przeciwciała przeciwko glikoproteinie mieliny oligodendrocytów
Przeciwciała przeciwko glikoproteinie mieliny oligodendrocytów (anti-MOG) są biomarkerami immunologicznymi, które odgrywają istotną rolę w diagnostyce chorób demielinizacyjnych ośrodkowego układu nerwowego. MOG jest białkiem znajdującym się na powierzchni oligodendrocytów i osłonek mielinowych, stanowiącym mniej niż 0,05% wszystkich białek mieliny.
Obecność przeciwciał anty-MOG jest charakterystyczna dla spektrum zaburzeń określanych jako choroby związane z przeciwciałami anty-MOG (MOGAD). Do tej grupy schorzeń zalicza się m.in. zapalenie nerwów wzrokowych, poprzeczne zapalenie rdzenia kręgowego, zapalenie mózgu i rdzenia kręgowego (ADEM) oraz fenotypy podobne do stwardnienia rozsianego i zapalenia nerwów wzrokowych Devica (NMO).
Diagnostyka przeciwciał anty-MOG powinna być przeprowadzana z wykorzystaniem metod opartych na komórkach (cell-based assay), które charakteryzują się wysoką swoistością. Wykrycie tych przeciwciał ma istotne znaczenie kliniczne, ponieważ choroby z grupy MOGAD często wymagają odmiennego podejścia terapeutycznego niż klasyczne stwardnienie rozsiane czy zaburzenia ze spektrum NMO związane z przeciwciałami anty-akwaporyna-4 (AQP4).
Pacjenci z przeciwciałami anty-MOG zazwyczaj dobrze odpowiadają na leczenie kortykosteroidami i plazmaferezę w ostrej fazie choroby, natomiast w leczeniu przewlekłym stosuje się często immunosupresję. Monitorowanie miana przeciwciał może być pomocne w przewidywaniu nawrotów choroby i dostosowywaniu terapii, choć zależność między poziomem przeciwciał a aktywnością choroby nie jest jeszcze w pełni określona.