Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Neupogen 960 mcg/ml (48 mln j.m./0,5 ml)

Filgrastym, rekombinowany metionylowany ludzki czynnik pobudzający tworzenie kolonii granulocytów, wymaga szczególnej ostrożności w stosowaniu u kobiet w wieku rozrodczym, ciężarnych oraz karmiących piersią. Dane kliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania filgrastymu w ciąży są ograniczone, a badania przedkliniczne na królikach wykazały zwiększoną częstość poronień przy dużych dawkach, przekraczających ekspozycję kliniczną, wraz z toksycznym wpływem na samice. Filgrastym przenika przez barierę łożyskową, co może potencjalnie wpływać na rozwijający się płód, dlatego produkt Neupogen nie jest zalecany w okresie ciąży. U kobiet karmiących brak jest jednoznacznych danych dotyczących przenikania leku do mleka matki, co wymaga indywidualnej oceny korzyści i ryzyka oraz decyzji o ewentualnym przerwaniu karmienia lub leczenia. Produkt zawiera sorbitol (E420) w stężeniu 50 mg/ml, co może mieć znaczenie w określonych populacjach pacjentów.

Wpływ filgrastymu na płodność, ciążę i laktację

Filgrastym (rekombinowany metionylowany ludzki czynnik pobudzający tworzenie kolonii granulocytów) wymaga szczególnej uwagi w kontekście stosowania u kobiet w wieku rozrodczym, kobiet ciężarnych oraz karmiących piersią. Jako substancja biologicznie czynna o silnym działaniu stymulującym na układ krwiotwórczy, wymaga dokładnego rozważenia stosunku korzyści do ryzyka w tych grupach pacjentek.1

Stosowanie w okresie ciąży

Dane dotyczące stosowania filgrastymu u kobiet ciężarnych są bardzo ograniczone lub nie istnieją, co znacznie utrudnia ocenę bezpieczeństwa leku w tej grupie pacjentek. Lekarz powinien być świadomy, że dostępne badania przedkliniczne wskazują na potencjalnie szkodliwy wpływ filgrastymu na procesy reprodukcyjne.2

W badaniach na modelach zwierzęcych, zwłaszcza u królików, zaobserwowano istotne zwiększenie częstości poronień. Efekt ten występował po zastosowaniu dużych, wielokrotnych dawek, przekraczających typową ekspozycję kliniczną, i towarzyszył mu toksyczny wpływ na organizm samic.3

Szczególnie istotna dla lekarzy prowadzących informacja dotyczy zdolności filgrastymu do przenikania przez barierę łożyskową. W literaturze medycznej opisano przypadki, w których wykazano przenikanie filgrastymu przez łożysko u kobiet ciężarnych, co może potencjalnie wpływać na rozwijający się płód.4

Biorąc pod uwagę wszystkie powyższe dane, produkt Neupogen nie jest zalecany do stosowania w okresie ciąży. Lekarz powinien jasno zakomunikować pacjentce, że w przypadku konieczności zastosowania filgrastymu należy rozważyć alternatywne metody leczenia, a jeśli jest to niemożliwe – dokładnie ocenić stosunek potencjalnych korzyści do ryzyka.5

Stosowanie w okresie laktacji

W przypadku kobiet karmiących piersią lekarz powinien poinformować pacjentkę, że aktualnie brak jest pewnych danych dotyczących przenikania filgrastymu i/lub jego metabolitów do mleka kobiecego. Nie przeprowadzono odpowiednich badań, które mogłyby jednoznacznie wykluczyć ryzyko dla karmionego piersią dziecka.6

Decyzja odnośnie kontynuowania karmienia piersią lub leczenia produktem Neupogen powinna być podjęta przez lekarza wspólnie z pacjentką, po dokładnym przeanalizowaniu:

Lekarz powinien wyraźnie zakomunikować pacjentce potrzebę dokonania wyboru między przerwaniem karmienia piersią a przerwaniem podawania filgrastymu, kierując się przede wszystkim dobrem dziecka i stanem klinicznym matki.7

Wpływ na płodność

Istotną informacją, którą lekarz powinien przekazać pacjentkom i pacjentom w wieku rozrodczym, są dane dotyczące wpływu filgrastymu na płodność. Badania przedkliniczne przeprowadzone na szczurach nie wykazały negatywnego wpływu filgrastymu na rozrodczość ani płodność zarówno u samców, jak i samic. Jest to ważna informacja dla pacjentów planujących posiadanie potomstwa w przyszłości.8

Produkt Neupogen w dawce 960 mikrogramów/ml (48 mln j.m./0,5 ml) zawiera jako substancję pomocniczą sorbitol (E420) w ilości 50 mg na ml roztworu, co również może mieć znaczenie w określonych populacjach pacjentów.9

Zalecenia praktyczne dla lekarzy prowadzących

Lekarz prowadzący leczenie filgrastymem powinien uwzględnić następujące aspekty w komunikacji z pacjentkami:

  1. Przed rozpoczęciem terapii filgrastymem u kobiet w wieku rozrodczym należy wykluczyć ciążę
  2. Poinformować pacjentkę o konieczności stosowania skutecznej antykoncepcji w trakcie leczenia
  3. W przypadku zajścia w ciążę podczas terapii, pacjentka powinna niezwłocznie skontaktować się z lekarzem prowadzącym
  4. U kobiet karmiących piersią należy rozważyć przerwanie karmienia lub odroczenie leczenia filgrastymem, jeśli jest to klinicznie możliwe
  5. Brak danych wskazujących na negatywny wpływ filgrastymu na płodność zarówno u kobiet, jak i mężczyzn może być istotną informacją dla pacjentów planujących posiadanie potomstwa w przyszłości

Decyzje dotyczące stosowania filgrastymu u kobiet w ciąży lub karmiących piersią powinny być podejmowane indywidualnie, po dokładnej analizie potencjalnych korzyści i ryzyka, z uwzględnieniem alternatywnych opcji terapeutycznych.10

  1. 17.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl