Przeciwwskazania stosowania leku Voriconazole Sandoz

Voriconazole Sandoz (200 mg, proszek do sporządzania roztworu do infuzji) zawierający worykonazol jako substancję czynną jest przeciwwskazany w szeregu sytuacji klinicznych, które stanowią bezwzględne przeciwwskazanie do jego zastosowania.¹

Nadwrażliwość na składniki preparatu

Podstawowym przeciwwskazaniem do stosowania Voriconazole Sandoz jest nadwrażliwość na worykonazol lub którąkolwiek z substancji pomocniczych wymienionych w składzie produktu. Należy zauważyć, że produkt zawiera do 228,7 mg sodu oraz 3,4 g betacyklodekstryny sulfobutylowego eteru sodowego w każdej fiolce.²

Interakcje z lekami wydłużającymi odstęp QTc

Jednoczesne stosowanie worykonazolu z lekami będącymi substratami CYP3A4, które mogą powodować wydłużenie odstępu QTc, jest przeciwwskazane. Dotyczy to następujących leków:³

• Terfenadyna – stosowana w leczeniu alergii
• Astemizol – lek przeciwhistaminowy
• Cyzapryd – lek prokinetyczny
• Pimozyd – lek przeciwpsychotyczny
• Chinidyna – lek antyarytmiczny
• Iwabradyna – lek stosowany w leczeniu przewlekłej niewydolności serca

Worykonazol może znacząco zwiększać stężenie tych leków w osoczu, co prowadzi do wydłużenia odstępu QTc, a w konsekwencji do rzadko występujących, ale groźnych zaburzeń rytmu serca typu torsade de pointes.⁴

Interakcje z silnymi induktorami CYP3A4

Przeciwwskazane jest jednoczesne podawanie worykonazolu z lekami będącymi silnymi induktorami enzymu CYP3A4, ponieważ mogą one powodować znaczące zmniejszenie stężenia worykonazolu w osoczu, co skutkuje obniżeniem skuteczności leczenia. Do tej grupy należą:⁵

• Ryfampicyna – antybiotyk stosowany w leczeniu gruźlicy
• Karbamazepina – lek przeciwpadaczkowy
• Fenobarbital – lek przeciwpadaczkowy
• Preparaty ziołowe zawierające ziele dziurawca (Hypericum perforatum)

Interakcje z efawirenzem

Jednoczesne podawanie standardowych dawek worykonazolu z efawirenzem w dawce 400 mg raz na dobę lub większej jest przeciwwskazane. Efawirenz w takiej dawce znacząco zmniejsza stężenie worykonazolu w osoczu u zdrowych ochotników, co może prowadzić do nieskuteczności leczenia przeciwgrzybiczego.⁶

Interakcje z dużymi dawkami rytonawiru

Przeciwwskazane jest jednoczesne podawanie worykonazolu z rytonawirem w dużej dawce (400 mg dwa razy na dobę lub większej). Rytonawir w takiej dawce znacząco zmniejsza stężenie worykonazolu w osoczu u zdrowych ochotników, co może prowadzić do nieskuteczności leczenia przeciwgrzybiczego.⁷

Interakcje z alkaloidami sporyszu

Jednoczesne podawanie worykonazolu z alkaloidami sporyszu (ergotaminą, dihydroergotaminą), które są substratami CYP3A4, jest przeciwwskazane. Zwiększone stężenie tych leków w osoczu może prowadzić do zatrucia alkaloidami sporyszu, co stanowi poważne powikłanie kliniczne.⁸

Interakcje z syrolimusem

Jednoczesne podawanie worykonazolu z syrolimusem jest przeciwwskazane, ponieważ worykonazol może znacząco zwiększać stężenie syrolimusu w osoczu, co może prowadzić do nasilenia działań niepożądanych tego leku immunosupresyjnego.⁹

Interakcje z naloksegolem

Jednoczesne stosowanie worykonazolu z naloksegolem, który jest substratem CYP3A4, jest przeciwwskazane. Zwiększone stężenie naloksegolu w osoczu może wywołać objawy odstawienia opioidów, co stanowi istotne zagrożenie dla pacjentów.¹⁰

Interakcje z tolwaptanem

Jednoczesne podawanie worykonazolu z tolwaptanem jest przeciwwskazane. Worykonazol, jako silny inhibitor CYP3A4, znacząco zwiększa stężenie tolwaptanu w osoczu, co może prowadzić do nasilenia działań niepożądanych tego leku stosowanego w leczeniu hiponatremii.¹¹

Interakcje z lurazydonem

Jednoczesne podawanie worykonazolu z lurazydonem jest przeciwwskazane. Znaczne zwiększenie ekspozycji na lurazydon w wyniku interakcji z worykonazolem może powodować ciężkie działania niepożądane leku przeciwpsychotycznego.¹²

Interakcje z wenetoklaksem

Jednoczesne podawanie worykonazolu z wenetoklaksem na początku jego stosowania oraz w fazie dostosowania dawki jest przeciwwskazane. Worykonazol może znacząco zwiększać stężenie wenetoklaksu w osoczu, co powoduje zwiększenie ryzyka wystąpienia zespołu rozpadu guza – poważnego powikłania onkologicznego.¹³

Kiedy odradzić stosowanie leku Voriconazole Sandoz

Poza bezwzględnymi przeciwwskazaniami, istnieją sytuacje kliniczne, w których należy rozważyć odradzenie stosowania worykonazolu ze względu na potencjalne ryzyko interakcji lub działań niepożądanych:

Pacjenci stosujący leki wchodzące w interakcje

Lekarz powinien odradzić stosowanie worykonazolu u pacjentów przyjmujących jakiekolwiek leki wymienione w sekcji przeciwwskazań. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów stosujących:¹⁴

• Leki mogące wydłużać odstęp QTc
• Leki będące induktorami CYP3A4
• Leki immunosupresyjne metabolizowane przez CYP3A4
• Preparaty ziołowe zawierające ziele dziurawca

Pacjenci onkologiczni w trakcie leczenia wenetoklaksem

Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów onkologicznych rozpoczynających terapię wenetoklaksem lub będących w fazie dostosowania dawki tego leku. W takich przypadkach lekarz powinien odradzić stosowanie worykonazolu ze względu na zwiększone ryzyko zespołu rozpadu guza.¹⁵

Pacjenci z chorobą wątroby

Ze względu na metabolizm worykonazolu zachodzący głównie w wątrobie, należy zachować szczególną ostrożność i rozważyć odradzenie stosowania leku u pacjentów z ciężką niewydolnością wątroby, a także u pacjentów z podwyższonymi wartościami enzymów wątrobowych.

Pacjenci z nadwrażliwością na azolowe leki przeciwgrzybicze

U pacjentów, u których wystąpiły w przeszłości reakcje nadwrażliwości na inne azolowe leki przeciwgrzybicze, należy rozważyć odradzenie stosowania worykonazolu ze względu na możliwość wystąpienia reakcji krzyżowej.¹⁶