Przeciwwskazania
Concerta 36 mg

Przeciwwskazania stosowania leku Concerta

Lek Concerta, zawierający substancję czynną metylofenidat chlorowodorek, dostępny w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu (18 mg, 36 mg), posiada szereg istotnych przeciwwskazań, które należy bezwzględnie uwzględnić przed jego zastosowaniem w terapii.¹

Nadwrażliwość i nietolerancje

Nadwrażliwość na metylofenidat lub na którąkolwiek substancję pomocniczą stanowi bezwzględne przeciwwskazanie do stosowania preparatu Concerta. Należy zwrócić szczególną uwagę na zawartość laktozy w tabletkach (6,5 mg w tabletce 18 mg; 16,7 mg w tabletce 36 mg), co może być istotne u pacjentów z nietolerancją tego cukru.²

Schorzenia okulistyczne

Lek Concerta jest przeciwwskazany u pacjentów z jaskrą – chorobą oczu charakteryzującą się zwiększonym ciśnieniem wewnątrzgałkowym. Metylofenidat może nasilać to schorzenie, prowadząc do pogorszenia stanu pacjenta.³

Zaburzenia endokrynologiczne

Guz chromochłonny nadnerczy (pheochromocytoma) stanowi przeciwwskazanie do zastosowania leku Concerta ze względu na ryzyko nasilenia objawów wynikających z nadmiernego wydzielania katecholamin.⁴

Również nadczynność tarczycy lub tyreotoksykoza wykluczają możliwość zastosowania metylofenidatu z uwagi na ryzyko nasilenia działania hormonów tarczycy i pogorszenia stanu klinicznego pacjenta.⁵

Interakcje lekowe wpływające na bezpieczeństwo

Stosowanie leku Concerta jest przeciwwskazane podczas terapii nieselektywnymi i nieodwracalnymi inhibitorami monoaminooksydazy (MAO) lub w ciągu minimum 14 dni od ich odstawienia. Jednoczesne podawanie tych leków z metylofenidatem wiąże się z ryzykiem wystąpienia przełomu nadciśnieniowego, stanowiącego stan zagrożenia życia.⁶

Zaburzenia psychiatryczne

Liczne zaburzenia psychiatryczne wykluczają możliwość stosowania metylofenidatu. Lek Concerta jest przeciwwskazany u pacjentów z następującymi stanami klinicznymi występującymi obecnie lub w przeszłości:

• Ciężka depresja – metylofenidat może nasilać objawy depresyjne⁷
• Anoreksja i/lub inne zaburzenia odżywiania – lek może nasilać utratę masy ciała⁸
• Skłonności samobójcze – ze względu na ryzyko nasilenia myśli autodestrukcyjnych⁹
• Objawy psychotyczne – metylofenidat może nasilać lub indukować objawy wytwórcze¹⁰
• Ciężkie zaburzenia nastroju – lek może destabilizować nastrój¹¹
• Mania – metylofenidat może wywołać lub nasilić epizod maniakalny¹²
• Schizofrenia – ryzyko nasilenia objawów wytwórczych¹³
• Zaburzenia psychopatyczne – ze względu na ryzyko pogorszenia objawów¹⁴
• Zaburzenia osobowości typu borderline – mogą ulec zaostrzeniu podczas stosowania metylofenidatu¹⁵

Dodatkowo, choroba afektywna dwubiegunowa (szczególnie ciężka lub epizodyczna typu I), która nie jest dobrze kontrolowana, stanowi przeciwwskazanie do stosowania preparatu Concerta, ze względu na ryzyko zaostrzenia choroby lub wywołania epizodu maniakalnego.¹⁶

Schorzenia układu sercowo-naczyniowego

Metylofenidat może wywierać niekorzystny wpływ na układ sercowo-naczyniowy, dlatego lek Concerta jest przeciwwskazany u pacjentów z następującymi stanami klinicznymi:

• Ciężkie nadciśnienie tętnicze – metylofenidat może podwyższać ciśnienie krwi¹⁷
• Niewydolność serca – lek może pogorszyć funkcję serca¹⁸
• Zarostowa choroba tętnic – ryzyko pogorszenia perfuzji obwodowej¹⁹
• Choroba niedokrwienna serca – metylofenidat może nasilać niedokrwienie mięśnia sercowego²⁰
• Znaczące zaburzenia hemodynamiczne w przebiegu wrodzonej wady serca – lek może pogorszyć parametry hemodynamiczne²¹
• Kardiomiopatie – metylofenidat może nasilać zaburzenia pracy serca²²
• Zawał mięśnia sercowego w wywiadzie – zwiększone ryzyko powikłań sercowo-naczyniowych²³
• Potencjalnie zagrażające życiu zaburzenia rytmu serca – metylofenidat może nasilać arytmie²⁴
• Kanałopatie (zaburzenia spowodowane dysfunkcją kanałów jonowych) – ryzyko nasilenia zaburzeń elektrycznych serca²⁵

Zaburzenia naczyniowe mózgowe

Lek Concerta nie powinien być stosowany u pacjentów z następującymi stanami klinicznymi:

• Wcześniej istniejące zaburzenia naczyń mózgowych – metylofenidat może pogorszyć przepływ mózgowy²⁶
• Tętniak mózgu – ryzyko zwiększonego ciśnienia wewnątrzczaszkowego i pęknięcia tętniaka²⁷
• Nieprawidłowości naczyniowe, w tym zapalenie naczyń – lek może nasilać zmiany zapalne w naczyniach²⁸
• Udar mózgu w wywiadzie – zwiększone ryzyko ponownego incydentu naczyniowego²⁹

Szczególne uwagi dotyczące przeciwwskazań

Należy podkreślić, że metylofenidat zawarty w preparacie Concerta jest substancją psychostymulującą, która może wywierać działanie na ośrodkowy układ nerwowy, układ sercowo-naczyniowy oraz naczynia mózgowe. Z tego względu dokładna ocena kliniczna pacjenta przed rozpoczęciem leczenia, z uwzględnieniem wszystkich przeciwwskazań, jest kluczowa dla zapewnienia bezpieczeństwa terapii.³⁰