Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Bluszcz

Dane toksykologiczne dotyczące wyciągu z liści bluszczu (Hedera helix) wskazują na jego dobrą tolerancję i bezpieczeństwo stosowania w dawkach terapeutycznych. Badania na zwierzętach wykazały brak toksyczności przy podaniu doustnym do 3 g/kg masy ciała oraz podskórnym do 0,5 g/kg. W badaniach przewlekłych (3 miesiące) dawki od 30 do 750 mg/kg nie wywołały istotnych zmian w zachowaniu ani morfologii narządów, z wyjątkiem odwracalnego wzrostu hematokrytu i obniżenia wydzielania ICSH przy najwyższych dawkach. Test Amesa potwierdził brak mutagenności α-hederyny i β-hederyny, a także wykazał ich działanie antymutagenne w zakresie 200–800 µg/płytkę. Ponadto α-hederyna hamowała mutacje genowe indukowane doksorubicyną w ludzkich limfocytach.

Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania bluszczu

Dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania wyciągu z liści bluszczu (Hedera helix) są dostępne w ograniczonym zakresie, jednak długotrwałe doświadczenie kliniczne potwierdza bezpieczeństwo stosowania tej substancji w określonych dawkach terapeutycznych u ludzi.1

Toksyczność ostra i podostra

Badania toksyczności ostrej i podostrej wyciągu z bluszczu przeprowadzone na różnych gatunkach zwierząt nie wykazały efektów toksycznych przy podawaniu doustnym dawki wynoszącej 3 g/kg masy ciała. Podobnie, nie zaobserwowano toksyczności przy podaniu podskórnym dawki 0,5 g/kg masy ciała.2

Toksyczność przewlekła

W badaniach toksyczności przewlekłej, prowadzonych przez okres 3 miesięcy, szczurom podawano wyciąg z bluszczu wraz z pożywieniem w dawkach od 30 do 750 mg/kg masy ciała. Uzyskane wyniki wykazały dobrą tolerancję ekstraktu w podawanych dawkach. Nie zaobserwowano żadnych zmian w zachowaniu zwierząt ani w funkcjonowaniu i budowie ich organów. Jedynymi różnicami między grupą badaną a kontrolną były odwracalny wzrost hematokrytu oraz obniżenie wydzielania ICSH (międzykomórkowego hormonu stymulującego), które wystąpiło dopiero przy najwyższych testowanych dawkach.3

Mutagenność i genotoksyczność

Test Amesa na mutagenność nie wykazał powodów do obaw dotyczących bezpieczeństwa preparatów z liści bluszczu.4 Szczegółowe badania wykazały, że α-hederyna i β-hederyna, saponiny izolowane z liści bluszczu, nie wykazywały działania mutagennego w teście Amesa z wykorzystaniem Salmonellae typhimurium TA 98, zarówno z aktywacją S9, jak i bez niej.5

Co więcej, badania wykazały, że saponiny te posiadają zależne od dawki działanie antymutagenne wobec benz[a]piranu na poziomie od 200 do 800 µg/płytkę w teście Amesa. Dodatkowo, α-hederyna wykazała zdolność do hamowania mutacji genowych wywołanych przez doksorubicynę w limfocytach ludzkich.6

Brak danych w zakresie rakotwórczości i toksyczności reprodukcyjnej

Należy podkreślić, że brak jest dostępnych danych dotyczących badań rakotwórczości oraz toksyczności reprodukcyjnej dla preparatów zawierających wyciąg z liści bluszczu.7 W związku z tym ocena bezpieczeństwa w tym zakresie opiera się głównie na długoletnim doświadczeniu klinicznym.

Implikacje kliniczne danych przedklinicznych

Pomimo niekompletności danych przedklinicznych dotyczących wyciągu z liści bluszczu, dostępne informacje wskazują na brak istotnych obaw związanych z bezpieczeństwem stosowania preparatów zawierających tę substancję w dawkach terapeutycznych. Preparaty takie jak Mucoplant na kaszel bluszcz forte (33 mg wyciągu suchego z liści bluszczu na dawkę) oraz Prospan (35 mg/5 ml wyciągu z liści bluszczu) wykazują akceptowalny profil bezpieczeństwa potwierdzony zarówno dostępnymi badaniami przedklinicznymi, jak i wieloletnim stosowaniem w praktyce klinicznej.8

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl