autologiczny przeszczep komórek macierzystych
Autologiczny przeszczep komórek macierzystych to procedura medyczna, w której pacjentowi podaje się jego własne komórki macierzyste, wcześniej pobrane i odpowiednio przygotowane. Jest to jedna z form transplantacji szpiku kostnego, stosowana głównie w leczeniu nowotworów układu krwiotwórczego, takich jak szpiczak mnogi, chłoniaki czy niektóre postacie białaczek.
Procedura obejmuje kilka etapów: mobilizację komórek macierzystych z zastosowaniem czynników wzrostu (np. G-CSF), pobranie komórek poprzez aferezę, ich kriokonserwację, a następnie zastosowanie wysokodawkowej chemioterapii w celu eradykacji choroby nowotworowej. Po chemioterapii następuje reinfuzja wcześniej pobranych komórek macierzystych, które zasiedlają szpik kostny i odbudowują układ krwiotwórczy.
Główną zaletą przeszczepu autologicznego jest brak ryzyka reakcji przeszczep przeciwko gospodarzowi (GvHD), ponieważ użyte komórki pochodzą od samego pacjenta. Jednocześnie jest to też ograniczenie metody – brak efektu przeszczep przeciwko nowotworowi (GvL). Wskazania do autologicznego przeszczepu są ściśle określone i zależą od typu nowotworu, jego stadium, wieku pacjenta i chorób współistniejących.
Powikłania procedury obejmują głównie skutki okresu pancytopenii po wysokodawkowej chemioterapii – ryzyko ciężkich infekcji, krwawień oraz powikłań narządowych. Obecnie jest to jednak procedura o dość dobrym profilu bezpieczeństwa w doświadczonych ośrodkach transplantacyjnych, z śmiertelnością okołoprzeszczepową zwykle poniżej 5%.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Choroba trzewna – Leczenie
Choroba trzewna (celiakia) to przewlekła autoimmunologiczna choroba jelita cienkiego, wywołująca stan zapalny i uszkodzenie błony śluzowej w odpowiedzi na gluten u osób genetycznie predysponowanych. Podstawą leczenia jest ścisła, dożywotnia dieta bezglutenowa eliminująca pszenicę, żyto, jęczmień oraz pszenżyto, gdyż nawet śladowe ilości glutenu mogą powodować uszkodzenia jelita. Objawy ustępują zwykle w ciągu 2 tygodni, jednak całkowite wygojenie błony śluzowej trwa u dzieci 3-6 miesięcy, a u dorosłych nawet 2-3 lata. W terapii istotna jest współpraca z dietetykiem specjalizującym się w celiakii, który edukuje pacjenta w zakresie unikania glutenu, zapobiegania zanieczyszczeniom krzyżowym oraz planowania zbilansowanej diety. W przypadku niedoborów żywieniowych, często obserwowanych u chorych, zaleca się suplementację żelaza (szczególnie przy anemii), wapnia, witaminy D, witamin z grupy B, cynku, miedzi i witaminy K, zwłaszcza w pierwszych 6 miesiącach leczenia.
anemia z niedoboru żelaza, autologiczny przeszczep komórek macierzystych, azatiopryna, badanie endoskopowe, biofeedback, błona śluzowa jelita cienkiego, budezonid, celiakia, choroba autoimmunologiczna, choroba przewlekła, choroba trzewna, dapson, dermatitis herpetiformis, dieta bezglutenowa, gluten, immunoterapia, kladrybina, kortykosteroid, kosmki jelitowe, lek immunosupresyjny, limfocyt T, oporna celiakia, opryszczkowate zapalenie skóry, osteoporoza, pepsyna, prednizon, przeciwciała przeciwendomyzjalne, przeciwciała przeciwko transglutaminazie tkankowej, przeciwciało monoklonalne, terapia poznawczo-behawioralna, transglutaminaza tkankowa, zanieczyszczenie krzyżowe