Przedawkowanie
Axoprofen Forte 40 mg/ml

Przedawkowanie ibuprofenu, szczególnie w formie zawiesiny doustnej Axoprofen Forte o stężeniu 40 mg/ml, stanowi poważne zagrożenie zdrowotne zarówno u dzieci, jak i dorosłych. Dawka toksyczna u dzieci wynosi powyżej 400 mg/kg masy ciała, co odpowiada 10 ml/kg zawiesiny, np. 100 ml dla dziecka 10 kg. Okres półtrwania leku wynosi 1,5-3 godziny, co wpływa na dynamikę objawów i leczenie. Objawy przedawkowania obejmują głównie dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego (nudności, wymioty, ból nadbrzusza, rzadziej krwawienia), ośrodkowego układu nerwowego (ból głowy, senność, dezorientacja, napady drgawkowe), zaburzenia metaboliczne (kwasica metaboliczna), zaburzenia krzepnięcia oraz uszkodzenia nerek i wątroby. U pacjentów z astmą obserwuje się zaostrzenie objawów choroby podstawowej.

Przedawkowanie ibuprofenu w leku Axoprofen Forte

Przedawkowanie ibuprofenu stanowi poważne zagrożenie dla zdrowia i życia pacjenta. W przypadku leku Axoprofen Forte (40 mg/ml zawiesina doustna) ryzyko to dotyczy zarówno pacjentów pediatrycznych, jak i dorosłych, jednak dawki toksyczne różnią się w zależności od grupy wiekowej.Okres półtrwania ibuprofenu podczas przedawkowania wynosi od 1,5 do 3 godzin, co wpływa na dynamikę objawów klinicznych i strategię postępowania terapeutycznego.1

Dawki toksyczne

W przypadku dzieci, jednokrotne przyjęcie dawki przekraczającej 400 mg/kg masy ciała może wywołać objawy przedawkowania. Należy zauważyć, że przy stężeniu 40 mg/ml zawiesiny doustnej Axoprofen Forte, taka dawka odpowiada 10 ml/kg masy ciała, co stanowi wielokrotność dawki terapeutycznej. U pacjentów dorosłych dawka toksyczna nie została precyzyjnie określona, jednak każde przyjęcie ibuprofenu znacząco przekraczające zalecane dawkowanie powinno być traktowane jako potencjalnie niebezpieczne.2

Objawy kliniczne przedawkowania

Objawy przedawkowania ibuprofenu można podzielić na kilka kategorii w zależności od układu, którego dotyczą. U większości pacjentów, którzy przyjęli klinicznie znaczące dawki niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ), do których należy ibuprofen, pierwsze objawy dotyczą przewodu pokarmowego.3

Ciężkie zatrucie ma wpływ na ośrodkowy układ nerwowy, prowadząc do zaburzeń świadomości o różnym nasileniu. W najcięższych przypadkach mogą wystąpić napady drgawkowe. Przedawkowanie ibuprofenu może również powodować zaburzenia metaboliczne, zaburzenia krzepnięcia oraz poważne uszkodzenia narządów wewnętrznych, takich jak nerki czy wątroba. U pacjentów z astmą obserwuje się zaostrzenie objawów choroby podstawowej.4

Postępowanie terapeutyczne

W przypadku przedawkowania ibuprofenu nie istnieje swoiste antidotum, dlatego leczenie ma charakter objawowy i podtrzymujący. W pierwszej fazie postępowania lekarz może zlecić płukanie żołądka w celu eliminacji niewchłoniętego leku. Kluczowym elementem postępowania jest monitorowanie czynności serca oraz kontrola podstawowych parametrów życiowych.5

W ramach dekontaminacji przewodu pokarmowego należy rozważyć podanie doustne węgla aktywowanego w ciągu pierwszej godziny od momentu przedawkowania, co może zmniejszyć absorpcję ibuprofenu. W przypadku wystąpienia napadów drgawkowych, zwłaszcza częstych lub przedłużających się, wskazane jest dożylne podanie benzodiazepin (diazepam lub lorazepam). Pacjenci z astmą, u których doszło do zaostrzenia objawów oddechowych, wymagają podania leków rozszerzających oskrzela.6

Szczegółowe objawy przedawkowania ibuprofenu

Układ/narząd Objawy przedawkowania Częstość występowania Dawka wywołująca (jeśli określona)
Przewód pokarmowy Nudności, wymioty, ból w nadbrzuszu Często Klinicznie znaczące dawki NLPZ
Przewód pokarmowy Biegunka Rzadko Klinicznie znaczące dawki NLPZ
Przewód pokarmowy Krwawienie z żołądka lub jelit Nieokreślona Klinicznie znaczące dawki NLPZ
Ośrodkowy układ nerwowy Ból głowy, szumy uszne Nieokreślona Klinicznie znaczące dawki NLPZ
Ośrodkowy układ nerwowy Senność Często w ciężkim zatruciu Dawki powodujące ciężkie zatrucie
Ośrodkowy układ nerwowy Pobudzenie i dezorientacja Bardzo rzadko Dawki powodujące ciężkie zatrucie
Ośrodkowy układ nerwowy Śpiączka Bardzo rzadko Dawki powodujące ciężkie zatrucie
Ośrodkowy układ nerwowy Napady drgawkowe Bardzo rzadko Dawki powodujące ciężkie zatrucie
Układ metaboliczny Kwasica metaboliczna Nieokreślona Dawki powodujące ciężkie zatrucie
Układ krzepnięcia Zwiększony czas protrombinowy/INR Nieokreślona Dawki powodujące ciężkie zatrucie
Nerki Ostra niewydolność nerek Nieokreślona Dawki powodujące ciężkie zatrucie
Wątroba Uszkodzenie wątroby Nieokreślona Dawki powodujące ciężkie zatrucie
Układ oddechowy Zaostrzenie objawów astmy (u pacjentów z astmą) Nieokreślona Nieokreślona

Dawki toksyczne w populacji pediatrycznej

W przypadku pacjentów pediatrycznych szczególną uwagę należy zwrócić na dokładne określenie dawki toksycznej ibuprofenu. Dla leku Axoprofen Forte (40 mg/ml zawiesina doustna) dawka 400 mg/kg masy ciała może zostać osiągnięta przy przyjęciu 10 ml/kg masy ciała zawiesiny, co ze względu na wysokie stężenie leku może nastąpić przy relatywnie małej objętości preparatu. Dla przykładu, dla dziecka o masie ciała 10 kg dawka toksyczna może zostać osiągnięta już przy przyjęciu około 100 ml zawiesiny.7

Monitorowanie pacjenta po przedawkowaniu ibuprofenu powinno obejmować regularne pomiary parametrów życiowych, ocenę stanu świadomości, kontrolę funkcji nerek i wątroby, a także parametrów równowagi kwasowo-zasadowej. W ciężkich przypadkach może być konieczna hospitalizacja w oddziale intensywnej terapii i wdrożenie technik pozaustrojowego oczyszczania krwi.8

  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl