Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Afobam 0,5 mg

Przedkliniczne badania alprazolamu wykazały brak mutagenności w testach in vitro (test Amesa) oraz in vivo (test mikrojąderkowy u szczurów) przy dawkach do 100 mg/kg mc., co stanowi 500-krotność maksymalnej dawki zalecanej u ludzi (10 mg/dobę). Dwuletnie badania rakotwórczości na szczurach (do 30 mg/kg mc./dobę) i myszach (do 10 mg/kg mc./dobę) nie wykazały potencjału rakotwórczego. Badania na płodność u szczurów przy dawkach do 5 mg/kg mc./dobę (25-krotność dawki ludzkiej) nie wykazały negatywnego wpływu na reprodukcję. Jednak długoterminowe podawanie alprazolamu szczurzym samicom i samcom w dawkach 3-30 mg/kg mc./dobę (15-150-krotność dawki ludzkiej) spowodowało specyficzne zmiany okulistyczne, takie jak zaćma u samic oraz wrastanie naczyń w rogówkę u samców, pojawiające się po 11 miesiącach leczenia.

Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania leku

Przedkliniczne badania alprazolamu (substancji czynnej produktu leczniczego Afobam) dostarczają istotnych informacji na temat bezpieczeństwa stosowania tego leku w różnych aspektach, w tym potencjału mutagennego, rakotwórczego oraz wpływu na płodność i wybrane narządy.1

Potencjał mutagenny

Ocena potencjału mutagennego alprazolamu została przeprowadzona zarówno w warunkach in vitro, jak i in vivo. W testach mutagenezy bakteryjnej (test Amesa) przeprowadzonych in vitro nie wykazano właściwości mutagennych alprazolamu. Dodatkowo, alprazolam nie indukował aberracji chromosomalnych u szczurów w teście mikrojąderkowym in vivo, nawet przy zastosowaniu najwyższej badanej dawki wynoszącej 100 mg/kg masy ciała, która jest 500-krotnie wyższa niż maksymalna dawka zalecana do stosowania u ludzi (10 mg/dobę).2

Potencjał rakotwórczy

Ocena potencjału rakotwórczego alprazolamu została przeprowadzona w dwuletnich badaniach biologicznych na dwóch gatunkach gryzoni. W badaniach na szczurach stosowano dawki do 30 mg/kg masy ciała/dobę, co stanowi 150-krotność maksymalnej dawki zalecanej u ludzi (10 mg/dobę). W badaniach na myszach stosowano dawki do 10 mg/kg masy ciała/dobę, czyli 50-krotność maksymalnej dawki zalecanej do stosowania u ludzi. W żadnym z tych badań nie wykazano potencjału rakotwórczego alprazolamu.3

Wpływ na płodność

Badania wpływu alprazolamu na płodność przeprowadzono na szczurach. Nawet przy zastosowaniu najwyższych badanych dawek wynoszących 5 mg/kg masy ciała/dobę (25-krotnie wyższych od maksymalnej dawki zalecanej u ludzi wynoszącej 10 mg/dobę) nie stwierdzono negatywnego wpływu alprazolamu na płodność.4

Wpływ na narząd wzroku

Długoterminowe badania na szczurach wykazały specyficzny wpływ alprazolamu na narząd wzroku. W dwuletnich badaniach, w których alprazolam podawano doustnie w dawkach 3, 10 i 30 mg/kg masy ciała/dobę (15 do 150 razy większych od maksymalnej dawki zalecanej u ludzi wynoszącej 10 mg/dobę), zaobserwowano zależny od dawki wzrost częstości występowania:

Co istotne, zmiany te pojawiały się dopiero po 11 miesiącach leczenia.5

Neurotoksyczność w badaniach na psach

W badaniach toksyczności przewlekłej prowadzonych przez 12 miesięcy na psach zaobserwowano specyficzne efekty neurologiczne. Po podaniu alprazolamu w dawkach wynoszących 3 mg/kg masy ciała/dobę (15-krotnie wyższych od maksymalnej dawki zalecanej u ludzi) obserwowano napady drgawkowe, które w niektórych przypadkach kończyły się zgonem zwierząt. Zarówno czas trwania, jak i częstość występowania napadów drgawkowych wykazywały zależność od podawanej dawki. Należy podkreślić, że nie ustalono, czy te obserwacje można odnosić do stosowania alprazolamu u ludzi.6

Typ badania Gatunek Dawki Okres obserwacji Główne obserwacje
Mutagenność Bakterie (test Amesa) i szczury (test mikrojąderkowy) Do 100 mg/kg mc. (szczury) Brak właściwości mutagennych
Rakotwórczość Szczury ≤ 30 mg/kg mc./dobę 2 lata Brak potencjału rakotwórczego
Rakotwórczość Myszy ≤ 10 mg/kg mc./dobę 2 lata Brak potencjału rakotwórczego
Płodność Szczury ≤ 5 mg/kg mc./dobę Brak wpływu na płodność
Wpływ na narząd wzroku Szczury 3, 10 i 30 mg/kg mc./dobę 2 lata Zaćma (samice), wrastanie naczyń w rogówkę (samce)
Neurotoksyczność Psy 3 mg/kg mc./dobę 12 miesięcy Napady drgawkowe (czasem śmiertelne)
  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl