Interakcje leku
Borez 5 mg
Bisoprolol fumaranu, substancja czynna leku Borez, wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne, które mają istotne znaczenie kliniczne i wymagają uwzględnienia podczas terapii. Szczególnie niezalecane jest łączenie bisoprololu z antagonistami wapnia typu werapamilu i diltiazemu, lekami przeciwarytmicznymi klasy I oraz ośrodkowymi lekami przeciwnadciśnieniowymi (klonidyna, metylodopa, moksonidyna, rylmenidyna) ze względu na ryzyko ciężkiego niedociśnienia tętniczego, bloku przedsionkowo-komorowego oraz nasilenia niewydolności serca. W przypadku innych grup leków, takich jak antagoniści wapnia typu dihydropirydyny (felodypina, nifedypina, amlodypina), leki przeciwarytmiczne klasy III (np. amiodaron), beta-adrenolityki stosowane miejscowo, leki parasympatykomimetyczne, insulina i doustne leki przeciwcukrzycowe, glikozydy naparstnicy, NLPZ, beta-sympatykomimetyki oraz sympatykomimetyki alfa- i beta-adrenergiczne, konieczne jest ostrożne monitorowanie pacjenta ze względu na ryzyko niedociśnienia, bradykardii, wydłużenia przewodzenia przedsionkowo-komorowego oraz maskowania objawów hipoglikemii. Dodatkowo, inhibitory MAO (z wyjątkiem MAO-B) mogą nasilać działanie hipotensyjne bisoprololu i zwiększać ryzyko przełomu nadciśnieniowego, co stanowi wysokie ryzyko kliniczne.
Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
Bisoprolol fumaranu, aktywna substancja leku Borez, może wchodzić w liczne interakcje z innymi produktami leczniczymi, które należy uwzględnić podczas planowania terapii. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis interakcji z podziałem na kategorie w zależności od zaleceń dotyczących jednoczesnego stosowania.1
Niezalecane leczenie skojarzone
Istnieje grupa leków, których jednoczesne stosowanie z bisoprololem jest niezalecane ze względu na możliwość wystąpienia poważnych działań niepożądanych:
- Antagoniści wapnia typu werapamilu i w mniejszym stopniu diltiazemu – wywierają negatywny wpływ na kurczliwość mięśnia sercowego oraz przewodzenie przedsionkowo-komorowe. Szczególnie niebezpieczne jest dożylne podanie werapamilu u pacjentów przyjmujących bisoprolol, gdyż może to spowodować ciężkie niedociśnienie tętnicze i blok przedsionkowo-komorowy.2
- Leki przeciwarytmiczne klasy I (chinidyna, dyzopiramid, lidokaina, fenytoina, flekainid, propafenon) – mogą nasilać efekt inotropowy ujemny bisoprololu oraz zwiększać jego wpływ na czas przewodzenia przedsionkowo-komorowego.3
- Leki przeciwnadciśnieniowe o działaniu ośrodkowym (klonidyna, metylodopa, moksonidyna, rylmenidyna) – ich jednoczesne stosowanie z bisoprololem może nasilać niewydolność serca poprzez dodatkowe zmniejszenie napięcia współczulnego, co prowadzi do zmniejszenia częstości akcji serca, pojemności minutowej oraz rozszerzenia naczyń. Nagłe odstawienie tych leków, zwłaszcza przed przerwaniem stosowania beta-adrenolityku, zwiększa ryzyko wystąpienia nadciśnienia „z odbicia”.4
Leczenie skojarzone, które należy stosować ostrożnie
Następujące grupy leków można stosować jednocześnie z bisoprololem, jednak wymagana jest ostrożność oraz monitorowanie pacjenta:
- Antagoniści wapnia typu dihydropirydyny (felodypina, nifedypina, amlodypina) – jednoczesne stosowanie może zwiększać ryzyko niedociśnienia tętniczego. U pacjentów z niewydolnością serca istnieje ryzyko dalszego pogorszenia czynności skurczowej komór serca.5
- Leki przeciwarytmiczne klasy III (np. amiodaron) – mogą wydłużać czas przewodzenia przedsionkowo-komorowego.6
- Beta-adrenolityki stosowane miejscowo (np. krople do oczu w leczeniu jaskry) – mogą nasilać ogólnoustrojowe działanie bisoprololu.7
- Leki parasympatykomimetyczne – przy jednoczesnym stosowaniu mogą wydłużać czas przewodzenia przedsionkowo-komorowego i zwiększać ryzyko bradykardii.8
- Insulina i doustne leki przeciwcukrzycowe – bisoprolol może nasilać ich działanie hipoglikemizujące. Należy zauważyć, że blokada receptorów beta-adrenergicznych może maskować objawy hipoglikemii, co jest szczególnie istotne u pacjentów z cukrzycą.9
- Leki znieczulające – mogą osłabiać odruchową tachykardię oraz zwiększać ryzyko niedociśnienia tętniczego.10
- Glikozydy naparstnicy – ich jednoczesne stosowanie z bisoprololem może prowadzić do zwolnienia rytmu serca i wydłużenia czasu przewodzenia przedsionkowo-komorowego.11
- Niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ) – mogą osłabiać hipotensyjne działanie bisoprololu.12
- Beta-sympatykomimetyki (np. izoprenalina, dobutamina) – jednoczesne stosowanie z bisoprololem może zmniejszać skuteczność obu leków.13
- Leki sympatykomimetyczne działające na receptory alfa- i beta-adrenergiczne (np. noradrenalina, adrenalina) – w połączeniu z bisoprololem mogą ujawniać działanie zwężające naczynia za pośrednictwem receptorów alfa-adrenergicznych, co może prowadzić do zwiększenia ciśnienia tętniczego i zaostrzenia chromania przestankowego. Ryzyko tych interakcji jest wyższe w przypadku stosowania nieselektywnych beta-adrenolityków.14
- Inne leki przeciwnadciśnieniowe i leki obniżające ciśnienie krwi (np. trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, barbiturany, pochodne fenotiazyny) – jednoczesne stosowanie może zwiększać ryzyko niedociśnienia tętniczego.15
Leczenie skojarzone, które należy rozważyć
Następujące interakcje należy brać pod uwagę przy planowaniu terapii:
- Meflochina – jednoczesne stosowanie z bisoprololem zwiększa ryzyko wystąpienia bradykardii.16
- Inhibitory monoaminooksydazy (MAO) z wyjątkiem inhibitorów MAO-B – mogą nasilać działanie hipotensyjne beta-adrenolityków, ale jednocześnie stwarzają ryzyko wystąpienia przełomu nadciśnieniowego.17
Interakcje bisoprololu z alkoholem
Chociaż w dostępnych danych charakterystyki produktu leczniczego Borez nie ma bezpośrednich informacji o interakcji bisoprololu z alkoholem, należy zachować ostrożność podczas jednoczesnego stosowania z następujących powodów:
- Efekt hipotensyjny – alkohol może nasilać działanie obniżające ciśnienie tętnicze bisoprololu, co zwiększa ryzyko niedociśnienia ortostatycznego i omdleń.
- Działanie kardiodepresyjne – zarówno bisoprolol, jak i alkohol mogą wpływać na czynność serca, co przy jednoczesnym stosowaniu może prowadzić do nasilenia bradykardii i zaburzeń przewodzenia.
- Maskowanie objawów hipoglikemii – podobnie jak bisoprolol, alkohol może maskować objawy ostrzegawcze hipoglikemii, co jest szczególnie niebezpieczne dla pacjentów z cukrzycą przyjmujących leki przeciwcukrzycowe.
Z powyższych względów zaleca się ostrożność i ograniczenie spożycia alkoholu podczas terapii bisoprololem.
Tabela interakcji bisoprololu
| Grupa leków/substancja | Rodzaj interakcji | Efekt kliniczny | Poziom istotności | Zalecenia |
|---|---|---|---|---|
| Antagoniści wapnia typu werapamilu/diltiazemu | Farmakodynamiczna | Ujemny wpływ na kurczliwość i przewodzenie przedsionkowo-komorowe, ryzyko ciężkiego niedociśnienia i bloku przedsionkowo-komorowego | Wysoki | Niezalecane leczenie skojarzone |
| Leki przeciwarytmiczne klasy I (chinidyna, dyzopiramid, lidokaina, fenytoina, flekainid, propafenon) | Farmakodynamiczna | Wydłużenie czasu przewodzenia przedsionkowo-komorowego, nasilenie działania inotropowego ujemnego | Wysoki | Niezalecane leczenie skojarzone |
| Leki przeciwnadciśnieniowe działające ośrodkowo (klonidyna, metylodopa, moksonidyna, rylmenidyna) | Farmakodynamiczna | Nasilenie niewydolności serca, zmniejszenie częstości akcji serca, ryzyko nadciśnienia „z odbicia” po nagłym odstawieniu | Wysoki | Niezalecane leczenie skojarzone |
| Antagoniści wapnia typu dihydropirydyny (felodypina, nifedypina, amlodypina) | Farmakodynamiczna | Zwiększone ryzyko niedociśnienia, potencjalne pogorszenie czynności skurczowej komór u pacjentów z niewydolnością serca | Średni | Stosować ostrożnie, monitorować ciśnienie tętnicze |
| Leki przeciwarytmiczne klasy III (np. amiodaron) | Farmakodynamiczna | Wydłużenie czasu przewodzenia przedsionkowo-komorowego | Średni | Stosować ostrożnie, monitorować EKG |
| Beta-adrenolityki stosowane miejscowo | Farmakodynamiczna | Nasilenie ogólnoustrojowego działania bisoprololu | Niski do średniego | Stosować ostrożnie, monitorować ciśnienie tętnicze i częstość akcji serca |
| Leki parasympatykomimetyczne | Farmakodynamiczna | Wydłużenie czasu przewodzenia przedsionkowo-komorowego, zwiększone ryzyko bradykardii | Średni | Stosować ostrożnie, monitorować częstość akcji serca |
| Insulina i doustne leki przeciwcukrzycowe | Farmakodynamiczna | Nasilenie działania hipoglikemizującego, maskowanie objawów hipoglikemii | Średni | Monitorować poziom glukozy, edukacja pacjenta |
| Leki znieczulające | Farmakodynamiczna | Osłabienie odruchowej tachykardii, zwiększone ryzyko niedociśnienia | Średni | Poinformować anestezjologa, dostosować dawki |
| Glikozydy naparstnicy | Farmakodynamiczna | Zwolnienie rytmu serca, wydłużenie czasu przewodzenia przedsionkowo-komorowego | Średni | Monitorować EKG i poziom glikozydów |
| NLPZ | Farmakodynamiczna | Osłabienie działania hipotensyjnego bisoprololu | Niski do średniego | Monitorować ciśnienie tętnicze |
| Beta-sympatykomimetyki (izoprenalina, dobutamina) | Farmakodynamiczna | Zmniejszenie skuteczności obu leków | Średni | Unikać jednoczesnego stosowania jeśli to możliwe |
| Sympatykomimetyki alfa- i beta-adrenergiczne (noradrenalina, adrenalina) | Farmakodynamiczna | Zwiększenie ciśnienia tętniczego, zaostrzenie chromania przestankowego | Średni | Monitorować ciśnienie tętnicze, stosować ostrożnie u pacjentów z miażdżycą zarostową |
| Meflochina | Farmakodynamiczna | Zwiększone ryzyko bradykardii | Niski do średniego | Monitorować częstość akcji serca |
| Inhibitory MAO (z wyjątkiem MAO-B) | Farmakodynamiczna | Nasilone działanie hipotensyjne, ryzyko przełomu nadciśnieniowego | Wysoki | Najlepiej unikać jednoczesnego stosowania |
| Alkohol | Farmakodynamiczna | Nasilenie działania hipotensyjnego, zwiększone ryzyko bradykardii | Niski do średniego | Ograniczyć spożycie alkoholu, monitorować ciśnienie tętnicze |
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania