wycięcie trzustki i dwunastnicy
Wskazanie

Wycięcie trzustki i dwunastnicy (pankreatoduodenektomia) to rozległy zabieg chirurgiczny wykonywany najczęściej w przypadku nowotworów złośliwych trzustki, brodawki Vatera, dwunastnicy lub dróg żółciowych. Procedura ta, zwana również operacją Whipple’a, polega na usunięciu głowy trzustki, całej dwunastnicy, fragmentu żołądka, pęcherzyka żółciowego z przewodem żółciowym wspólnym oraz okolicznych węzłów chłonnych.

Wskazania do wykonania tego zabiegu obejmują głównie nowotwory złośliwe, w tym gruczolakoraka trzustki, nowotwory brodawki Vatera, nowotwory dwunastnicy oraz dystalnej części dróg żółciowych. Rzadziej pankreatoduodenektomia wykonywana jest w przypadku przewlekłego zapalenia trzustki, urazów trzustki czy też niektórych zmian łagodnych.

W okresie okołooperacyjnym stosuje się profilaktykę antybiotykową (np. Tarcefoksym, Biofuroksym, Zinacef), leki przeciwbólowe (Paracetamol, Perfalgan, opioidy jak Morphini Sulfas, Durogesic) oraz leki przeciwzakrzepowe (Clexane, Fraxiparine). Po operacji pacjenci często wymagają suplementacji enzymów trzustkowych (Kreon, Lipancrea, Pangrol) oraz czasem insulinoterapii (Insulina Gensulin, Humulin, NovoRapid).

Największe trudności w leczeniu po wycięciu trzustki i dwunastnicy wiążą się z powikłaniami pooperacyjnymi, takimi jak przetoka trzustkowa, krwawienia, opóźnione opróżnianie żołądka czy zakażenia. Szczególnym wyzwaniem jest zarządzanie zaburzeniami endokrynnymi i egzokrynnymi trzustki, które mogą prowadzić do cukrzycy i niedożywienia. Pacjenci często wymagają wielospecjalistycznej opieki obejmującej chirurga, diabetologa, gastroenterologa oraz dietetyka. Wyzwaniem jest również długi okres rekonwalescencji i konieczność modyfikacji stylu życia, w tym diety i aktywności fizycznej.

W przypadku wykonywania zabiegu z powodu nowotworu złośliwego, po okresie rekonwalescencji pacjenci często wymagają leczenia uzupełniającego w postaci chemioterapii (schematy oparte na gemcytabinie – Gemzar, 5-fluorouracylu – Fluorouracil, kapecytabinie – Xeloda, nab-paklitakselu – Abraxane). Całościowe postępowanie wymaga ścisłej współpracy interdyscyplinarnego zespołu medycznego.