Interakcje leku
Bioprazol 40 mg

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Omeprazol, główny składnik produktu Bioprazol 40 mg, może wchodzić w istotne interakcje z wieloma lekami poprzez różne mechanizmy, w tym zmianę pH żołądkowego oraz wpływ na aktywność enzymów cytochromu P450. Interakcje te mogą prowadzić do zmian w farmakokinetyce zarówno omeprazolu, jak i jednocześnie stosowanych leków, co może wymagać dostosowania dawkowania lub monitorowania pacjenta.¹

Wpływ omeprazolu na farmakokinetykę innych substancji czynnych

Omeprazol, poprzez hamowanie wydzielania kwasu żołądkowego, zmienia pH środowiska żołądka, co może mieć istotny wpływ na wchłanianie innych leków. Dodatkowo, jako umiarkowany inhibitor enzymu CYP2C19, omeprazol może wpływać na metabolizm wielu substancji leczniczych.²

Interakcje związane ze zmianami pH żołądkowego

Zmniejszenie kwaśności w żołądku wynikające z działania omeprazolu może istotnie wpływać na wchłanianie leków, których biodostępność jest zależna od pH. Efekt ten może prowadzić zarówno do zwiększonego, jak i zmniejszonego wchłaniania różnych substancji leczniczych.³

Interakcje z lekami przeciwwirusowymi

Szczególnie istotne są interakcje omeprazolu z lekami przeciwwirusowymi stosowanymi w leczeniu HIV:

• Nelfinawir – jednoczesne stosowanie omeprazolu i nelfinawiru jest przeciwwskazane. Wykazano, że omeprazol w dawce 40 mg raz na dobę zmniejsza średnią ekspozycję na nelfinawir o około 40% oraz ekspozycję na jego aktywny metabolit M8 o 75-90%. Interakcja ta może być związana z hamowaniem aktywności CYP2C19.⁴
• Atazanawir – nie zaleca się jednoczesnego podawania omeprazolu z atazanawirem. Omeprazol w dawce 40 mg raz na dobę stosowany razem z atazanawirem (300 mg) i rytonawirem (100 mg) powoduje zmniejszenie ekspozycji na atazanawir o 75%. Zwiększenie dawki atazanawiru do 400 mg nie kompensuje tego efektu. Nawet mniejsza dawka omeprazolu (20 mg raz na dobę) stosowana z atazanawirem 400 mg i rytonawirem 100 mg zmniejsza ekspozycję na atazanawir o około 30%.⁵
• Sakwinawir – jednoczesne stosowanie omeprazolu i sakwinawiru z rytonawirem zwiększa stężenie sakwinawiru w osoczu o około 70%, co było dobrze tolerowane przez pacjentów z zakażeniem HIV.⁶

Interakcje z lekami przeciwgrzybiczymi

Omeprazol znacząco zmniejsza wchłanianie niektórych leków przeciwgrzybiczych, takich jak:

• Ketokonazol i itrakonazol – ich wchłanianie jest istotnie zmniejszone, co może skutkować obniżeniem skuteczności klinicznej.⁷
• Pozakonazol – wchłanianie jest znacząco ograniczone, dlatego należy unikać jednoczesnego stosowania z omeprazolem.⁸

Interakcje z innymi lekami

Digoksyna – omeprazol w dawce 20 mg na dobę zwiększa biodostępność digoksyny o 10%. Chociaż objawy toksyczności digoksyny obserwuje się rzadko, należy zachować szczególną ostrożność podczas stosowania omeprazolu w dużych dawkach u osób w podeszłym wieku. W takich przypadkach zaleca się monitorowanie stężenia digoksyny.⁹

Klopidogrel – omeprazol zmniejsza ekspozycję na aktywny metabolit klopidogrelu o 46% (w pierwszym dniu) i o 42% (w piątym dniu), gdy leki podawane są jednocześnie. Prowadzi to do zmniejszenia hamowania agregacji płytek (IPA) o 47% (po 24 godzinach) i o 30% (w piątym dniu). Podawanie obu leków o różnych porach nie zapobiega ich interakcji. Mechanizm tej interakcji jest prawdopodobnie związany z hamującym wpływem omeprazolu na aktywność CYP2C19.¹⁰

Erlotynib – wchłanianie erlotynibu jest istotnie zmniejszone, co może prowadzić do obniżenia skuteczności klinicznej. Należy unikać jednoczesnego stosowania z omeprazolem.¹¹

Interakcje z substancjami metabolizowanymi przez CYP2C19

Omeprazol jest umiarkowanym inhibitorem CYP2C19, głównego enzymu odpowiedzialnego za jego metabolizm. Z tego powodu może wpływać na metabolizm innych leków metabolizowanych przez CYP2C19, zwiększając ich stężenie w organizmie. Do takich leków należą m.in.:¹²

• R-warfaryna i inni antagoniści witaminy K – może dojść do zwiększenia ich stężenia i nasilenia działania przeciwzakrzepowego.¹³
• Cylostazol – omeprazol w dawce 40 mg zwiększa Cmax i AUC cylostazolu odpowiednio o 18% i 26%, a jednego z jego głównych metabolitów o 29% i 69%.¹⁴
• Diazepam – możliwe jest zwiększenie stężenia i wydłużenie działania diazepamu.¹⁵
• Fenytoina – zaleca się kontrolowanie stężenia fenytoiny w osoczu w ciągu pierwszych dwóch tygodni po rozpoczęciu leczenia omeprazolem. W przypadku dostosowywania dawki fenytoiny, po zakończeniu leczenia omeprazolem należy ponownie przeprowadzić kontrolę i ewentualnie dostosować dawkę leku.¹⁶

Inne istotne interakcje

Takrolimus – obserwowano zwiększenie stężenia takrolimusu w surowicy przy jednoczesnym stosowaniu z omeprazolem. Zaleca się dokładne monitorowanie stężenia takrolimusu, a także czynności nerek (klirens kreatyniny), z dostosowaniem dawki takrolimusu w razie potrzeby.¹⁷

Wpływ innych leków na farmakokinetykę omeprazolu

Metabolizm omeprazolu zachodzi głównie za pośrednictwem enzymów CYP2C19 i CYP3A4. Leki wpływające na aktywność tych enzymów mogą zmieniać stężenie omeprazolu w osoczu.¹⁸

Inhibitory CYP2C19 i/lub CYP3A4 (np. klarytromycyna, worykonazol) mogą zwiększać stężenie omeprazolu w surowicy poprzez hamowanie jego metabolizmu. Jednoczesne stosowanie worykonazolu może ponad dwukrotnie zwiększyć ekspozycję na omeprazol. Chociaż wysokie dawki omeprazolu są zazwyczaj dobrze tolerowane, dostosowanie dawki może być konieczne u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby oraz w przypadku długotrwałego leczenia.¹⁹

Induktory CYP2C19 i/lub CYP3A4 (np. ryfampicyna, dziurawiec) mogą zmniejszać stężenie omeprazolu w surowicy poprzez przyspieszenie jego metabolizmu.²⁰

Interakcje omeprazolu z alkoholem

Nie ma bezpośrednich danych dotyczących istotnych interakcji między omeprazolem a alkoholem w dostarczonej dokumentacji produktu Bioprazol 40 mg. Jednak istnieją pewne aspekty, które należy uwzględnić przy jednoczesnym stosowaniu omeprazolu i spożywaniu alkoholu:

• Alkohol może nasilać działanie drażniące na błonę śluzową żołądka, co może zmniejszać skuteczność terapeutyczną omeprazolu w leczeniu choroby wrzodowej lub refluksu żołądkowo-przełykowego.
• Spożywanie alkoholu może nasilać niektóre działania niepożądane omeprazolu, szczególnie te związane z układem nerwowym, jak bóle głowy czy zawroty głowy.
• Zarówno omeprazol, jak i alkohol są metabolizowane przez enzymy wątrobowe, co teoretycznie mogłoby prowadzić do konkurencji o szlaki metaboliczne, jednak brak jest dowodów na istotne klinicznie interakcje tego typu.
• U pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby jednoczesne stosowanie omeprazolu i alkoholu może potencjalnie zwiększać ryzyko hepatotoksyczności.

Ze względów bezpieczeństwa zaleca się ograniczenie spożycia alkoholu podczas terapii omeprazolem, szczególnie u pacjentów z chorobami wątroby, chorobą wrzodową lub innymi schorzeniami górnego odcinka przewodu pokarmowego.

Tabela interakcji omeprazolu z innymi lekami