choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy wywołana stosowaniem niesteroidowych leków przeciwzapalnych
Wskazanie

Choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy wywołana stosowaniem niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ) to powikłanie terapii lekami z grupy NLPZ, takimi jak ibuprofen, diklofenak, naproksen czy ketoprofen. Mechanizm powstawania owrzodzeń związany jest głównie z hamowaniem przez NLPZ syntezy prostaglandyn, które fizjologicznie chronią błonę śluzową przewodu pokarmowego. W efekcie dochodzi do osłabienia mechanizmów obronnych śluzówki, zwiększenia wydzielania kwasu solnego i zmniejszenia produkcji śluzu ochronnego.

Ryzyko wystąpienia choroby wrzodowej związanej z NLPZ wzrasta u pacjentów powyżej 65. roku życia, z przebytą chorobą wrzodową, przyjmujących jednocześnie glikokortykosteroidy, leki przeciwzakrzepowe, selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny, a także u osób zakażonych Helicobacter pylori. Objawy obejmują ból w nadbrzuszu, dyspepsję, nudności, wymioty, a w cięższych przypadkach może dojść do krwawienia z przewodu pokarmowego lub perforacji wrzodu.

W leczeniu i profilaktyce stosuje się przede wszystkim inhibitory pompy protonowej (IPP), takie jak Controloc (pantoprazol), Nolpaza (pantoprazol), Emanera (esomeprazol), Omeprazol Genoptim (omeprazol), Helides (esomeprazol) czy Nexium (esomeprazol). IPP są skuteczniejsze niż antagoniści receptora H2, takie jak Ranigast (ranitydyna). W przypadkach infekcji Helicobacter pylori konieczne jest zastosowanie terapii eradykacyjnej, najczęściej składającej się z IPP i dwóch antybiotyków.

Największe trudności w leczeniu pacjentów z chorobą wrzodową wywołaną NLPZ obejmują konieczność kontynuacji leczenia przeciwzapalnego w przypadku chorób reumatologicznych czy ortopedycznych. W takiej sytuacji zaleca się stosowanie selektywnych inhibitorów COX-2 (celekoksyb – Aclexa, Celebrex), które wywołują mniej powikłań żołądkowo-jelitowych, jednocześnie stosując leki z grupy IPP. Problematyczne jest także leczenie pacjentów przyjmujących jednocześnie leki przeciwkrzepliwe czy przeciwpłytkowe, u których ryzyko krwawienia z przewodu pokarmowego znacząco wzrasta. Kluczowe jest również wykrywanie i leczenie zakażenia H. pylori, które zwiększa ryzyko powikłań wrzodowych związanych z NLPZ.