Interakcje leku
Asentra 100 mg

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Sertralina, jako selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI), wchodzi w liczne interakcje z innymi lekami, które mogą mieć znaczenie kliniczne. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis interakcji leku Asentra (sertralina) z innymi produktami leczniczymi oraz substancjami.¹

Interakcje przeciwwskazane

Inhibitory monoaminooksydazy (MAO) – jednoczesne stosowanie sertraliny z inhibitorami MAO jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko rozwoju zespołu serotoninowego. Wyróżnia się trzy kategorie tych inhibitorów:²

• Nieodwracalne inhibitory MAO (np. selegilina) – sertraliny nie wolno stosować w połączeniu z tymi lekami. Należy zachować co najmniej 14-dniowy odstęp od zakończenia leczenia nieodwracalnym inhibitorem MAO przed rozpoczęciem terapii sertraliną. Z kolei sertralinę należy odstawić minimum 7 dni przed rozpoczęciem leczenia nieodwracalnym inhibitorem MAO.³
• Odwracalny, selektywny inhibitor MAO-A (moklobemid) – ze względu na ryzyko wystąpienia zespołu serotoninowego, nie zaleca się stosowania sertraliny w połączeniu z moklobemidem. Po zakończeniu leczenia moklobemidem można zastosować krótszy okres odstawienia niż 14 dni przed rozpoczęciem leczenia sertraliną, jednak zaleca się odstawienie sertraliny na co najmniej 7 dni przed rozpoczęciem terapii odwracalnym inhibitorem MAO.⁴
• Odwracalny, nieselektywny inhibitor MAO (linezolid) – antybiotyk linezolid, będący słabym, odwracalnym i nieselektywnym inhibitorem MAO, nie powinien być stosowany u pacjentów leczonych sertraliną.⁵

Jednoczesne stosowanie sertraliny z inhibitorami MAO może powodować ciężkie reakcje niepożądane, takie jak: drżenie mięśniowe, mioklonie, obfite poty, nudności, wymioty, nagłe zaczerwienienie skóry, nieukładowe zawroty głowy, hipertermia z cechami przypominającymi złośliwy zespół neuroleptyczny, drgawki, a w skrajnych przypadkach może prowadzić do zgonu.⁶

Pimozyd – jednoczesne stosowanie sertraliny i pimozydu jest przeciwwskazane. W badaniach wykazano, że nawet mała dawka pimozydu (2 mg) stosowana jednocześnie z sertraliną powodowała wzrost stężenia pimozydu o około 35%. Pomimo braku zmian w badaniu EKG, ze względu na wąski indeks terapeutyczny pimozydu oraz nieznany mechanizm tej interakcji, łączenie tych leków jest zabronione.⁷

Interakcje, których jednoczesne stosowanie nie jest zalecane

Leki działające hamująco na OUN i alkohol – chociaż sertralina w dawce 200 mg/dobę nie nasila działania alkoholu, karbamazepiny, haloperydolu ani fenytoiny na funkcje poznawcze i sprawność psychomotoryczną u osób zdrowych, nie zaleca się spożywania alkoholu podczas terapii sertraliną.⁸

Inne leki serotoninergiczne – należy zachować szczególną ostrożność podczas jednoczesnego stosowania sertraliny z lekami o działaniu serotoninergicznym, takimi jak:⁹

• Fentanyl (używany w znieczuleniu ogólnym lub w leczeniu przewlekłego bólu)
• Inne leki przeciwdepresyjne o działaniu serotoninergicznym
• Pochodne amfetaminy
• Tryptany
• Inne opioidy (w tym buprenorfina)

Interakcje – specjalne ostrzeżenia

Leki wydłużające odstęp QT – ryzyko wydłużenia odstępu QTc i/lub wystąpienia arytmii komorowej (np. torsade de pointes) może wzrastać podczas jednoczesnego stosowania sertraliny z innymi lekami wydłużającymi odstęp QT, takimi jak niektóre leki przeciwpsychotyczne oraz antybiotyki.¹⁰

Lit – badania z udziałem osób zdrowych wykazały, że jednoczesne podawanie sertraliny i litu nie zmieniało znacząco farmakokinetyki litu, ale nasilało drżenia, co wskazuje na możliwą interakcję farmakodynamiczną. Podczas jednoczesnego stosowania tych leków zaleca się właściwe monitorowanie pacjentów.¹¹

Fenytoina – długotrwałe stosowanie sertraliny w dawce 200 mg na dobę nie powoduje klinicznie istotnego hamowania metabolizmu fenytoiny. Jednakże, ze względu na doniesienia o silnym wpływie fenytoiny na organizm pacjentów stosujących sertralinę, zaleca się monitorowanie stężenia fenytoiny, szczególnie na początku leczenia sertraliną, aby odpowiednio dostosować dawkę. Dodatkowo jednoczesne stosowanie fenytoiny może obniżać stężenie sertraliny w osoczu.¹²

Induktory CYP3A4 – substancje będące induktorami enzymu CYP3A4, takie jak fenobarbital, karbamazepina, ziele dziurawca zwyczajnego czy ryfampicyna, mogą zmniejszać stężenie sertraliny w osoczu.¹³

Tryptany – podczas jednoczesnego stosowania sertraliny i sumatryptanu obserwowano rzadkie przypadki osłabienia, nadmiernej odpowiedzi ruchowej, braku koordynacji, dezorientacji, lęku i pobudzenia. Objawy zespołu serotoninowego mogą wystąpić również po zastosowaniu innych leków z tej samej klasy (tryptany). W przypadku konieczności jednoczesnego stosowania sertraliny i tryptanów, wskazana jest dokładna obserwacja pacjenta.¹⁴

Warfaryna – jednoczesne stosowanie sertraliny w dawce 200 mg na dobę z warfaryną powodowało niewielkie, ale istotne statystycznie wydłużenie czasu protrombinowego, co w rzadkich przypadkach może wpływać na wartość INR. W związku z tym czas protrombinowy powinien być monitorowany przed rozpoczęciem oraz po zakończeniu leczenia sertraliną.¹⁵

Interakcje z innymi lekami

Cymetydyna – równoczesne podawanie cymetydyny powoduje znaczny spadek klirensu sertraliny, choć znaczenie kliniczne tej zmiany pozostaje nieznane.¹⁶

Atenolol – sertralina nie wykazuje wpływu na zdolność atenololu do blokowania receptorów beta-adrenergicznych.¹⁷

Digoksyna – nie zaobserwowano interakcji między sertraliną podawaną w dawce 200 mg na dobę a digoksyną.¹⁸

Produkty lecznicze wpływające na czynność płytek – podczas jednoczesnego stosowania sertraliny z lekami wpływającymi na czynność płytek krwi (np. NLPZ, kwas acetylosalicylowy, tyklopidyna) lub innymi lekami, które mogą zwiększać ryzyko krwawień, może wzrastać ryzyko krwotoku.¹⁹

Substancje blokujące przewodnictwo nerwowo-mięśniowe – leki z grupy SSRI, w tym sertralina, mogą zmniejszać aktywność cholinoesterazy w osoczu, co wydłuża działanie blokujące przewodnictwo nerwowo-mięśniowe wywierane przez miwakurium lub inne podobne substancje.²⁰

Interakcje z lekami metabolizowanymi przez cytochrom P450

Sertralina może działać jako łagodny lub umiarkowany inhibitor cytochromu CYP 2D6, co należy uwzględnić w praktyce klinicznej:²¹

• Badania interakcji podczas długotrwałego podawania sertraliny w dawce 50 mg na dobę wykazały umiarkowany wzrost (średnio o 23-37%) stężenia dezypraminy (markera aktywności izoenzymu CYP 2D6) w stanie stacjonarnym.
• Mogą wystąpić istotne klinicznie interakcje z substratami CYP 2D6 o wąskim indeksie terapeutycznym, takimi jak:
  • Leki przeciwarytmiczne klasy 1C (propafenon, flekainid)
  • Trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne
  • Typowe leki przeciwpsychotyczne
• Ryzyko interakcji wzrasta zwłaszcza przy stosowaniu większych dawek sertraliny.²²

Sertralina nie hamuje w stopniu klinicznie istotnym aktywności izoenzymów:²³

• CYP 3A4 – potwierdzono to w badaniach interakcji in vivo z substratami tego enzymu (endogenny kortyzol, karbamazepina, terfenadyna, alprazolam)
• CYP 2C9 – badano interakcje z tolbutamidem, glibenklamidem i fenytoiną
• CYP 2C19 – badano interakcje z diazepamem
• CYP 1A2 – badania in vitro wykazały brak wpływu lub nieznaczne hamowanie aktywności tego izoenzymu

Interakcje z sokiem grejpfrutowym i inhibitorami CYP3A4

Spożywanie trzech szklanek soku grejpfrutowego na dobę prowadziło do zwiększenia stężenia sertraliny w osoczu o około 100% w badaniu ośmiu zdrowych Japończyków. Z tego powodu zaleca się unikanie spożywania soku grejpfrutowego podczas leczenia sertraliną.²⁴

Na podstawie badań interakcji z sokiem grejpfrutowym nie można wykluczyć, że jednoczesne przyjmowanie sertraliny z inhibitorami CYP3A4 mogłoby wywoływać jeszcze większą ekspozycję na sertralinę. Dotyczy to:²⁵

• Silnych inhibitorów CYP3A4:
  • Inhibitory proteazy
  • Ketokonazol, itrakonazol, pozakonazol, worykonazol
  • Klarytromycyna, telitromycyna
  • Nefazodon
• Umiarkowanych inhibitorów CYP3A4:
  • Aprepitant
  • Erytromycyna
  • Flukonazol
  • Werapamil, diltiazem

Zaleca się unikanie stosowania silnych inhibitorów CYP3A4 w czasie leczenia sertraliną.²⁶

U osób z wolnym metabolizmem z udziałem CYP2C19 stężenie sertraliny w osoczu jest zwiększone o około 50% w porównaniu z osobami z szybkim metabolizmem. Nie można wykluczyć występowania interakcji z silnymi inhibitorami CYP2C19, takimi jak: omeprazol, lanzoprazol, pantoprazol, rabeprazol, fluoksetyna, fluwoksamina.²⁷

Metamizol – jednoczesne stosowanie sertraliny z metamizolem, który jest induktorem enzymów metabolizujących (w tym CYP2B6 i CYP3A4), może prowadzić do zmniejszenia stężenia sertraliny w osoczu i potencjalnie zmniejszenia skuteczności klinicznej. Zaleca się ostrożność podczas jednoczesnego podawania metamizolu i sertraliny oraz odpowiednie monitorowanie odpowiedzi klinicznej i/lub stężenia leku.²⁸

Interakcje leku Asentra z alkoholem

Chociaż badania wykazały, że podawanie sertraliny w dawce 200 mg na dobę nie nasila działania alkoholu na funkcje poznawcze i sprawność psychomotoryczną u osób zdrowych, stanowczo odradza się spożywania alkoholu podczas leczenia sertraliną.²⁹

Jednoczesne spożywanie alkoholu z sertraliną może potencjalnie zwiększać działanie depresyjne na ośrodkowy układ nerwowy, prowadząc do nasilenia sedacji, zaburzeń koordynacji ruchowej oraz pogorszenia funkcji poznawczych. Alkohol może także nasilać niektóre działania niepożądane sertraliny, takie jak senność, zawroty głowy czy zaburzenia koncentracji.

Pacjenci leczeni sertraliną powinni być poinformowani o potencjalnych zagrożeniach związanych z łączeniem leku z alkoholem i zaleca się całkowitą abstynencję alkoholową podczas terapii.

Tabela interakcji sertraliny z wybranymi substancjami