chelat żelaza

Chelaty żelaza to związki chemiczne, które wiążą jony żelaza, tworząc stabilne kompleksy. W medycynie stosowane są jako leki chelatujące w leczeniu stanów przeładowania żelazem (hemochromatozy pierwotnej lub wtórnej), które mogą wystąpić w wyniku częstych transfuzji krwi, np. u pacjentów z talasemią czy zespołami mielodysplastycznymi.

Główne chelatory żelaza stosowane klinicznie to deferoksamina (podawana parenteralnie), deferasiroks i deferypron (dostępne w formie doustnej). Działają one poprzez wiązanie nadmiaru żelaza w organizmie, umożliwiając jego wydalanie z moczem lub kałem, co zapobiega uszkodzeniom narządów, takich jak serce, wątroba czy gruczoły endokrynne.

Terapia chelatorami żelaza wymaga regularnego monitorowania stężenia ferrytyny w surowicy, funkcji wątroby i nerek oraz oceny ewentualnych działań niepożądanych, które mogą obejmować zaburzenia żołądkowo-jelitowe, reakcje skórne, zaburzenia słuchu i wzroku. Leczenie jest zazwyczaj długoterminowe i dostosowywane indywidualnie do potrzeb pacjenta.

Powiązane wpisy

Leksykon substancji czynnych
Drożdże piwne – Wskazania do stosowania

Drożdże piwne, zawarte w preparacie Revalid w dawce 50 mg na kapsułkę, stanowią istotny składnik wspomagający terapię schorzeń włosów i paznokci związanych z niedoborami aminokwasów siarkowych oraz witamin z grupy B. Preparat ten, oprócz drożdży piwnych, zawiera także DL-metioninę (100 mg), L-cystynę (50 mg), wapnia D-pantotenian (50 mg), witaminy B1 (1,5 mg) i B6 (10 mg), kwas 4-aminobenzoesowy (20 mg), mikroelementy takie jak żelazo (2 mg), cynk (2,2 mg), miedź (0,5 mg) oraz wyciągi roślinne z prosa i kiełków pszenicy (po 50 mg). Kompleks ten działa synergistycznie, wspierając regenerację i odbudowę struktur keratynowych, co jest szczególnie istotne w leczeniu łamliwości, rozdwajania włosów, zaburzeń struktury płytki paznokciowej oraz stanów po intensywnych terapiach farmakologicznych negatywnie wpływających na kondycję włosów i paznokci.
aminokwas siarkowy, chelat cynku, chelat miedzi, chelat żelaza, DL-metionina, drożdże piwne, kwas 4-aminobenzoesowy, L-cystyna, łamliwość paznokci, łamliwość włosów, metabolizm komórkowy, niedobór aminokwasów siarkowych, pigmentacja włosów, pirydoksyny chlorowodorek, struktura keratynowa, synteza keratyny, tiaminy chlorowodorek, utrata włosów, wapnia D-pantotenian, witamina z grupy B, wyciąg z kiełków pszenicy, wyciąg z prosa
Leksykon substancji czynnych
Drożdże piwne – Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn

Drożdże piwne (Saccharomyces cerevisiae) w dawce 50,0 mg zawarte w preparacie Revalid nie wykazują negatywnego wpływu na ośrodkowy układ nerwowy ani funkcje psychomotoryczne, takie jak koncentracja, koordynacja wzrokowo-ruchowa czy czas reakcji. W przeciwieństwie do leków psychotropowych, nie powodują senności, zawrotów głowy ani innych objawów neurologicznych, które mogłyby stanowić przeciwwskazanie do prowadzenia pojazdów mechanicznych lub obsługi maszyn. Kompleksowa analiza farmakologiczna preparatu, który oprócz drożdży piwnych zawiera także aminokwasy (DL-metionina 100,0 mg, L-cystyna 50,0 mg), witaminy z grupy B (B1 1,5 mg, B6 10,0 mg), mikroelementy (żelazo 2,0 mg, cynk 2,2 mg, miedź 0,5 mg) oraz wyciągi roślinne (z prosa i kiełków pszenicy po 50,0 mg), potwierdza brak interakcji prowadzących do zaburzeń funkcji psychomotorycznych.
charakterystyka produktu leczniczego, chelat cynku, chelat miedzi, chelat żelaza, cystyna, dawka terapeutyczna, drożdże piwne, funkcje poznawcze, funkcje psychomotoryczne, koordynacja wzrokowo-ruchowa, kwas 4-aminobenzoesowy, lek psychotropowy, metionina, mikroelementy, objawy neurologiczne, ośrodkowy układ nerwowy, pantotenian wapnia, pirydoksyna, schorzenia współistniejące, tiamina, witaminy z grupy B, właściwości farmakologiczne, wrażliwość pacjenta, wyciągi roślinne, zawroty głowy
Leksykon substancji czynnych
żelazo – Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn

Analiza charakterystyk produktów leczniczych zawierających żelazo wskazuje, że większość preparatów, zarówno doustnych (np. Ascofer, Sorbifer Durules, Tardyferon, Tardysol z 20 mg jonów żelaza/ml), jak i pozajelitowych (np. Diafer z 50 mg Fe3+/ml), nie wywiera istotnego wpływu na zdolność prowadzenia pojazdów mechanicznych oraz obsługiwania maszyn. Preparaty złożone zawierające żelazo, takie jak Revalid (2,0 mg żelaza w postaci chelatu) czy Ferrum Lek (10 mg żelaza/ml w postaci kompleksu wodorotlenku żelaza(III) z polimaltozą), również nie wykazują znaczącego wpływu na funkcje wymagające koncentracji uwagi. Wyjątkiem jest preparat Venofer (20 mg jonów żelaza(III)/ml), gdzie producent zaleca ostrożność i unikanie prowadzenia pojazdów w przypadku wystąpienia objawów neurologicznych, takich jak zawroty głowy czy dezorientacja. Dla niektórych preparatów pozajelitowych (Monover, Ferrum-Lek) brak jest danych dotyczących wpływu na zdolność prowadzenia pojazdów, co wymaga ostrożności w interpretacji.
charakterystyka produktu leczniczego, chelat żelaza, derizomaltozy żelazowa, działanie niepożądane, kompleks wodorotlenku żelaza z dekstranem, kompleks wodorotlenku żelaza z polimaltozą, kompleks żelaza wodorotlenku z sacharozą, kwas askorbowy, kwas foliowy, pierwiastek śladowy, preparat doustny żelaza, preparat żelaza pozajelitowy, roztwór doustny, zaburzenie widzenia, zawroty głowy, żelaza(II) glukonian, żelazo proteinianobursztynian, żelazo siarczan siedmiowodny, żelazo(II) siarczan, żywienie pozajelitowe
Leksykon substancji czynnych
żelazo – Właściwości farmakodynamiczne

Żelazo jest kluczowym mikroelementem niezbędnym do prawidłowego funkcjonowania procesów metabolicznych, takich jak transport tlenu (poprzez hemoglobinę i mioglobinę), synteza ATP, tworzenie DNA oraz przenoszenie elektronów w enzymach cytochromowych. W organizmie występuje głównie w formach Fe2+ i Fe3+, związanych z hemem lub białkami magazynującymi (ferrytyna, hemosyderyna) oraz transportującymi (transferyna). Doustne preparaty żelaza dwuwartościowego (np. siarczan żelaza(II)) są wchłaniane w proksymalnym odcinku jelita cienkiego przez transporter DMT1, a ich biodostępność jest zwiększona u pacjentów z niedokrwistością. Kompleksy żelaza(III), takie jak wodorotlenek żelaza(III) z polimaltozą czy proteinianobursztynian żelaza, charakteryzują się stabilnością w przewodzie pokarmowym i kontrolowanym uwalnianiem żelaza. Preparaty pozajelitowe (np. kompleks wodorotlenku żelaza(III) z dekstranem, derizomaltoza żelazowa) są wychwytywane przez układ siateczkowo-śródbłonkowy i stopniowo uwalniają żelazo do białek transportujących i magazynujących. Kwas askorbinowy zwiększa wchłanianie żelaza poprzez redukcję Fe3+ do Fe2+ oraz tworzenie rozpuszczalnych kompleksów.
beta-globulina, chelat żelaza, chlorek żelaza, cukrzan żelaza, cytochrom, derizomaltoza żelazowa, erytropoeza, ferrytyna, fumaran żelaza, glukonian żelaza, hemoglobina, hemosyderyna, izomaltozyd żelaza, katalaza, kompleks wodorotlenku żelaza, kompleks żelaza z dekstranem, kompleks żelaza z sacharozą, kwas askorbowy, mioglobina, niedokrwistość, nieswoiste zapalenie jelit, peroksydaza, proteinianobursztynian żelaza, przewlekła choroba nerek, siarczan żelaza, synteza ATP, szpik kostny, transferyna, transport tlenu, transporter metali dwuwartościowych, układ siateczkowo-śródbłonkowy, zespół jelita drażliwego
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Revalid –

Revalid to preparat w formie kapsułek twardych, zawierający kompleks aminokwasów (DL-metionina 100 mg, L-cystyna 50 mg), witamin (wapnia D-pantotenian 50 mg, tiamina 1,5 mg, pirydoksyna 10 mg), mikroelementów w formie chelatów (żelazo 2 mg, cynk 2,2 mg, miedź 0,5 mg), kwas 4-aminobenzoesowy (20 mg) oraz wyciągi roślinne (proso i kiełki pszenicy po 50 mg) i drożdże piwne (50 mg). Ze względu na złożoność składu i niskie stężenia poszczególnych składników, brak jest szczegółowych danych farmakokinetycznych dla całego preparatu. Substancje czynne są naturalnymi składnikami diety, co implikuje ich standardowe procesy wchłaniania, dystrybucji, metabolizmu i wydalania zgodne z charakterystyką poszczególnych grup związków.
aminokwasy, chelat cynku, chelat miedzi, chelat żelaza, cystyna, drożdże piwne, farmakokinetyka, kapsułki twarde, kwas aminobenzoesowy, metionina, mikroelementy, pantotenian wapnia, preparat Revalid, proces farmakokinetyczny, substancje bioaktywne, witamina B1, witamina B6, witaminy z grupy B, wyciąg z kiełków pszenicy, wyciąg z prosa, wyciągi roślinne
Leksykon leków
Skład i postać leku – Revalid –

Revalid to preparat w postaci twardych kapsułek doustnych, zawierający kompleks substancji aktywnych wspierających kondycję włosów. Każda kapsułka zawiera m.in. DL-metioninę (100 mg), L-cystynę (50 mg), wapnia D-pantotenian (50 mg), witaminę B1 (1,5 mg), witaminę B6 (10 mg), kwas 4-aminobenzoesowy (20 mg), żelazo w formie chelatu (2 mg), cynk w formie chelatu (2,2 mg), miedź w formie chelatu (0,5 mg), a także ekstrakty roślinne: z prosa (50 mg), kiełków pszenicy (50 mg) oraz drożdże piwne (50 mg). Kapsułki zawierają również substancje pomocnicze, takie jak krzemionka koloidalna, żelatyna oraz barwniki (indygokarmina E132 i żółcień chinolinowa E104), które wpływają na właściwości fizyczne i estetykę produktu.
blister PVC, chelat cynku, chelat miedzi, chelat żelaza, cystyna, drożdże piwne, forma farmaceutyczna, indygokarmina, kapsułka twarda, krzemionka koloidalna, kwas aminobenzoesowy, metionina, niezgodność farmaceutyczna, okres ważności, pantotenian wapnia, pirydoksyny chlorowodorek, podanie doustne, postać farmaceutyczna, tiaminy chlorowodorek, wyciąg z kiełków pszenicy, wyciąg z prosa, żółcień chinolinowa
Leksykon substancji czynnych
Kwas 4-aminobenzoesowy – Wskazania do stosowania

Kwas 4-aminobenzoesowy (PABA) w dawce 20 mg na kapsułkę, obecny w preparacie Revalid, pełni istotną rolę w terapii wspomagającej schorzenia włosów i paznokci związane z niedoborami aminokwasów siarkowych oraz witamin. Jego działanie synergistyczne z aminokwasami siarkowymi (DL-metionina 100 mg, L-cystyna 50 mg), witaminami z grupy B (B1 1,5 mg, B6 10 mg) oraz mikroelementami (żelazo 2 mg, cynk 2,2 mg, miedź 0,5 mg) wspiera regenerację struktury keratyny, metabolizm komórkowy oraz funkcje mieszków włosowych i macierzy paznokci. Preparat jest wskazany w przypadkach osłabienia struktury włosów, łamliwości paznokci, nadmiernego wypadania włosów niezwiązanego z czynnikami hormonalnymi oraz po intensywnych zabiegach fryzjerskich.
aminokwas siarkowy, chelat cynku, chelat miedzi, chelat żelaza, chlorowodorek pirydoksyny, chlorowodorek tiaminy, choroba skóry głowy, cystyna, drożdże piwne, kwas 4-aminobenzoesowy, kwas paraaminobenzoesowy, łamliwość włosów, macierz paznokcia, metionina, mieszki włosowe, niedobór aminokwasów siarkowych, pantotenian wapnia, pirydoksyna, schorzenie włosów i paznokci, tiamina, witamina z grupy B, wyciąg z kiełków pszenicy, wyciąg z prosa, wypadanie włosów, zaburzenie struktury paznokci
Leksykon substancji czynnych
Kwas 4-aminobenzoesowy – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności

Kwas 4-aminobenzoesowy (PABA) w dawce 20 mg na kapsułkę, obecny w preparacie Revalid, wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z cukrzycą oraz celiakią. Każda kapsułka zawiera 0,035 jednostek węglowodanowych oraz wartość energetyczną 6,7 kJ (1,6 kcal), co jest istotne przy ścisłej kontroli glikemii i bilansowaniu diety. U pacjentów z celiakią preparat zawiera 1 mg glutenu, głównie z wyciągu z kiełków pszenicy (50 mg), co może wywołać reakcje autoimmunologiczne i stanowi przeciwwskazanie do stosowania. Zaleca się rozważenie alternatywnych preparatów bezglutenowych w tej grupie pacjentów.
aminokwas siarkowy, celiakia, chelat cynku, chelat miedzi, chelat żelaza, cukrzyca, cystyna, drożdże piwne, glikemia, jednostka węglowodanowa, kwas 4-aminobenzoesowy, kwas foliowy, metionina, pantotenian wapnia, pierwiastek śladowy, pirydoksyna, reakcja autoimmunologiczna, Revalid, sulfonamid, tiamina, witamina B, witamina rozpuszczalna w wodzie, wyciąg z kiełków pszenicy, wyciąg z prosa, wymiennik węglowodanowy