zaburzenia zakrzepowo-zatorowe żył

Zaburzenia zakrzepowo-zatorowe żył stanowią grupę schorzeń charakteryzujących się nieprawidłowym tworzeniem się skrzeplin w układzie żylnym, które mogą prowadzić do zatoru płucnego – potencjalnie zagrażającego życiu powikłania. Najczęstszymi postaciami są zakrzepica żył głębokich (ZŻG) kończyn dolnych oraz zatorowość płucna (ZP).

Patofizjologia zaburzeń zakrzepowo-zatorowych opiera się na triadzie Virchowa: uszkodzeniu śródbłonka naczyniowego, zwolnieniu przepływu krwi oraz nadkrzepliwości. Czynniki ryzyka obejmują unieruchomienie, zabiegi operacyjne (szczególnie ortopedyczne), nowotwory złośliwe, ciążę i połóg, stosowanie doustnej antykoncepcji hormonalnej, wrodzone trombofilie oraz podeszły wiek.

Diagnostyka obejmuje ocenę kliniczną prawdopodobieństwa zakrzepicy (skala Wellsa, skala Genewska), oznaczenie D-dimerów oraz badania obrazowe: ultrasonografię dopplerowską żył, angiografię CT lub MR, a także scyntygrafię wentylacyjno-perfuzyjną płuc. Leczenie opiera się na antykoagulacji z zastosowaniem heparyn drobnocząsteczkowych, heparyny niefrakcjonowanej, antagonistów witaminy K lub doustnych antykoagulantów niebędących antagonistami witaminy K (NOAC).

Profilaktyka pierwotna i wtórna zaburzeń zakrzepowo-zatorowych stanowi kluczowy element postępowania. Obejmuje ona wczesne uruchamianie pacjentów, stosowanie pończoch uciskowych, przerywanego ucisku pneumatycznego oraz farmakologicznej profilaktyki przeciwzakrzepowej u osób z grupy wysokiego ryzyka.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl