kryteria diagnostyczne DSM-IV

Kryteria diagnostyczne DSM-IV (Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders, Fourth Edition) stanowią ustrukturyzowany system klasyfikacji zaburzeń psychicznych opracowany przez Amerykańskie Towarzystwo Psychiatryczne. Wprowadzone w 1994 roku, kryteria te opierają się na podejściu kategorialnym i multiaksjalnym, obejmującym pięć osi diagnostycznych.

Oś I obejmuje główne zaburzenia kliniczne, Oś II zaburzenia osobowości i upośledzenie umysłowe, Oś III schorzenia ogólnomedyczne, Oś IV problemy psychospołeczne i środowiskowe, a Oś V globalną ocenę funkcjonowania. DSM-IV wprowadził wystandaryzowane kryteria diagnostyczne oparte na objawach, wymagając spełnienia określonej liczby kryteriów z listy symptomów dla postawienia konkretnej diagnozy.

System DSM-IV został zastąpiony w 2013 roku przez DSM-5, który odszedł od podejścia multiaksjalnego na rzecz modelu wymiarowego. Mimo to, znajomość kryteriów DSM-IV pozostaje istotna dla lekarzy ze względu na dużą liczbę badań naukowych i publikacji opartych na tej klasyfikacji oraz dla zrozumienia ewolucji diagnostyki psychiatrycznej.

Powiązane wpisy

Leksykon substancji czynnych
Dapoksetyna – Właściwości farmakodynamiczne

Dapoksetyna, będąca selektywnym inhibitorem wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI) o wartości IC50 wynoszącej 1,12 nM, jest stosowana w leczeniu przedwczesnego wytrysku. Jej metabolity, demetyoldapoksetyna (IC50 <1 nM) oraz didemetylodapoksetyna (IC50 = 2 nM), wykazują podobną aktywność, podczas gdy tlenek-N-dapoksetyny ma znacznie słabsze działanie (IC50 = 282 nM). Mechanizm terapeutyczny opiera się na hamowaniu neuronalnego wychwytu serotoniny, co zwiększa jej stężenie i wpływa na receptory pre- i postsynaptyczne, modulując odruch ejakulacji na poziomie ośrodkowym, zwłaszcza w jądrze przy olbrzymiokomórkowym bocznym (LPGi). Współczulne włókna pozazwojowe unerwiające struktury układu rozrodczego odpowiadają za sekwencyjne skurcze prowadzące do ejakulacji, które dapoksetyna skutecznie moduluje.
CGIC, demetyoldapoksetyna, didemetylodapoksetyna, IELT, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, jądro przedwzrokowe boczne, jądro przykomorowe, kontrola placebo, kryteria diagnostyczne DSM-IV, odruch ejakulacyjny, podwójna ślepa próba, Priligy, przedwczesny wytrysk, randomizowane badania kliniczne, Skala Zmiany Ogólnego Wrażenia Klinicznego, SSRI, współczulny układ nerwowy, wychwyt zwrotny serotoniny, zaburzenia erekcji
Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Risperidon Vipharm 1 mg

Rysperydon, klasyfikowany pod kodem ATC N05AX08, jest atypowym lekiem przeciwpsychotycznym o unikalnym profilu farmakodynamicznym, wykazującym antagonistyczne działanie na receptory serotoninergiczne 5-HT2 oraz dopaminergiczne D2, co stanowi podstawę jego skuteczności terapeutycznej. Ponadto, wykazuje wysokie powinowactwo do receptorów alfa-1-adrenergicznych oraz mniejsze do receptorów histaminergicznych H1 i alfa-2-adrenergicznych, nie oddziałując na receptory cholinergiczne, co przekłada się na niższe ryzyko objawów pozapiramidowych i katalepsji w porównaniu z klasycznymi neuroleptykami. Ten zrównoważony mechanizm działania umożliwia skuteczne leczenie zarówno objawów pozytywnych, jak i negatywnych schizofrenii oraz zaburzeń afektywnych towarzyszących tej chorobie.
blokada receptorowa, Brief Psychiatric Rating Scale, choroba afektywna dwubiegunowa, epizod maniakalny, funkcja intelektualna, katalepsja, kryteria diagnostyczne DSM-IV, lek przeciwpsychotyczny, neuroleptyk klasyczny, objaw negatywny schizofrenii, objawy pozapiramidowe, objawy wytwórcze schizofrenii, Positive and Negative Syndrome Scale, receptor alfa-1-adrenergiczny, receptor alfa-2 adrenergiczny, receptor cholinergiczny, receptor dopaminergiczny D2, receptor histaminergiczny H1, receptor serotoninergiczny 5-HT2, rysperydon, upośledzenie psychiczne, Young Mania Rating Scale, zaburzenie afektywne, zaburzenie dwubiegunowe typu I, zaburzenie zachowania, zaburzenie zdolności uczenia się, zachowanie destrukcyjne
Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Konaten 40 mg

Atomoksetyna, dostępna w kapsułkach twardych o dawkach 10 mg, 18 mg, 25 mg oraz 40 mg, jest selektywnym inhibitorem presynaptycznego transportera noradrenaliny, bez istotnego wpływu na transportery serotoniny i dopaminy. Lek nie wykazuje właściwości psychostymulujących ani potencjału uzależniającego, co potwierdzono w randomizowanym badaniu kontrolowanym placebo u dorosłych. Metabolizm atomoksetyny prowadzi do powstania dwóch głównych metabolitów: 4-hydroksyatomoksetyny, która wykazuje podobną aktywność farmakologiczną, oraz N-demetyloatomoksetyny o znacznie mniejszej aktywności. Stężenia metabolitów różnią się w zależności od tempa metabolizmu pacjenta, co może mieć znaczenie kliniczne.
4-hydroksyatomoksetyna, ADHD, badanie kliniczne, badanie kontrolowane placebo, chlorowodorek atomoksetyny, dawka podzielona, inhibitor transportera noradrenaliny, kod ATC, kryteria diagnostyczne DSM-IV, leczenie podtrzymujące, lek psychostymulujący, metabolizm leku, metodologia LOCF, metylofenidat o przedłużonym uwalnianiu, N-demetyloatomoksetyna, nawrót choroby, objawy ADHD, pochodna amfetaminy, receptor noradrenergiczny, skala CGI-S, sympatykomimetyk, transporter dopaminy, transporter serotoniny

kryteria diagnostyczne DSM-IV

Powiązane wpisy

Dapoksetyna – Właściwości farmakodynamiczne

Właściwości farmakodynamiczne – Risperidon Vipharm 1 mg

Właściwości farmakodynamiczne – Konaten 40 mg