Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania leku

Produkt leczniczy Dalacin T w postaci żelu zawierającego 10 mg/g klindamycyny (w formie fosforanu) został poddany szeregowi przedklinicznych badań bezpieczeństwa. Zgromadzone dane umożliwiają ocenę potencjalnego ryzyka związanego ze stosowaniem tego preparatu w praktyce klinicznej.¹

Badania rakotwórczości

W odniesieniu do potencjału rakotwórczego klindamycyny należy zaznaczyć, że do chwili obecnej nie przeprowadzono badań klinicznych na modelach zwierzęcych, które oceniałyby rakotwórcze działanie tego produktu. Brak jest zatem danych przedklinicznych dotyczących długoterminowego wpływu klindamycyny na rozwój nowotworów.²

Badania mutagenności

Ocena potencjału genotoksycznego klindamycyny została przeprowadzona z wykorzystaniem dwóch uznanych testów:³

• Test mikrojądrowy u szczurów – służący do wykrywania uszkodzeń chromosomów lub aparatu mitotycznego w erytrocytach szpiku kostnego
• Test rewersji mutacji Amesa – oceniający zdolność badanej substancji do wywoływania mutacji punktowych w genomie bakterii

Wyniki obydwu przeprowadzonych testów były negatywne, co wskazuje na brak potencjału mutagennego klindamycyny w badanych systemach testowych.⁴

Wpływ na rozrodczość

Przeprowadzono kompleksowe badania oceniające wpływ klindamycyny na zdolności rozrodcze zwierząt laboratoryjnych. Badania wykonano na szczurach, którym podawano klindamycynę w dawkach do 300 mg/kg masy ciała na dobę. Dawka ta odpowiada około 1,1-krotności maksymalnej dawki stosowanej u dorosłych pacjentów w przeliczeniu na mg/m² powierzchni ciała.⁵

Wyniki badań nie wykazały negatywnego wpływu klindamycyny na:

• zdolność do rozrodu
• zdolność do kopulacji

Wpływ na rozwój zarodka i płodu

Ocenę potencjalnej teratogenności i toksyczności rozwojowej przeprowadzono w badaniach na dwóch gatunkach zwierząt laboratoryjnych:⁶

• Szczury – otrzymujące klindamycynę drogą doustną (per os)
• Szczury i króliki – otrzymujące klindamycynę drogą podskórną

Wyniki przeprowadzonych badań nie wykazały szkodliwego wpływu klindamycyny na rozwój zarodka i płodu. Jedynie w przypadku stosowania dawek wykazujących działanie toksyczne na organizm matki obserwowano negatywny wpływ na rozwijający się zarodek lub płód. Wskazuje to, że klindamycyna nie wykazuje bezpośredniego działania teratogennego, a obserwowane efekty były najprawdopodobniej wtórne do toksyczności matczynej.⁷

Znaczenie danych przedklinicznych

Dostępne dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania klindamycyny, substancji czynnej preparatu Dalacin T (10 mg/g), wskazują na korzystny profil bezpieczeństwa. Przeprowadzone badania genotoksyczności nie wykazały potencjału mutagennego. Badania nad wpływem na rozrodczość i rozwój zarodka/płodu nie dostarczyły dowodów na bezpośrednie działanie teratogenne przy dawkach niebędących toksycznymi dla organizmu matki.⁸

Należy jednak zauważyć brak długoterminowych badań oceniających potencjał rakotwórczy klindamycyny, co stanowi pewne ograniczenie w ocenie pełnego profilu bezpieczeństwa tej substancji czynnej.⁹