Przedawkowanie
TEKCIS 2-50 GBq (aktywność 99mTc)

Przedawkowanie sodu nadtechnecjanu (99mTc) generowanego przez system TEKCIS, zawierającego 99Mo o aktywności od 2 do 50 GBq, prowadzi do nadmiernej ekspozycji pacjenta na promieniowanie gamma o energii 140 keV i okresie półtrwania 6,01 h. Szczególnie narażone na zwiększoną akumulację radiofarmaceutyku są tarczyca, ślinianki oraz śluzówka przewodu pokarmowego, co może skutkować poważnymi skutkami radiologicznymi. Wartości aktywności 99mTc na dzień kalibracji wahają się od 2 do 50 GBq, a wraz ze wzrostem dawki rośnie ryzyko toksycznego działania na wymienione tkanki, co wymaga natychmiastowej interwencji przy dawkach powyżej 25 GBq (aktywność 99Mo 30 GBq i więcej).

Przedawkowanie leku TEKCIS

Przedawkowanie sodu nadtechnecjanu (99mTc) stanowi poważne zagrożenie radiologiczne dla pacjenta ze względu na ekspozycję organizmu na nadmierną dawkę promieniowania. Generator radionuklidu TEKCIS, zawierający izotop macierzysty 99Mo zaadsorbowany na kolumnie chromatograficznej, dostarcza sodu nadtechnecjan (99mTc) w postaci jałowego roztworu do wstrzykiwań o aktywności 2-50 GBq.1

Objawy przedawkowania

W przypadku przedawkowania radioaktywności sodu nadtechnecjanu (99mTc) dochodzi do zwiększonej ekspozycji organizmu pacjenta na promieniowanie, co skutkuje absorpcją wyższej dawki promieniowania jonizującego niż przewidziana terapeutycznie. Technet (99mTc) rozpada się emitując promieniowanie gamma o średniej energii 140 keV, przy okresie półtrwania wynoszącym 6,01 h.2

Szczególnie narażonymi tkankami przy przedawkowaniu są:

  • Tarczyca – zwiększony wychwyt radioaktywnego technetu
  • Ślinianki – kumulacja radiofarmaceutyku
  • Śluzówka przewodu pokarmowego – akumulacja zwiększonej ilości znacznika

Postępowanie w przypadku przedawkowania

W przypadku przedawkowania radioaktywności sodu nadtechnecjanu (99mTc) należy wdrożyć procedury zmierzające do obniżenia dawki pochłoniętej przez pacjenta. Najważniejszym celem jest przyspieszenie wydalania radionuklidu z organizmu.3

Zalecane metody postępowania obejmują:

  1. Częste wypróżnienia – eliminacja radionuklidu drogą przewodu pokarmowego
  2. Wymuszona diureza – przyspieszenie wydalania znacznika przez nerki
  3. Częste oddawanie moczu – zwiększenie klirensu radioaktywnego technetu

W przypadku podania nadchloranu sodu lub potasu bezpośrednio po przypadkowym podaniu wysokich dawek sodu nadtechnecjanu (99mTc), możliwe jest znaczne zmniejszenie wychwytu przez tarczycę, ślinianki i śluzówkę przewodu pokarmowego.4

Potencjalne dawki powodujące przedawkowanie

Generatory TEKCIS dostarczane są z określoną aktywnością 99Mo, która przekłada się na następujące aktywności 99mTc:5

Aktywność 99Mo (GBq) na dzień kalibracji Maksymalna teoretyczna aktywność 99mTc (GBq) na dzień kalibracji Potencjalne objawy przedawkowania Zalecane postępowanie
2,5 2 Zwiększona ekspozycja na promieniowanie – Przyspieszenie wydalania przez wymuszoną diurezę
– Częste wypróżnienia
– Podanie nadchloranu sodu/potasu (szczególnie przy wysokich dawkach)
5 4 Zwiększona ekspozycja na promieniowanie
7 6 Podwyższone ryzyko ekspozycji tarczycy i ślinianek
9,5 8 Podwyższone ryzyko ekspozycji tarczycy i ślinianek
12 10 Znaczna ekspozycja na promieniowanie tarczycy, ślinianek i przewodu pokarmowego
14,5 12 Znaczna ekspozycja na promieniowanie tarczycy, ślinianek i przewodu pokarmowego
19 16 Wysokie ryzyko ekspozycji radiacyjnej
24 20 Wysokie ryzyko ekspozycji radiacyjnej
30 25 Bardzo wysokie ryzyko ekspozycji radiacyjnej
60 50 Krytyczna ekspozycja na promieniowanie, wymagająca natychmiastowej interwencji

Należy pamiętać, że rzeczywista ilość technetu (99mTc) otrzymywana podczas pojedynczej elucji zależy od wydajności użytego generatora, która jest deklarowana przez producenta i zatwierdzana przez właściwy organ krajowy.6

Monitoring pacjenta po przedawkowaniu

Po incydencie przedawkowania sodu nadtechnecjanu (99mTc) zaleca się ścisły monitoring pacjenta, szczególnie pod kątem funkcji tarczycy, która może być najbardziej narażona na działanie zwiększonej dawki promieniowania. Eluowany roztwór sodu nadtechnecjanu (99mTc) jest klarowny i bezbarwny, o pH między 4,5 a 7,5, co należy mieć na uwadze przy ocenie roztworu przed podaniem.7

  1. 18.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl