony z lekami wydłużającymi odstęp QT (np. leki przeciwarytmiczne klasy IA i III, niektóre przeciwpsychotyczne, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, wybrane antybiotyki i przeciwhistaminowe) ze względu na wysokie ryzyko zaburzeń rytmu serca, w tym torsade de pointes.

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Escytalopram, jako selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI), może wchodzić w liczne interakcje z innymi produktami leczniczymi. Interakcje te można podzielić na farmakodynamiczne i farmakokinetyczne. Znajomość tych interakcji jest kluczowa dla bezpiecznego stosowania leku Escitalopram Actavis u pacjentów.1

Interakcje farmakodynamiczne

Interakcje farmakodynamiczne dotyczą mechanizmów działania leków i mogą prowadzić do nasilenia lub osłabienia efektów terapeutycznych bądź zwiększenia ryzyka działań niepożądanych.2

Przeciwwskazane leczenie skojarzone

Nieselektywne, nieodwracalne inhibitory MAO – jednoczesne stosowanie escytalopramu z tymi lekami jest bezwzględnie przeciwwskazane. U pacjentów otrzymujących takie połączenie leków raportowano ciężkie reakcje niepożądane, w tym zespół serotoninowy. Pomiędzy zaprzestaniem stosowania nieodwracalnego inhibitora MAO a rozpoczęciem terapii escytalopramem należy zachować 14-dniową przerwę. Z kolei po odstawieniu escytalopramu przed włączeniem nieselektywnego, nieodwracalnego inhibitora MAO wymagana jest przerwa minimum 7 dni.3

Odwracalny, selektywny inhibitor MAO-A (moklobemid) – jednoczesne stosowanie z escytalopramem jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko wystąpienia zespołu serotoninowego. Jeśli takie połączenie jest absolutnie konieczne, należy rozpocząć od minimalnych dawek i stosować pod ścisłą kontrolą kliniczną.4

Odwracalny, nieselektywny inhibitor MAO (linezolid) – antybiotyk linezolid nie powinien być stosowany u pacjentów leczonych escytalopramem. Jeżeli takie leczenie skojarzone jest niezbędne, należy stosować minimalne dawki pod ścisłą kontrolą kliniczną.5

Nieodwracalny, selektywny inhibitor MAO-B (selegilina) – wymaga zachowania ostrożności podczas jednoczesnego stosowania z escytalopramem ze względu na ryzyko zespołu serotoninowego. Warto zauważyć, że selegilina w dawkach do 10 mg na dobę była bezpiecznie stosowana w skojarzeniu z racemicznym cytalopramem.6

Wydłużenie odstępu QT

Nie przeprowadzono szczegółowych badań farmakokinetycznych i farmakodynamicznych dotyczących interakcji escytalopramu z lekami wydłużającymi odstęp QT, jednak nie można wykluczyć addytywnego działania tych substancji. Z tego powodu przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie escytalopramu z następującymi lekami:7

  • Leki przeciwarytmiczne klasy IA i III – mogą znacząco zwiększać ryzyko zaburzeń rytmu serca8
  • Leki przeciwpsychotyczne (np. pochodne fenotiazyny, pimozyd, haloperydol) – znacząco zwiększają ryzyko kardiotoksyczności9
  • Trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne – mogą wykazywać synergistyczne działanie wydłużające odstęp QT10
  • Niektóre leki przeciwbakteryjne (np. sparfloksacyna, moksyfloksacyna, erytromycyna podawana dożylnie, pentamidyna, leki przeciwmalaryczne, zwłaszcza halofantryna) – wpływają na repolaryzację mięśnia sercowego11
  • Niektóre leki przeciwhistaminowe (astemizol, hydroksyzyna, mizolastyna) – wykazują potencjał wydłużania odstępu QT12

Leczenie skojarzone wymagające zachowania środków ostrożności

Istnieje szereg leków, których jednoczesne stosowanie z escytalopramem wymaga zachowania szczególnej ostrożności:13

  • Leki o działaniu serotoninergicznym – mogą zwiększać ryzyko wystąpienia zespołu serotoninowego14
  • Leki obniżające próg drgawkowy – escytalopram może obniżać próg drgawkowy, a jednoczesne stosowanie z innymi lekami o takim działaniu może zwiększać ryzyko wystąpienia napadów padaczkowych15
  • Lit, tryptofan – jednoczesne stosowanie z escytalopramem może powodować nasilenie działania serotoninergicznego16
  • Ziele dziurawca zwyczajnego – może zwiększać ryzyko wystąpienia działań niepożądanych17
  • Leki zwiększające ryzyko krwawień – escytalopram może zwiększać ryzyko krwawień, szczególnie w połączeniu z lekami przeciwpłytkowymi, przeciwzakrzepowymi czy niesteroidowymi lekami przeciwzapalnymi18
  • Produkty lecznicze powodujące hipokaliemię lub hipomagnezemię – mogą zwiększać ryzyko zaburzeń elektrolitowych i wtórnie wpływać na działanie escytalopramu19

Interakcje farmakokinetyczne

Wpływ innych leków na właściwości farmakokinetyczne escytalopramu

Metabolizm escytalopramu zachodzi głównie przy udziale izoenzymu CYP2C19. W mniejszym stopniu w metabolizmie biorą też udział izoenzymy CYP3A4 i CYP2D6. Metabolizm głównego metabolitu escytalopramu (S-DCT) jest częściowo katalizowany przez CYP2D6.20

Istotne klinicznie interakcje na poziomie farmakokinetycznym obejmują:

  • Omeprazol (inhibitor CYP2C19) w dawce 30 mg/dobę może powodować umiarkowane (około 50%) zwiększenie stężenia escytalopramu w osoczu21
  • Cymetydyna w dawce 400 mg dwa razy na dobę (umiarkowanie silny inhibitor enzymów) może powodować umiarkowane (około 70%) zwiększenie stężenia escytalopramu w osoczu22

Należy zachować ostrożność podczas stosowania escytalopramu w skojarzeniu z innymi inhibitorami CYP2C19, takimi jak:

  • omeprazol
  • esomeprazol
  • flukonazol
  • fluwoksamina
  • lanzoprazol
  • tyklopidyna
  • cymetydyna

W przypadku wystąpienia działań niepożądanych podczas leczenia skojarzonego z tymi lekami może być konieczne zmniejszenie dawki escytalopramu.23

Wpływ escytalopramu na właściwości farmakokinetyczne innych leków

Escytalopram działa hamująco na izoenzym CYP2D6. Należy zachować ostrożność podczas jednoczesnego stosowania escytalopramu z lekami metabolizowanymi głównie przez ten enzym, szczególnie tymi o wąskim indeksie terapeutycznym, takimi jak:24

  • Flekainid, propafenon i metoprolol (stosowane w niewydolności serca) – leki kardiologiczne o wąskim indeksie terapeutycznym25
  • Leki przeciwdepresyjne (dezypramina, klomipramina i nortryptylina) – trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne metabolizowane przez CYP2D626
  • Leki przeciwpsychotyczne (rysperydon, tiorydazyna i haloperydol) – neuroleptyki metabolizowane przez CYP2D627

Jednoczesne podawanie escytalopramu z dezypraminą lub metoprololem powoduje dwukrotne zwiększenie stężenia tych substancji w osoczu, co może wymagać dostosowania ich dawki.28

Badania in vitro wykazały również, że escytalopram może wykazywać słabe działanie hamujące na izoenzym CYP2C19. Zaleca się zachowanie ostrożności podczas jednoczesnego stosowania z lekami metabolizowanymi głównie przez ten enzym.29

Interakcje escytalopramu z alkoholem

Jednoczesne spożywanie alkoholu podczas terapii escytalopramem nie jest zalecane. Alkohol może nasilać działanie ośrodkowego układu nerwowego (OUN) escytalopramu, prowadząc do zwiększonego uspokojenia, senności i zaburzeń koordynacji ruchowej.30

Interakcja escytalopramu z alkoholem może objawiać się:

  • Nasileniem działania sedatywnego
  • Osłabieniem koncentracji i zdolności psychomotorycznych
  • Zwiększonym ryzykiem zaburzeń koordynacji ruchowej
  • Pogorszeniem funkcji poznawczych
  • Wzrostem ryzyka działań niepożądanych ze strony ośrodkowego układu nerwowego

Pacjentom przyjmującym Escitalopram Actavis należy zdecydowanie odradzać spożywanie alkoholu w jakiejkolwiek postaci podczas terapii, niezależnie od stosowanej dawki leku.

Szczegółowa tabela interakcji escytalopramu

Grupa leków/substancja Mechanizm interakcji Potencjalne skutki kliniczne Poziom ważności interakcji Zalecenia
Nieselektywne, nieodwracalne inhibitory MAO Zwiększone stężenie serotoniny Zespół serotoninowy, ciężkie reakcje niepożądane Bardzo wysoki Przeciwwskazane. Zachować 14 dni przerwy po inhibitorze MAO i 7 dni po escytalopramie
Moklobemid (selektywny, odwracalny inhibitor MAO-A) Zwiększone stężenie serotoniny Zespół serotoninowy Wysoki Przeciwwskazane, chyba że bezwzględnie konieczne – wtedy minimalne dawki pod ścisłą kontrolą
Linezolid (antybiotyk, odwracalny nieselektywny inhibitor MAO) Zwiększone stężenie serotoniny Zespół serotoninowy Wysoki Należy unikać. Jeśli konieczne – minimalne dawki pod ścisłą kontrolą
Selegilina (selektywny inhibitor MAO-B) Zwiększone stężenie serotoniny Zespół serotoninowy Umiarkowany Ostrożność. Dawki selegiliny do 10 mg/dobę były bezpieczne z racemicznym cytalopramem
Leki wydłużające odstęp QT (przeciwarytmiczne klasy IA i III, przeciwpsychotyczne, trójpierścieniowe przeciwdepresyjne, niektóre antybiotyki, przeciwhistaminowe) Addytywne działanie wydłużające odstęp QT Zaburzenia rytmu serca, torsade de pointes Bardzo wysoki Przeciwwskazane
Leki serotoninergiczne (tramadol, sumatryptan, inne SSRI) Zwiększone stężenie serotoniny Zespół serotoninowy Wysoki Zachować ostrożność, ścisła obserwacja pacjenta
Lit, tryptofan Zwiększone działanie serotoninergiczne Nasilenie działań niepożądanych, zespół serotoninowy Umiarkowany Zachować ostrożność, monitorować pacjenta
Ziele dziurawca zwyczajnego Zwiększone działanie serotoninergiczne Nasilenie działań niepożądanych Umiarkowany Odradzane jednoczesne stosowanie
Leki przeciwzakrzepowe, przeciwpłytkowe, NLPZ Wpływ na hemostazę Zwiększone ryzyko krwawień Umiarkowany Zachować ostrożność, rozważyć monitorowanie parametrów krzepnięcia
Alkohol Nasilenie działania depresyjnego na OUN Zwiększona sedacja, zaburzenia psychomotoryczne Umiarkowany Odradzane jednoczesne stosowanie
Omeprazol, esomeprazol, flukonazol, fluwoksamina, lanzoprazol, tyklopidyna (inhibitory CYP2C19) Hamowanie metabolizmu escytalopramu Zwiększone stężenie escytalopramu (o 50-70%) Umiarkowany Zachować ostrożność, może być konieczne zmniejszenie dawki escytalopramu
Cymetydyna Hamowanie metabolizmu escytalopramu Zwiększone stężenie escytalopramu (o ok. 70%) Umiarkowany Zachować ostrożność, może być konieczne zmniejszenie dawki escytalopramu
Flekainid, propafenon, metoprolol (substraty CYP2D6) Hamowanie metabolizmu przez escytalopram Zwiększone stężenie tych leków, ryzyko toksyczności Wysoki Zachować ostrożność, monitorować, może być konieczne zmniejszenie dawki tych leków
Dezypramina, klomipramina, nortryptylina (TCA, substraty CYP2D6) Hamowanie metabolizmu przez escytalopram Zwiększone stężenie tych leków (do 100%) Wysoki Zachować ostrożność, monitorować, może być konieczne zmniejszenie dawki tych leków
Rysperydon, tiorydazyna, haloperydol (substraty CYP2D6) Hamowanie metabolizmu przez escytalopram Zwiększone stężenie tych leków, ryzyko działań niepożądanych Wysoki Zachować ostrożność, monitorować, może być konieczne zmniejszenie dawki tych leków
  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl