Leksykon wskazań

Zawęż listę wskazań poprzez wybór początkowej litery nazwy:

Wskazania, strona 163 z 169

  • zaburzenia krążenia obwodowego

    Zaburzenia krążenia obwodowego to grupa schorzeń związanych z nieprawidłowym przepływem krwi w naczyniach obwodowych, najczęściej w kończynach. Mogą one wynikać z zwężenia lub niedrożności tętnic (choroba tętnic obwodowych), zaburzeń przepływu żylnego (niewydolność żylna, zakrzepica) lub dysfunkcji mikrokrążenia. Główne objawy to chromanie przestankowe, ból kończyn, zmiany skórne, owrzodzenia, a w zaawansowanych przypadkach – martwica tkanek.

  • rak płaskonabłonkowy głowy i szyi

    Rak płaskonabłonkowy głowy i szyi (HNSCC – Head and Neck Squamous Cell Carcinoma) to nowotwór złośliwy wywodzący się z nabłonka płaskiego wyścielającego górne drogi oddechowe i pokarmowe. Dotyczy różnych lokalizacji anatomicznych, m.in. jamy ustnej, gardła, krtani, zatok przynosowych i ślinianek. Głównymi czynnikami ryzyka są palenie tytoniu, nadużywanie alkoholu oraz zakażenie wirusem HPV (szczególnie w przypadku raków ustnej części gardła).

  • przeziębienie z towarzyszącym kaszlem

    Przeziębienie z towarzyszącym kaszlem to jedna z najczęstszych infekcji górnych dróg oddechowych, wywoływana głównie przez wirusy (rhinowirusy, koronawirusy, adenowirusy). Typowe objawy obejmują nie tylko kaszel, ale również katar, ból gardła, nieżyt nosa oraz umiarkowaną gorączkę. Kaszel w przebiegu przeziębienia może być początkowo suchy i drażniący, a z czasem może przekształcić się w kaszel produktywny z odkrztuszaniem wydzieliny.

  • owrzodzenie żołądka i dwunastnicy związane z nlpz

    Owrzodzenia żołądka i dwunastnicy związane z NLPZ (niesteroidowymi lekami przeciwzapalnymi) to poważne powikłania żołądkowo-jelitowe, które mogą wystąpić u pacjentów stosujących tę grupę leków. NLPZ hamują produkcję prostaglandyn, które odgrywają rolę ochronną dla błony śluzowej żołądka, co prowadzi do zmniejszenia wydzielania śluzu i wodorowęglanów oraz zaburzenia przepływu krwi w błonie śluzowej. W rezultacie dochodzi do uszkodzenia bariery śluzówkowej i rozwoju owrzodzeń.

  • zaburzenia wzwodu

    Zaburzenia wzwodu (erekcji) to niezdolność do osiągnięcia lub utrzymania erekcji wystarczającej do odbycia satysfakcjonującego stosunku płciowego. Jest to częsty problem, który dotyka około 30% mężczyzn po 40. roku życia i zwiększa się wraz z wiekiem. Zaburzenia erekcji mogą być wynikiem czynników fizycznych (choroby układu krążenia, cukrzyca, hipogonadyzm, urazy rdzenia kręgowego), psychologicznych (stres, depresja, lęk), lub mieszanych.

  • umiarkowany do ciężkiego epizod dużej depresji

    Umiarkowany do ciężkiego epizod dużej depresji (MDD) to poważny stan psychiczny charakteryzujący się uporczywym obniżeniem nastroju, utratą zainteresowań i przyjemności (anhedonia), zaburzeniami snu, zmianami apetytu, spadkiem energii, trudnościami z koncentracją, poczuciem winy oraz myślami samobójczymi. Diagnoza opiera się na kryteriach ICD-10 lub DSM-5, które wymagają utrzymywania się objawów przez co najmniej 2 tygodnie oraz znaczącego upośledzenia funkcjonowania społecznego i zawodowego.

  • nudności i wymioty wywoływane przez chemioterapię cytotoksyczną

    Nudności i wymioty wywoływane przez chemioterapię cytotoksyczną (CINV – Chemotherapy-Induced Nausea and Vomiting) stanowią jedne z najczęstszych i najbardziej uciążliwych działań niepożądanych leczenia onkologicznego. Występują u 70-80% pacjentów poddawanych chemioterapii, przy czym ich nasilenie zależy od potencjału emetogennego zastosowanych cytostatyków. Objawy te mogą pojawić się w fazie ostrej (do 24 godzin od podania chemioterapii), opóźnionej (24-120 godzin) lub wyprzedzającej (przed kolejnym cyklem leczenia).

  • nudności i wymioty wywoływane przez radioterapię

    Nudności i wymioty wywoływane przez radioterapię stanowią istotny problem dla pacjentów onkologicznych. Objawy te występują u około 40-80% chorych poddawanych napromienianiu, szczególnie przy radioterapii obejmującej obszar jamy brzusznej, miednicy lub przy napromienianiu całego ciała. Nasilenie dolegliwości zależy od objętości napromienianych tkanek, dawki promieniowania oraz indywidualnej wrażliwości pacjenta.

  • polytrombocytemia prawdziwa

    Czerwienica prawdziwa (polytrombocytemia prawdziwa) to przewlekła choroba mieloproliferacyjna charakteryzująca się nadmierną produkcją płytek krwi, czerwonych krwinek oraz leukocytów. Choroba ta jest spowodowana nabytą mutacją w komórkach macierzystych szpiku kostnego, najczęściej dotyczącą genu JAK2 (w około 95% przypadków). Występuje głównie u osób powyżej 60. roku życia, choć może dotknąć również młodszych pacjentów.

  • leukemia

    Leukemia, znana również jako białaczka, to grupa nowotworów układu krwiotwórczego, charakteryzująca się niekontrolowanym rozrostem i akumulacją niedojrzałych komórek krwi w szpiku kostnym. Wyróżniamy cztery główne typy białaczek: ostrą białaczkę limfoblastyczną (ALL), ostrą białaczkę szpikową (AML), przewlekłą białaczkę limfocytową (CLL) oraz przewlekłą białaczkę szpikową (CML). Klasyfikacja opiera się na tempie progresji choroby (ostra czy przewlekła) oraz rodzaju komórek, z których wywodzi się nowotwór.

  • przerzuty nowotworowe do kości

    Przerzuty nowotworowe do kości stanowią częste powikłanie wielu nowotworów złośliwych, szczególnie raka piersi, prostaty, płuc, nerki i tarczycy. Dochodzi do nich, gdy komórki nowotworowe oddzielają się od guza pierwotnego, przedostają się do krwiobiegu lub układu limfatycznego i osiedlają w tkance kostnej. Przerzuty kostne mogą powodować silny ból, złamania patologiczne, hiperkalcemię oraz ucisk na rdzeń kręgowy, znacząco obniżając jakość życia pacjentów.

  • schorzenia hematologiczne

    Schorzenia hematologiczne obejmują szeroki zakres chorób związanych z krwią, szpikiem kostnym oraz układem limfatycznym. Do najczęstszych należą niedokrwistości (anemia aplastyczna, niedokrwistość z niedoboru żelaza, niedokrwistość hemolityczna), choroby rozrostowe szpiku kostnego (białaczki ostre i przewlekłe, zespoły mielodysplastyczne), chłoniaki (ziarnica złośliwa, chłoniaki nieziarnicze), szpiczak mnogi oraz zaburzenia krzepnięcia (hemofilia, choroba von Willebranda).

  • zaburzenia wątroby i dróg żółciowych

    Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych obejmują szeroką grupę chorób, które wpływają na funkcjonowanie jednego z najważniejszych narządów miąższowych w organizmie. Mogą mieć charakter ostry (np. ostre zapalenie wątroby) lub przewlekły (np. marskość wątroby). Do najczęstszych przyczyn należą infekcje wirusowe (WZW typu A, B, C), choroby autoimmunologiczne, zaburzenia metaboliczne, toksyczne uszkodzenie wątroby (np. alkoholowe, polekowe), niealkoholowa stłuszczeniowa choroba wątroby (NAFLD) oraz kamica żółciowa.

  • wycięcie trzustki i dwunastnicy

    Wycięcie trzustki i dwunastnicy (pankreatoduodenektomia) to rozległy zabieg chirurgiczny wykonywany najczęściej w przypadku nowotworów złośliwych trzustki, brodawki Vatera, dwunastnicy lub dróg żółciowych. Procedura ta, zwana również operacją Whipple’a, polega na usunięciu głowy trzustki, całej dwunastnicy, fragmentu żołądka, pęcherzyka żółciowego z przewodem żółciowym wspólnym oraz okolicznych węzłów chłonnych.

  • profilaktyka przeciwpróchnicza

    Profilaktyka przeciwpróchnicza to zespół działań mających na celu zapobieganie rozwojowi próchnicy zębów, która jest jedną z najczęstszych chorób przewlekłych na świecie. Obejmuje ona zarówno procedury wykonywane przez profesjonalistów, jak i codzienne działania pacjenta. Podstawowym elementem jest prawidłowa higiena jamy ustnej, obejmująca regularne szczotkowanie zębów pastą z fluorem, używanie nici dentystycznej oraz płynów do płukania jamy ustnej.

  • zmniejszona odporność

    Zmniejszona odporność, nazywana także immunosupresją lub niedoborem odporności, to stan, w którym układ immunologiczny organizmu nie jest w stanie skutecznie zwalczać infekcji i chorób. Może ona wynikać z różnych przyczyn, takich jak choroby autoimmunologiczne, wrodzone defekty układu odpornościowego, leczenie immunosupresyjne po przeszczepach, chemioterapia, radioterapia, a także zakażenie wirusem HIV.

  • łagodny stan zapalny górnych dróg oddechowych

    Łagodny stan zapalny górnych dróg oddechowych (GDO) to powszechne schorzenie obejmujące zapalenie błon śluzowych nosa, gardła, krtani i tchawicy. Najczęściej jest wywoływany przez wirusy (rinowirusy, koronawirusy, wirusy grypy, adenowirusy), rzadziej przez bakterie. Typowe objawy to katar, ból gardła, kaszel, chrypka, niedrożność nosa oraz umiarkowana gorączka.

  • zatrucie

    Zatrucie to stan kliniczny wywołany ekspozycją organizmu na substancję toksyczną, która powoduje zaburzenia funkcji narządów i układów. Zatrucia mogą mieć charakter ostry lub przewlekły i być spowodowane różnymi czynnikami, takimi jak leki, substancje chemiczne, alkohol, narkotyki, toksyny roślinne, zwierzęce czy związki metali ciężkich. W Polsce rocznie odnotowuje się kilkadziesiąt tysięcy przypadków zatruć wymagających hospitalizacji.

  • zapobieganie odrzuceniu przeszczepu u biorców alogenicznego przeszczepu wątroby

    Zapobieganie odrzuceniu przeszczepu u biorców alogenicznego przeszczepu wątroby to kluczowy element postępowania potransplantacyjnego, mający na celu zapewnienie przeżycia zarówno przeszczepu, jak i pacjenta. Odrzucenie przeszczepu wątroby może wystąpić w kilku formach: nadostrym (rzadko), ostrym (najczęściej w pierwszych 3 miesiącach po transplantacji) oraz przewlekłym (rozwijającym się powoli, nawet po kilku latach).

  • zapobieganie odrzuceniu przeszczepu u biorców alogenicznego przeszczepu nerki

    Zapobieganie odrzuceniu przeszczepu u biorców alogenicznego przeszczepu nerki to kluczowy element opieki potransplantacyjnej, mający na celu wydłużenie funkcjonowania przeszczepionego narządu. Odrzucenie przeszczepu może wystąpić w różnych fazach po transplantacji i dzieli się na nadostre (w ciągu pierwszych godzin), ostre (dni-tygodnie) oraz przewlekłe (miesiące-lata). Ryzyko odrzucenia jest najwyższe w pierwszych miesiącach po transplantacji, dlatego właściwa immunosupresja jest niezbędna od samego początku.

  • zapobieganie odrzuceniu przeszczepu u biorców alogenicznego przeszczepu serca

    Zapobieganie odrzuceniu przeszczepu u biorców alogenicznego przeszczepu serca jest kluczowym elementem opieki potransplantacyjnej. Odrzucenie przeszczepu to proces, w którym układ immunologiczny biorcy rozpoznaje przeszczepiony narząd jako obcy i atakuje go. Wyróżnia się trzy główne typy odrzucenia: nadostre (występujące w ciągu minut do godzin po przeszczepie), ostre (dni do tygodni) oraz przewlekłe (miesiące do lat).

  • odrzucenie przeszczepu alogenicznego oporne na inne leki immunosupresyjne

    Odrzucenie przeszczepu alogenicznego oporne na inne leki immunosupresyjne stanowi poważne wyzwanie kliniczne w transplantologii. Występuje, gdy standardowe protokoły immunosupresyjne nie są w stanie zahamować reakcji układu immunologicznego biorcy na przeszczepiony narząd. Stan ten charakteryzuje się postępującym pogorszeniem funkcji przeszczepionego narządu pomimo stosowania konwencjonalnych leków immunosupresyjnych, co potwierdzają badania laboratoryjne i histopatologiczne.

  • odrzucenie przeszczepu alogenicznego oporne na inny lek immunosupresyjny

    Odrzucenie przeszczepu alogenicznego oporne na inny lek immunosupresyjny to poważny stan kliniczny, w którym układ odpornościowy biorcy rozpoznaje i atakuje przeszczepiony narząd lub tkankę pomimo standardowej terapii immunosupresyjnej. Zjawisko to występuje, gdy konwencjonalne leki przeciwdziałające odrzuceniu, takie jak inhibitory kalcyneuryny (cyklosporyna, takrolimus), glikokortykosteroidy czy pochodne kwasu mykofenolowego, okazują się nieskuteczne w hamowaniu reakcji immunologicznej.

  • leczenie odrzucenia przeszczepu alogenicznego opornego na inne leki immunosupresyjne

    Leczenie odrzucenia przeszczepu alogenicznego opornego na inne leki immunosupresyjne to skomplikowany proces medyczny, który wymaga specjalistycznego podejścia. Odrzucenie przeszczepu to reakcja układu immunologicznego biorcy przeciwko przeszczepionemu narządowi lub tkance, postrzeganych jako obce. Stan oporności na standardowe leki immunosupresyjne pojawia się, gdy konwencjonalne schematy leczenia nie przynoszą oczekiwanych rezultatów, a objawy odrzucenia narastają lub utrzymują się.

  • źródło węglowodanów

    Źródła węglowodanów to istotny element diety i mają kluczowe znaczenie w żywieniu pacjentów. Węglowodany są głównym źródłem energii dla organizmu, dostarczając około 4 kcal/g. Wyróżniamy węglowodany proste (monosacharydy i disacharydy) oraz złożone (polisacharydy). Źródła węglowodanów w diecie to m.in. produkty zbożowe, owoce, warzywa, mleko i produkty mleczne oraz cukier i słodycze.

  • zapobieganie hipoglikemii

    Zapobieganie hipoglikemii to kluczowy element opieki nad pacjentami chorującymi na cukrzycę, szczególnie tymi leczonymi insuliną lub pochodnymi sulfonylomocznika. Hipoglikemia, czyli zbyt niskie stężenie glukozy we krwi (poniżej 70 mg/dl), może prowadzić do poważnych konsekwencji zdrowotnych, włącznie z utratą przytomności, drgawkami, a w skrajnych przypadkach nawet śmiercią.

  • nawadnianie w stanach utraty wody

    Nawadnianie w stanach utraty wody to kluczowy element terapii w sytuacjach odwodnienia organizmu, które może wynikać z różnych przyczyn, takich jak biegunka, wymioty, nadmierne pocenie się, gorączka, cukrzyca, oparzenia czy zaburzenia świadomości uniemożliwiające przyjmowanie płynów. Stan odwodnienia może prowadzić do poważnych zaburzeń hemodynamicznych, elektrolitowych oraz kwasowo-zasadowych, dlatego wymaga szybkiej interwencji medycznej.

  • nawadnianie w stanach odwodnienia

    Nawadnianie w stanach odwodnienia to kluczowy element terapii mający na celu przywrócenie prawidłowej objętości płynów ustrojowych oraz równowagi elektrolitowej. Stany odwodnienia występują, gdy utrata wody z organizmu przewyższa jej podaż, co może być spowodowane wymiotami, biegunką, nadmiernym poceniem, gorączką, cukrzycą, niewydolnością nerek czy ograniczonym przyjmowaniem płynów.

  • przewlekła niewydolność krążenia żylnego kończyna dolna

    Przewlekła niewydolność krążenia żylnego kończyn dolnych to stan chorobowy, w którym dochodzi do upośledzenia powrotu krwi żylnej z kończyn dolnych do serca. Wynika to z niewydolności zastawek żylnych, które w warunkach prawidłowych zapobiegają wstecznemu przepływowi krwi. Stan ten charakteryzuje się występowaniem objawów takich jak uczucie ciężkości nóg, obrzęki, bóle, nocne kurcze mięśni, świąd skóry oraz zmiany troficzne skóry (przebarwienia, wypryski, owrzodzenia).

  • profilaktyka ostrego napadu dny moczanowej podczas rozpoczynania leczenia produktem leczniczym o działaniu urykozurycznym

    Profilaktyka ostrego napadu dny moczanowej podczas rozpoczynania leczenia produktem leczniczym o działaniu urykozurycznym dotyczy zapobiegania zaostrzeniom choroby, które często występują na początku terapii obniżającej stężenie kwasu moczowego. Paradoksalnie, gwałtowne obniżenie poziomu kwasu moczowego we krwi może wywołać ostry napad dny, co jest związane z mobilizacją złogów moczanowych z tkanek do krwiobiegu.

  • stabilna przewlekła niewydolność serca z zaburzoną czynnością skurczową lewej komory serca

    Stabilna przewlekła niewydolność serca z zaburzoną czynnością skurczową lewej komory serca (HFrEF) to stan, w którym serce nie jest w stanie pompować wystarczającej ilości krwi, aby zaspokoić potrzeby metaboliczne organizmu. Charakteryzuje się frakcją wyrzutową lewej komory (LVEF) poniżej 40%. Pacjenci z tym wskazaniem często doświadczają objawów takich jak duszność wysiłkowa, przewlekłe zmęczenie, obrzęki kończyn dolnych oraz zmniejszona tolerancja wysiłku.

  • przeszczepianie narządów miąższowych

    Przeszczepianie narządów miąższowych to zabieg chirurgiczny polegający na transplantacji organów takich jak nerki, wątroba, trzustka, płuca czy serce od dawcy do biorcy. Wskazaniem do przeszczepienia jest najczęściej schyłkowa niewydolność danego narządu, która nie poddaje się leczeniu zachowawczemu. Przed kwalifikacją do zabiegu pacjent przechodzi szereg badań mających na celu ocenę jego stanu ogólnego oraz wykluczenie przeciwwskazań do transplantacji.

  • odrzucanie przeszczepu

    Odrzucanie przeszczepu to proces immunologiczny, w którym układ odpornościowy biorcy rozpoznaje tkanki przeszczepu jako obce i inicjuje reakcję zapalną mającą na celu ich zniszczenie. Może wystąpić w różnych okresach po transplantacji i dzieli się na trzy główne typy: nadostre (w ciągu minut lub godzin), ostre (dni do tygodni) oraz przewlekłe (miesiące do lat po przeszczepie). Ryzyko odrzucania zależy od stopnia zgodności tkankowej między dawcą a biorcą, rodzaju przeszczepianego narządu oraz indywidualnych czynników immunologicznych pacjenta.

  • ból występujący w przebiegu przeziębienia

    Ból występujący w przebiegu przeziębienia jest powszechnym objawem infekcji górnych dróg oddechowych wywoływanych głównie przez wirusy. Obejmuje on najczęściej ból gardła, bóle mięśniowe, bóle stawowe oraz ból głowy, którym zwykle towarzyszy gorączka lub stan podgorączkowy. Przeziębienie zazwyczaj trwa około 7-10 dni i ma charakter samoograniczający się, jednak towarzyszące dolegliwości bólowe mogą znacząco obniżać jakość życia pacjenta i utrudniać codzienne funkcjonowanie.

  • stany związane z nadmiernym nieprawidłowym wydzielaniem kwasu solnego

    Stany związane z nadmiernym nieprawidłowym wydzielaniem kwasu solnego obejmują szereg schorzeń, takich jak choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy, zespół Zollingera-Ellisona, refluks żołądkowo-przełykowy czy inne zaburzenia wydzielania kwasu solnego w żołądku. Patologiczna hipersekrecja kwasu może prowadzić do uszkodzenia błony śluzowej żołądka i przełyku, powodując ból, dyskomfort i potencjalnie poważne powikłania.

  • rak piersi z receptorami dla hormonów we wczesnym stadium zaawansowania

    Rak piersi z receptorami dla hormonów we wczesnym stadium zaawansowania charakteryzuje się obecnością receptorów estrogenowych (ER) i/lub progesteronowych (PR) na powierzchni komórek nowotworowych. Jest to najczęstszy podtyp raka piersi, stanowiący około 70% wszystkich przypadków. Wczesne stadium zaawansowania (I-II) oznacza, że guz jest ograniczony do piersi lub zajmuje węzły chłonne pachy, ale bez przerzutów odległych.

  • nawrót epizodu maniakalnego w zaburzeniu afektywnym dwubiegunowym

    Nawrót epizodu maniakalnego w zaburzeniu afektywnym dwubiegunowym to powrót objawów manii u pacjenta, u którego wcześniej zdiagnozowano chorobę afektywną dwubiegunową. Epizod maniakalny charakteryzuje się wzmożonym nastrojem, energią i aktywnością, przyspieszoną mową, wzmożonym poczuciem własnej wartości, zmniejszoną potrzebą snu, rozpraszalnością uwagi oraz podejmowaniem ryzykownych zachowań. Nawroty mogą wystąpić nawet pomimo stosowania leczenia podtrzymującego, szczególnie w sytuacjach stresowych, przy nieregularnym przyjmowaniu leków czy nadużywaniu substancji psychoaktywnych.

  • nawrót epizodu depresji w zaburzeniu afektywnym dwubiegunowym

    Nawrót epizodu depresji w zaburzeniu afektywnym dwubiegunowym stanowi istotne wyzwanie kliniczne charakteryzujące się powrotem objawów depresyjnych u pacjenta z wcześniej zdiagnozowanym zaburzeniem afektywnym dwubiegunowym (ChAD). Objawy obejmują obniżony nastrój, anhedonię, zaburzenia snu, zmęczenie, trudności z koncentracją, zmiany apetytu oraz myśli samobójcze. Nawroty depresji występują u około 60-70% pacjentów z ChAD w ciągu 2 lat od pierwszego epizodu, a ich częstotliwość wzrasta z wiekiem i liczbą przebytych epizodów.

  • choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy związana ze stosowaniem niesteroidowych leków przeciwzapalnych

    Choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy związana ze stosowaniem niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ) to schorzenie, w którym dochodzi do powstania owrzodzeń błony śluzowej przewodu pokarmowego w wyniku działania leków z grupy NLPZ. Jest to powikłanie często obserwowane u pacjentów długotrwale przyjmujących leki przeciwbólowe, przeciwzapalne i przeciwgorączkowe takie jak ibuprofen, diklofenak, naproksen, czy ketoprofen.

  • zapobieganie chorobie wrzodowej żołądka i dwunastnicy związanej ze stosowaniem niesteroidowych leków przeciwzapalnych u pacjentów z grupy ryzyka

    Zapobieganie chorobie wrzodowej żołądka i dwunastnicy związanej ze stosowaniem niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ) u pacjentów z grupy ryzyka stanowi istotny element terapii osób, które długotrwale przyjmują NLPZ. Do grupy ryzyka zaliczamy przede wszystkim osoby powyżej 65 roku życia, pacjentów z wywiadem choroby wrzodowej, osoby przyjmujące jednocześnie glikokortykosteroidy, antykoagulanty, a także pacjentów z chorobami współistniejącymi.

  • długotrwałe leczenie pacjentów po ustąpieniu refluksowego zapalenia przełyku

    Długotrwałe leczenie pacjentów po ustąpieniu refluksowego zapalenia przełyku (GERD) jest istotnym elementem postępowania terapeutycznego, mającym na celu zapobieganie nawrotom choroby. Refluksowe zapalenie przełyku to stan, w którym treść żołądkowa, zawierająca kwas solny i enzymy trawienne, cofa się do przełyku, powodując uszkodzenie jego błony śluzowej. Po wyleczeniu ostrej fazy zapalenia, pacjenci wymagają często przewlekłego leczenia podtrzymującego, aby zapobiec ponownemu rozwojowi zmian zapalnych.

  • brodawczakowy rak pęcherza moczowego

    Brodawczakowy rak pęcherza moczowego, znany również jako brodawkowaty rak urotelialny, jest najczęstszym typem nowotworu pęcherza moczowego. Charakteryzuje się występowaniem brodawkowatych rozrostów nabłonka wyścielającego pęcherz moczowy. Nowotwór ten może mieć różny stopień zróżnicowania histologicznego – od nisko do wysoko zróżnicowanego, co wpływa na rokowanie i plan leczenia.

  • rak okrężnicy III stopnia

    Rak okrężnicy III stopnia jest zaawansowaną postacią nowotworu jelita grubego, który rozprzestrzenił się do regionalnych węzłów chłonnych, ale bez przerzutów odległych. W klasyfikacji TNM odpowiada to stadiom IIIA, IIIB lub IIIC, zależnie od głębokości naciekania ściany jelita i liczby zajętych węzłów chłonnych. Diagnoza opiera się na kolonoskopii z pobraniem wycinków do badania histopatologicznego oraz na badaniach obrazowych (TK, MRI, PET-CT) oceniających zaawansowanie choroby.

  • rak okrężnicy i odbytu z przerzutami

    Rak okrężnicy i odbytu z przerzutami to zaawansowane stadium choroby nowotworowej układu pokarmowego, w którym komórki nowotworowe rozprzestrzeniły się poza pierwotne miejsce wystąpienia nowotworu, najczęściej do wątroby, płuc, otrzewnej lub węzłów chłonnych. Jest to stadium IV choroby, które charakteryzuje się gorszym rokowaniem niż stadium miejscowe. Przerzuty mogą być obecne w momencie diagnozy pierwotnego nowotworu lub pojawić się w późniejszym okresie, nawet po skutecznym leczeniu ogniska pierwotnego.

  • inwazyjny rak piersi z receptorami dla hormonów

    Inwazyjny rak piersi z receptorami dla hormonów (HR+) to najczęstszy podtyp raka piersi, stanowiący około 70-80% wszystkich diagnozowanych przypadków. Charakteryzuje się obecnością receptorów estrogenowych (ER) i/lub progesteronowych (PR) na powierzchni komórek nowotworowych, co oznacza, że wzrost guza jest stymulowany przez hormony płciowe. Rozpoznanie opiera się na badaniu immunohistochemicznym materiału tkankowego uzyskanego podczas biopsji lub operacji.

  • uczulenie błony śluzowej nosa

    Uczulenie błony śluzowej nosa, znane również jako alergiczny nieżyt nosa, to przewlekłe schorzenie objawiające się zapaleniem błony śluzowej nosa na skutek reakcji alergicznej. Do głównych objawów należą: wodnisty wyciek z nosa, kichanie, świąd oraz uczucie zatkanego nosa. Dolegliwość może mieć charakter sezonowy (związany z pyleniem roślin) lub całoroczny (wywołany przez alergeny obecne stale w otoczeniu, np. roztocza kurzu domowego, sierść zwierząt).

  • modzel

    Modzel to zgrubienie naskórka, które powstaje w wyniku długotrwałego ucisku lub tarcia skóry. Najczęściej występuje na stopach, zwłaszcza pod głowami kości śródstopia, na palcach stóp oraz na piętach. Modzele mogą także pojawiać się na dłoniach, szczególnie u osób wykonujących pracę fizyczną lub regularnie uprawiających sporty, które obciążają dłonie (np. gimnastyka, podnoszenie ciężarów).

  • odwodnienie pozakomórkowe

    Odwodnienie pozakomórkowe (hipowolemiczne) to stan, w którym dochodzi do zmniejszenia objętości płynu pozakomórkowego, co prowadzi do zaburzenia homeostazy organizmu. Występuje najczęściej w wyniku nadmiernej utraty wody i elektrolitów przez przewód pokarmowy (wymioty, biegunka), skórę (nadmierne pocenie, oparzenia), nerki (diureza osmotyczna, działanie leków moczopędnych) lub w wyniku krwawienia. Charakterystycznymi objawami są suchość błon śluzowych, obniżone ciśnienie tętnicze, tachykardia, zmniejszenie diurezy oraz zapadnięte gałki oczne.

  • łagodna kwasica metaboliczna

    Łagodna kwasica metaboliczna to zaburzenie równowagi kwasowo-zasadowej organizmu, charakteryzujące się obniżeniem pH krwi tętniczej poniżej 7,35, ale zwykle powyżej 7,2, ze zmniejszonym stężeniem wodorowęglanów w surowicy. Kwasica metaboliczna może być wynikiem zwiększonej produkcji kwasów, zmniejszonego wydalania kwasów przez nerki lub utraty wodorowęglanów.

  • niestrawność związana z refluksem

    Niestrawność związana z refluksem żołądkowo-przełykowym (GERD) to zespół objawów dyspeptycznych występujących w wyniku cofania się treści żołądkowej do przełyku. Pacjenci najczęściej zgłaszają pieczenie za mostkiem (zgaga), kwaśne odbijanie, uczucie cofania treści pokarmowej, ból w nadbrzuszu, uczucie pełności oraz nieprzyjemny posmak w ustach. Objawy nasilają się zazwyczaj po obfitych posiłkach, w pozycji leżącej oraz w nocy.

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl