przerost komórek przykłębuszkowych
Przerost komórek przykłębuszkowych (ang. juxtaglomerular cell hyperplasia) to stan patologiczny charakteryzujący się zwiększeniem liczby i objętości wyspecjalizowanych komórek zlokalizowanych w ścianie tętniczki doprowadzającej kłębuszka nerkowego. Komórki te stanowią kluczowy element układu renina-angiotensyna-aldosteron (RAA), odpowiadając za produkcję i uwalnianie reniny.
Zjawisko to najczęściej występuje w odpowiedzi na przewlekłe niedokrwienie nerek, długotrwałe niedociśnienie, zwężenie tętnicy nerkowej lub jako efekt długotrwałego stosowania niektórych leków przeciwnadciśnieniowych, szczególnie inhibitorów konwertazy angiotensyny (ACE-I) i antagonistów receptora angiotensyny II (ARB). Przerost tych komórek prowadzi do zwiększonego wydzielania reniny, co aktywuje kaskadę układu RAA i może skutkować wtórnym hiperaldosteronizmem.
W diagnostyce histopatologicznej przerost komórek przykłębuszkowych uwidacznia się jako zwiększona liczba i wielkość ziarnistych komórek w ścianie tętniczki doprowadzającej. Klinicznie może manifestować się nadciśnieniem tętniczym, zaburzeniami gospodarki wodno-elektrolitowej oraz postępującym upośledzeniem funkcji nerek. Leczenie polega głównie na eliminacji przyczyny pierwotnej oraz farmakologicznej kontroli nadciśnienia i równowagi elektrolitowej.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Dipperam HCT 10 mg + 160 mg + 25 mg
Przedkliniczne badania toksyczności trójskładnikowego połączenia amlodypiny, walsartanu i hydrochlorotiazydu, prowadzone na szczurach przez okres do 13 tygodni, wykazały zmiany zgodne z farmakologicznym działaniem substancji, takie jak obniżenie parametrów masy czerwonokrwinkowej, wzrost stężenia mocznika, kreatyniny i potasu w surowicy oraz przerost komórek przykłębuszkowych w nerkach. Zmiany te były odwracalne po 4-tygodniowym okresie zdrowienia i nie wskazywały na toksyczność. Nie przeprowadzono osobnych badań genotoksyczności i rakotwórczości dla kombinacji, jednak wcześniejsze badania amlodypiny i walsartanu nie wykazały takich efektów. W badaniach reprodukcyjnych amlodypina w dawkach około 50-krotnie wyższych niż maksymalna dawka zalecana dla ludzi (10 mg) powodowała opóźnienie i wydłużenie porodu oraz zmniejszoną przeżywalność potomstwa, natomiast wpływ na płodność był niejednoznaczny, z obserwowanym u samców zmniejszeniem stężenia FSH, testosteronu oraz parametrów nasienia przy dawkach porównywalnych do ludzkich.
amlodypina, azot mocznikowy, bazofilia, erytrocyt, genotoksyczność, gęstość nasienia, hematokryt, hemodynamika nerek, hemoglobina, hormon folikulotropowy, hydrochlorotiazyd, komórki przykłębuszkowe, komórki Sertoliego, kreatynina, masa czerwonokrwinkowa, mocznik, mutagenność, nadżerki żołądka, nefropatia, niedociśnienie tętnicze, potas, przerost komórek przykłębuszkowych, rakotwórczość, retikulocyt, rozrost kanalików nerkowych, spermatydy, testosteron, walsartan - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Sartesta 10 mg + 160 mg
Przedkliniczne badania produktu leczniczego Sartesta, zawierającego amlodypinę i walsartan, wykazały istotne działania niepożądane dotyczące głównie układu pokarmowego, nerkowego oraz rozwoju zarodka i płodu. W układzie pokarmowym obserwowano zapalenie i owrzodzenia błony śluzowej żołądka przy narażeniu 1,9-2,6-krotnym dawki klinicznej (walsartan 160 mg, amlodypina 10 mg), a przy wyższych dawkach zmiany te nasilały się. W nerkach stwierdzono zmiany degeneracyjne kanalików, śródmiąższowe zapalenie limfocytarne oraz przerost błony środkowej tętniczek przy narażeniu 7-13-krotnym dawki klinicznej. W badaniach rozwojowych u szczurów dawki około 10-12-krotnie wyższe od klinicznych powodowały rozszerzenie moczowodów, zaburzenia kostnienia mostka oraz opóźnienie kostnienia paliczków kończyn przednich. Maksymalna dawka bez efektów rozwojowych wynosiła 3-4-krotność dawki klinicznej (AUC). Nie wykazano działania mutagennego, klastogennego ani rakotwórczego dla poszczególnych składników.
amlodypina i walsartan, azot mocznikowy, badanie rakotwórczości, gęstość nasienia, hematokryt, hemodynamika nerek, hormon folikulotropowy, klastogenność, komórki Sertoliego, kreatynina, mutagenność, nadżerki błony śluzowej żołądka, nefropatia, niedociśnienie tętnicze, opóźnienie kostnienia, opóźnienie porodu, parametry krwinek czerwonych, przerost błony środkowej tętniczek, przerost komórek przykłębuszkowych, rakotwórczość, rozrost kanalików nerkowych, rozstrzeń kanalików nerkowych, rozszerzenie moczowodów, spermatydy, stan zapalny żołądka, stężenie hemoglobiny, szkliwienie kanalików nerkowych, testosteron, toksyczność po podaniu wielokrotnym, toksyczny wpływ na rozród, wałeczki nerkowe, zaburzenia kostnienia, zapalenie śródmiąższowe, zmniejszona przeżywalność - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Amlodipine + Valsartan+ Hydrochlorothiazide Polpharma 5 mg + 160 mg + 12,5 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa amlodypiny, walsartanu i hydrochlorotiazydu, zarówno indywidualnie, jak i w kombinacji, nie wykazały toksycznego działania ogólnoustrojowego ani narządowego, które mogłoby ograniczać ich zastosowanie kliniczne. W badaniach na szczurach (do 13 tygodni) zaobserwowano odwracalne zmiany hematologiczne i biochemiczne, takie jak obniżenie erytrocytów, hemoglobiny, hematokrytu i retykulocytów, wzrost stężenia mocznika, kreatyniny i potasu w surowicy oraz przerost komórek przykłębuszkowych w nerkach, a także miejscowe nadżerki w żołądku. Zmiany te uznano za efekt farmakologiczny, a nie toksyczny. Nie stwierdzono działania genotoksycznego ani rakotwórczego, co potwierdzają indywidualne badania każdej substancji. Amlodypina w dawkach około 50-krotnie przekraczających maksymalną zalecaną dawkę dla ludzi (10 mg) powodowała opóźnienie i wydłużenie porodu oraz zmniejszoną przeżywalność potomstwa, natomiast dawki do 10 mg/kg (8-krotnie większe niż u ludzi) nie wpływały na płodność szczurów.
amlodypina walsartan hydrochlorotiazyd, azot mocznikowy, badanie mutagenności, badanie rakotwórczości, bezylan amlodypiny, działanie farmakologiczne, działanie genotoksyczne, działanie rakotwórcze, gęstość nasienia, hemodynamika nerek, hormon folikulotropowy, komórki przykłębuszkowe, komórki Sertoliego, nadżerka żołądka, nefropatia, niedociśnienie tętnicze, parametry czerwonokrwinkowe, parametry morfologii krwi, przerost komórek przykłębuszkowych, rozrost kanalików nerkowych, stężenie kreatyniny, stężenie mocznika, stężenie potasu, stężenie testosteronu, toksyczny wpływ na narządy docelowe - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Asbima 5 mg + 160 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa leku Asbima, zawierającego amlodypinę i walsartan, wykazały istotne działania niepożądane przy dawkach przekraczających kliniczne. W modelach zwierzęcych obserwowano zapalenie, owrzodzenia i nadżerki błony śluzowej żołądka przy narażeniu na 1,9-2,6-krotność dawki klinicznej (walsartan 160 mg, amlodypina 10 mg). Zmiany nerkowe, takie jak bazofilia, szkliwienie i rozstrzeń kanalików nerkowych, wałeczki nerkowe oraz śródmiąższowe zapalenie limfocytarne, występowały przy 7-13-krotności dawki klinicznej. W badaniach rozwojowych u szczurów stwierdzono rozszerzone moczowody, zaburzenia kostnienia mostka i nieskostniałe paliczki przy dawkach 10-12-krotnych. Maksymalna dawka niepowodująca zaburzeń rozwojowych (NOAEL) wynosiła 3-krotność dawki klinicznej walsartanu i 4-krotność amlodypiny (na podstawie AUC). Nie wykazano działania mutagennego, klastogennego ani rakotwórczego dla poszczególnych składników.
amlodypina, badania przedkliniczne, badanie toksyczności, bazofilia, działanie klastogenne, działanie mutagenne, działanie rakotwórcze, hemodynamika nerek, hipotensja, komórki Sertoliego, nefropatia, nieskostniałe paliczki, NOAEL, obniżenie hormonu folikulotropowego, opóźnienie porodu, owrzodzenie błony śluzowej żołądka, parametry czerwonokrwinkowe, poziom kreatyniny, produkt złożony, przerost błony śluzowej tętniczek, przerost komórek przykłębuszkowych, rozrost kanalików nerkowych, rozstrzeń kanalików nerkowych, rozszerzenie moczowodu, spermatydy, testosteron, toksyczność reprodukcyjna, wałeczek nerkowy, walsartan, wydłużenie porodu, zaburzenie kostnienia mostka, zapalenie śródmiąższowe limfocytarne, zmniejszona gęstość nasienia, zmniejszona przeżywalność potomstwa - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Diovan 160 mg
Przedkliniczne badania walsartanu, substancji czynnej leku Diovan, obejmowały szeroki zakres testów farmakologicznych, toksykologicznych, genotoksycznych oraz oceny potencjału rakotwórczego. W badaniach na szczurach wykazano, że dawki rzędu 600 mg/kg mc./dobę (około 18-krotnie wyższe niż maksymalna zalecana dawka dla ludzi 320 mg/dobę) podawane w okresie okołoporodowym powodowały obniżenie przeżywalności potomstwa, opóźnienia rozwojowe oraz zmniejszenie przyrostu masy ciała. Walsartan w dawkach 200-600 mg/kg mc./dobę (6-18-krotnie wyższych niż u ludzi) wywoływał u szczurów i małp zmiany w układzie krwiotwórczym (spadek erytrocytów, hemoglobiny, hematokrytu) oraz nefrotoksyczność, w tym wzrost stężenia mocznika i kreatyniny, rozrost kanalików nerkowych oraz przerost komórek aparatu przykłębuszkowego, co wiązało się z farmakologicznym działaniem leku i obniżeniem ciśnienia tętniczego. U małp zmiany te były bardziej nasilone i prowadziły do nefropatii.
antagonista receptora angiotensyny II, badanie przedkliniczne, ciśnienie tętnicze, dawka terapeutyczna, dojrzewanie nerek, erytrocyt, funkcja nerek, genotoksyczność, hematokryt, hemodynamika nerkowa, hemoglobina, inhibitor konwertazy angiotensyny, kreatynina, mocznik, nefropatia, parametr czerwonokrwinkowy, potencjał rakotwórczy, przerost komórek przykłębuszkowych, układ krwiotwórczy