Działania niepożądane
Aurex 40 40 mg
Działania niepożądane cytalopramu są zazwyczaj łagodne i przemijające, najczęściej pojawiają się w pierwszych dwóch tygodniach terapii i ustępują przy kontynuacji leczenia. Występuje zależność dawka-efekt, gdzie zwiększenie dawki nasila częstość objawów takich jak pocenie się, suchość w jamie ustnej, bezsenność, senność, biegunka, nudności i uczucie zmęczenia. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko wydłużenia odstępu QT oraz groźnych zaburzeń rytmu serca, w tym torsade de pointes, zwłaszcza u kobiet, pacjentów z hipokaliemią lub istniejącymi chorobami serca. Nagłe przerwanie leczenia może wywołać objawy odstawienia, takie jak zawroty głowy, parestezje, zaburzenia snu, pobudzenie, nudności, drżenie, splątanie, pocenie się, ból głowy, biegunka, kołatanie serca, chwiejność emocjonalna i drażliwość, dlatego zaleca się stopniowe zmniejszanie dawki.
- Działania niepożądane leku Aurex 40
- Działania niepożądane zależne od dawki
- Kardiotoksyczność i zaburzenia rytmu serca
- Objawy odstawienia
- Ryzyko zachowań samobójczych
- Ryzyko złamań kości
- Tabelaryczne zestawienie działań niepożądanych
- Szczegółowy opis wybranych działań niepożądanych
- Zaburzenia sercowo-naczyniowe
- Zaburzenia hematologiczne
- Zaburzenia endokrynologiczne i metaboliczne
- Zaburzenia krwotoczne
- Zaburzenia psychiczne i neurologiczne
- Zaburzenia funkcji seksualnych
- Monitorowanie bezpieczeństwa
Działania niepożądane leku Aurex 40
Działania niepożądane obserwowane podczas terapii cytalopramem mają zwykle charakter łagodny i przemijający. Najczęściej pojawiają się w pierwszych dwóch tygodniach leczenia i zazwyczaj ustępują w miarę kontynuowania terapii. Warto podkreślić, że niektóre działania niepożądane wykazują zależność od zastosowanej dawki leku.1
Działania niepożądane zależne od dawki
Wykazano, że częstość występowania następujących działań niepożądanych wzrasta wraz ze zwiększeniem dawki cytalopramu:
- nasilone pocenie się
- suchość w jamie ustnej
- bezsenność
- senność
- biegunka
- nudności
- uczucie zmęczenia
2
Kardiotoksyczność i zaburzenia rytmu serca
Szczególną uwagę należy zwrócić na potencjalne ryzyko wydłużenia odstępu QT i związanych z tym zaburzeń rytmu serca. W okresie po wprowadzeniu leku do obrotu zgłaszano przypadki wydłużenia odstępu QT oraz komorowych zaburzeń rytmu serca, w tym groźne dla życia zaburzenia typu torsade de pointes. Przypadki te dotyczyły głównie kobiet, pacjentów z hipokaliemią, z wcześniej istniejącym wydłużeniem odstępu QT lub innymi chorobami serca.3
Objawy odstawienia
Przerwanie leczenia cytalopramem, szczególnie gdy jest nagłe, często prowadzi do wystąpienia objawów odstawienia. Do najczęściej zgłaszanych należą:
- zawroty głowy
- zaburzenia czucia (w tym parestezje)
- zaburzenia snu (bezsenność, intensywne marzenia senne)
- pobudzenie lub lęk
- nudności i/lub wymioty
- drżenie
- splątanie
- pocenie się
- ból głowy
- biegunka
- kołatanie serca
- chwiejność emocjonalna
- drażliwość
- zaburzenia widzenia
Choć objawy odstawienia mają zwykle łagodny przebieg i ustępują samoistnie, u niektórych pacjentów mogą być ciężkie i/lub utrzymywać się przez dłuższy czas. Z tego powodu, jeśli leczenie cytalopramem nie jest już konieczne, zaleca się stopniowe zmniejszanie dawki leku.4
Ryzyko zachowań samobójczych
W trakcie leczenia cytalopramem lub krótko po jego przerwaniu obserwowano przypadki myśli i zachowań samobójczych. Wymaga to szczególnej uwagi klinicznej, zwłaszcza w początkowym okresie terapii oraz po zmianach dawkowania.5
Ryzyko złamań kości
Badania epidemiologiczne przeprowadzone głównie u pacjentów w wieku powyżej 50 lat wykazały zwiększone ryzyko złamań kości u osób otrzymujących selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI) i trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne. Mechanizm powstawania tego ryzyka nie został dotychczas wyjaśniony.6
Tabelaryczne zestawienie działań niepożądanych
Poniższa tabela przedstawia działania niepożądane związane ze stosowaniem SSRI i/lub cytalopramu obserwowane w kontrolowanych badaniach klinicznych z podwójnie ślepą próbą (≥1% pacjentów) lub zgłaszane w okresie po wprowadzeniu leku do obrotu.7
| Klasyfikacja układów i narządów | Bardzo często (≥1/10) |
Często (≥1/100 do <1/10) |
Niezbyt często (≥1/1000 do <1/100) |
Rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) |
Bardzo rzadko (<1/10 000) |
Częstość nieznana |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Zaburzenia krwi i układu chłonnego | Małopłytkowość | |||||
| Zaburzenia układu immunologicznego | Nadwrażliwość, reakcja anafilaktyczna | |||||
| Zaburzenia endokrynologiczne | Nieprawidłowe wydzielanie hormonu antydiuretycznego | |||||
| Zaburzenia metabolizmu i odżywiania | Zmniejszenie łaknienia, zmniejszenie masy ciała | Zwiększenie łaknienia, zwiększenie masy ciała | Hiponatremia | Hipokaliemia | ||
| Zaburzenia psychiczne | Zaburzenia snu | Pobudzenie, osłabione libido, lęk, nerwowość, stan splątania, zaburzenia orgazmu (u kobiet), nietypowe marzenia senne, apatia | Agresja, depersonalizacja, omamy, mania, zwiększone libido | Napady paniki, bruksizm, niepokój ruchowy, myśli samobójcze, zachowania samobójcze | ||
| Zaburzenia układu nerwowego | Senność, bezsenność, ból głowy | Drżenie, parestezje, zawroty głowy, zaburzenia uwagi, migrena, niepamięć | Omdlenie | Drgawki grand mal, dyskinezy, zaburzenia smaku | Drgawki, zespół serotoninowy, zaburzenia pozapiramidowe, akatyzja, zaburzenia ruchu | |
| Zaburzenia oka | Rozszerzenie źrenic | Zaburzenia widzenia | ||||
| Zaburzenia ucha i błędnika | Szum w uszach | |||||
| Zaburzenia serca | Kołatanie serca | Bradykardia, tachykardia | Wydłużenie odstępu QT w EKG, komorowe zaburzenia rytmu serca, w tym typu torsade de pointes | |||
| Zaburzenia naczyniowe | Krwawienie | Niedociśnienie ortostatyczne | ||||
| Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia | Ziewanie, zapalenie błony śluzowej nosa | Kaszel | Krwawienie z nosa | |||
| Zaburzenia żołądka i jelit | Suchość w jamie ustnej, nudności | Biegunka, wymioty, zaparcie, niestrawność, ból brzucha, wzdęcia, nadmierne wydzielanie śliny | Krwawienie z przewodu pokarmowego (w tym krwotok odbytniczy) | |||
| Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych | Zapalenie wątroby | Nieprawidłowe wyniki badań czynności wątroby | ||||
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Nasilone pocenie się | Świąd | Pokrzywka, łysienie, wysypka, plamica, reakcja nadwrażliwości na światło | Wybroczyny, obrzęk naczynioruchowy | ||
| Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej | Ból mięśni, ból stawów | |||||
| Zaburzenia nerek i dróg moczowych | Zatrzymanie moczu | |||||
| Zaburzenia układu rozrodczego i piersi | Impotencja, zaburzenia wytrysku | U kobiet: nadmierne krwawienie | U kobiet: plamienie międzymiesiączkowe, krwotok poporodowy; U mężczyzn: priapizm, mlekotok | |||
| Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania | Astenia | Uczucie zmęczenia | Obrzęk | Gorączka, złe samopoczucie |
Szczegółowy opis wybranych działań niepożądanych
Zaburzenia sercowo-naczyniowe
Wydłużenie odstępu QT oraz komorowe zaburzenia rytmu serca, w tym torsade de pointes, są potencjalnie najgroźniejszymi działaniami niepożądanymi podczas stosowania cytalopramu. Szczególnie narażone są kobiety, pacjenci z hipokaliemią oraz osoby z wcześniej istniejącym wydłużeniem odstępu QT lub innymi chorobami serca. W tych grupach pacjentów należy zachować szczególną ostrożność i rozważyć regularne monitorowanie EKG.8
Zaburzenia hematologiczne
Do istotnych, choć rzadkich działań niepożądanych w zakresie układu krwiotwórczego należy małopłytkowość, która może zwiększać ryzyko krwawień, w tym krwawień z przewodu pokarmowego czy krwawień z nosa. Wymaga to szczególnej uwagi u pacjentów przyjmujących jednocześnie leki przeciwkrzepliwe lub przeciwpłytkowe.9
Zaburzenia endokrynologiczne i metaboliczne
Podczas terapii cytalopramem mogą wystąpić zaburzenia endokrynologiczne, takie jak nieprawidłowe wydzielanie hormonu antydiuretycznego, co może prowadzić do hiponatremii – stanu potencjalnie niebezpiecznego, szczególnie u osób starszych. Ponadto obserwowano przypadki hipokaliemii, która z kolei może nasilać ryzyko zaburzeń rytmu serca, w tym groźnych dla życia arytmii typu torsade de pointes.10
Zaburzenia krwotoczne
Podczas stosowania cytalopramu zgłaszano różnego rodzaju krwawienia, w tym krwawienia z przewodu pokarmowego (włącznie z krwotokiem odbytniczym), krwawienia z nosa oraz krwawienia z dróg rodnych u kobiet (plamienie międzymiesiączkowe, nadmierne krwawienia). Szczególną uwagę należy zwrócić na krwotok poporodowy, który został zgłoszony dla całej grupy leków SSRI i SNRI.11
Zaburzenia psychiczne i neurologiczne
Wśród najczęstszych działań niepożądanych w obrębie psychiki i układu nerwowego wymienia się zaburzenia snu, senność, bezsenność i bóle głowy. Szczególnej uwagi wymagają przypadki myśli i zachowań samobójczych, które mogą wystąpić zarówno w trakcie leczenia, jak i krótko po jego przerwaniu. Ponadto obserwowano przypadki zespołu serotoninowego – stanu potencjalnie zagrażającego życiu, związanego z nadmierną aktywnością serotoninergiczną w ośrodkowym układzie nerwowym.12
Ponadto zgłaszano przypadki zaburzeń pozapiramidowych, akatyzji i zaburzeń ruchu, które mogą utrudniać codzienne funkcjonowanie pacjenta i obniżać jakość życia. W rzadkich przypadkach obserwowano drgawki typu grand mal, dyskinezy czy zaburzenia smaku.13
Zaburzenia funkcji seksualnych
Istotnym aspektem terapii cytalopramem są zaburzenia funkcji seksualnych, które mogą znacząco wpływać na jakość życia pacjentów i ich współpracę w zakresie przyjmowania leku. U mężczyzn obserwuje się impotencję, zaburzenia wytrysku, a w rzadkich przypadkach priapizm i mlekotok. U kobiet mogą wystąpić zaburzenia orgazmu, osłabienie libido oraz różnego rodzaju zaburzenia krwawień menstruacyjnych.14
Monitorowanie bezpieczeństwa
Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu jest istotnym elementem monitorowania bezpieczeństwa terapii. Umożliwia to nieprzerwaną ocenę stosunku korzyści do ryzyka stosowania leku. Personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych.15
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania