Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania leku Tadomon

Badania przedkliniczne leku Tadomon (tapentadol) dostarczają istotnych danych dotyczących bezpieczeństwa stosowania tej substancji, obejmujących ocenę potencjału genotoksycznego, wpływu na rozrodczość oraz możliwych działań teratogennych i rakotwórczych. Badania te pozwalają na lepsze zrozumienie profilu bezpieczeństwa substancji czynnej przed jej zastosowaniem u ludzi.¹

Potencjał genotoksyczny

Tapentadol został poddany kompleksowej ocenie potencjału genotoksycznego za pomocą szeregu testów. W teście Amesa, który jest standardowym badaniem przesiewowym wykrywającym mutacje u bakterii, substancja czynna nie wykazała działania genotoksycznego.² W przypadku testu aberracji chromosomalnych prowadzonego w warunkach in vitro, początkowe wyniki były niejednoznaczne. Jednakże po powtórzeniu badania uzyskano wyniki zdecydowanie negatywne, co wskazuje na brak potencjału genotoksycznego w tym modelu.³

Badania genotoksyczności przeprowadzone w warunkach in vivo, z wykorzystaniem dwóch punktów końcowych – aberracji chromosomalnej oraz nieplanowanej syntezy DNA – również nie wykazały działania genotoksycznego tapentadolu, nawet przy zastosowaniu maksymalnej tolerowanej dawki.⁴

Potencjał rakotwórczy

Długotrwałe badania przeprowadzone na modelach zwierzęcych nie wykazały potencjalnego ryzyka działania rakotwórczego tapentadolu, które mogłoby stanowić zagrożenie dla ludzi.⁵

Wpływ na płodność i rozrodczość

W badaniach na szczurach tapentadol nie wpływał na płodność osobników zarówno męskich, jak i żeńskich. Jednakże zaobserwowano zmniejszoną przeżywalność w macicy po podaniu dużych dawek substancji. Nie ustalono jednoznacznie, czy efekt ten był spowodowany wpływem tapentadolu na samca czy samicę.⁶

Działanie teratogenne i wpływ na rozwój płodu

Badania nad potencjalnym działaniem teratogennym tapentadolu przeprowadzone na szczurach i królikach, którym podawano substancję drogą dożylną i podskórną, nie wykazały takiego efektu.⁷ Jednakże po zastosowaniu dawek wywołujących nasilone działanie farmakodynamiczne (większych niż z zakresu terapeutycznego), obserwowano:

• Opóźnienie rozwoju płodów
• Działanie embriotoksyczne, objawiające się zaburzeniami ze strony ośrodkowego układu nerwowego, które były związane z aktywnością receptora opioidowego μ⁸

U szczurów, po podaniu dożylnym tapentadolu, zaobserwowano zmniejszoną przeżywalność płodów w macicy.⁹

Wpływ na potomstwo i przenikanie do mleka

W badaniach na szczurach wykazano, że tapentadol powodował zwiększoną śmiertelność wśród osesków pokolenia F1, które były bezpośrednio narażone na działanie substancji poprzez mleko matki w okresie od 1 do 4 dnia po porodzie. Co istotne, efekt ten obserwowano już przy dawkach, które nie wywoływały objawów toksyczności u samic.¹⁰ Badania nie wykazały natomiast wpływu na parametry neurobehawioralne u potomstwa.¹¹

Przeprowadzono również szczegółowe badania dotyczące wydzielania tapentadolu z mlekiem u noworodków szczurzych, które były karmione przez samice otrzymujące lek. Stwierdzono, że oseski były narażone na działanie zarówno tapentadolu, jak i jego metabolitu O-glukuronidu tapentadolu w sposób zależny od dawki.¹² Na podstawie tych obserwacji wnioskuje się, że tapentadol przenika do mleka matki.¹³

Wnioski dotyczące bezpieczeństwa przedklinicznego

Dane przedkliniczne dotyczące tapentadolu (substancji czynnej leku Tadomon) wykazują brak istotnego ryzyka genotoksycznego oraz rakotwórczego. Nie stwierdzono również działania teratogennego przy dawkach terapeutycznych. Należy jednak zwrócić uwagę na możliwe efekty embriotoksyczne przy wysokich dawkach oraz na przenikanie substancji do mleka matki, co może mieć znaczenie kliniczne w kontekście stosowania leku u kobiet w ciąży oraz karmiących piersią.¹⁴