Specjalne ostrzeżenia
TEKCIS

Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania generatora radionuklidu TEKCIS

W trakcie stosowania generatora radionuklidu TEKCIS zawierającego sodu nadtechnecjan (99mTc) należy przestrzegać szeregu ściśle określonych środków ostrożności oraz uwzględniać specjalne ostrzeżenia, które mają na celu zapewnienie bezpieczeństwa pacjenta oraz maksymalizację korzyści diagnostycznych przy jednoczesnej minimalizacji ryzyka.¹

Reakcje nadwrażliwości i anafilaksja

Podczas stosowania roztworu sodu nadtechnecjanu (99mTc) należy uwzględnić możliwość wystąpienia reakcji nadwrażliwości lub reakcji anafilaktycznych. W przypadku zaobserwowania takich objawów należy natychmiast przerwać podawanie preparatu oraz, jeśli zachodzi taka konieczność, wdrożyć odpowiednie leczenie dożylne. Dla zapewnienia bezpieczeństwa pacjenta niezbędne jest posiadanie w zasięgu wszystkich niezbędnych produktów leczniczych oraz sprzętu medycznego, w tym rurki intubacyjnej i respiratora, umożliwiających natychmiastową interwencję w sytuacji zagrożenia życia.²

Indywidualna ocena stosunku korzyści do ryzyka

Zastosowanie preparatu TEKCIS u każdego pacjenta musi być poprzedzone dokładną oceną spodziewanych korzyści diagnostycznych w stosunku do potencjalnego ryzyka wynikającego z ekspozycji na promieniowanie jonizujące. Każdorazowo należy dążyć do zastosowania możliwie najniższej dawki radioaktywności, która jednocześnie zapewni uzyskanie niezbędnej informacji diagnostycznej.³

Pacjenci z niewydolnością nerek

Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z niewydolnością nerek. W tej grupie chorych istnieje zwiększone ryzyko wyższego narażenia na promieniowanie związane z potencjalnie wolniejszą eliminacją radioizotopu. Konieczne jest więc przeprowadzenie starannej analizy stosunku korzyści do ryzyka przed podjęciem decyzji o zastosowaniu preparatu.⁴

Stosowanie u dzieci i młodzieży

Zastosowanie generatora TEKCIS w populacji pediatrycznej wymaga szczególnej rozwagi. Należy pamiętać, że dawka skuteczna w przeliczeniu na 1 MBq jest u dzieci i młodzieży wyższa niż u pacjentów dorosłych. Decyzja o zastosowaniu preparatu powinna być poprzedzona wnikliwą analizą zasadności badania i potencjalnych korzyści diagnostycznych.⁵

Bardzo istotnym elementem procedury diagnostycznej w grupie pediatrycznej jest zastosowanie odpowiedniego blokowania czynności tarczycy, z wyłączeniem sytuacji, gdy przeprowadzane jest badanie scyntygraficzne samej tarczycy.⁶

Przygotowanie pacjenta do badania

Nawodnienie i blokowanie tarczycy

Odpowiednie przygotowanie pacjenta do badania z użyciem sodu nadtechnecjanu (99mTc) obejmuje kilka kluczowych aspektów. Pacjent powinien być dobrze nawodniony przed rozpoczęciem procedury diagnostycznej. Należy również poinformować go o konieczności jak najczęstszego oddawania moczu w pierwszych godzinach po podaniu preparatu, co przyspiesza eliminację substancji promieniotwórczych z organizmu.⁷

W niektórych wskazaniach może być konieczne zastosowanie środków blokujących czynność tarczycy. Blokowanie funkcji tarczycy jest niezbędne w celu zmniejszenia prawdopodobieństwa uzyskania wyników fałszywie dodatnich oraz minimalizacji narażenia na promieniowanie, poprzez obniżenie wychwytu nadtechnecjanu przez tarczycę i gruczoły ślinowe.⁸

Blokowanie czynności tarczycy stosuje się w następujących badaniach:

• Scyntygrafia kanalików łzowych – aby zmniejszyć wychwyt radioizotopu przez gruczoły wydzielnicze⁹
• Scyntygrafia uchyłku Meckela – aby zwiększyć swoistość badania¹⁰

Należy kategorycznie podkreślić, że NIE WOLNO stosować środków blokujących czynność tarczycy przed wykonaniem następujących badań:

• Scyntygrafia tarczycy – blokada uniemożliwiłaby wizualizację narządu¹¹
• Scyntygrafia przytarczyc – mogłaby wpłynąć na kinetykę znacznika¹²
• Scyntygrafia gruczołów ślinowych – zaburzyłaby prawidłowy wychwyt i wydzielanie znacznika¹³

Specjalne przygotowanie do scyntygrafii uchyłku Meckela

W przypadku wykonywania scyntygrafii uchyłku Meckela pacjent powinien pozostawać na czczo przez 3 do 4 godzin przed badaniem. Ma to na celu zmniejszenie perystaltyki jelit i zapewnienie lepszej jakości obrazowania.¹⁴

Istotne jest również, aby scyntygrafię uchyłku Meckela przeprowadzić przed badaniem wymagającym znakowania erytrocytów w warunkach in vivo z wykorzystaniem redukcji jonami cyny, lub co najmniej kilka dni po takim badaniu. Jest to konieczne, ponieważ po znakowaniu erytrocytów in vivo, sodu nadtechnecjan (99mTc) wbudowuje się głównie w erytrocyty, co może wpłynąć na jakość obrazowania uchyłku Meckela.¹⁵

Postępowanie po badaniu

Po przeprowadzeniu badania z wykorzystaniem generatora TEKCIS pacjent powinien unikać kontaktu z małymi dziećmi i kobietami w ciąży przez okres 12 godzin. Jest to standardowy środek ostrożności mający na celu ograniczenie ekspozycji osób szczególnie wrażliwych na promieniowanie jonizujące.¹⁶

Dodatkowe ostrzeżenia

Zawartość sodu

Roztwór sodu nadtechnecjanu (99mTc) zawiera 3,6 mg sodu na 1 ml roztworu. Należy to uwzględnić przy podawaniu preparatu pacjentom stosującym dietę niskosodową. W zależności od czasu podania, ilość sodu otrzymanego przez pacjenta może w niektórych przypadkach przekraczać 1 mmol (23 mg).¹⁷

W przypadku wykorzystywania roztworu sodu nadtechnecjanu (99mTc) do znakowania zestawów, należy uwzględnić całkowitą zawartość sodu pochodzącego zarówno z eluatu, jak i z zestawu. Szczegółowe informacje znajdują się w ulotce załączonej do zestawu.¹⁸

Swoistość badania gruczołów ślinowych

Należy mieć świadomość, że przy wykonywaniu scyntygrafii gruczołów ślinowych z użyciem sodu nadtechnecjanu (99mTc), swoistość metody jest niższa w porównaniu do sialografii MR (rezonansu magnetycznego). Może to mieć wpływ na interpretację wyników badania.¹⁹

Bezpieczeństwo środowiskowe

Stosowanie generatora radionuklidu TEKCIS wiąże się z koniecznością przestrzegania specjalnych środków ostrożności w odniesieniu do ochrony środowiska naturalnego. Szczegółowe informacje odnośnie postępowania z odpadami radioaktywnymi znajdują się w odpowiednich wytycznych.²⁰