Właściwości farmakodynamiczne
Nasivin Vicks Classic 0,5 mg/ml

Nasivin Classic, zawierający oksymetazolinę chlorowodorek w stężeniu 0,5 mg/ml, jest sympatykomimetykiem stosowanym miejscowo w leczeniu ostrego zapalenia błony śluzowej nosa. Mechanizm działania polega na obkurczeniu naczyń krwionośnych błony śluzowej nosa, co zmniejsza przekrwienie, obrzęk oraz nadmierne wydzielanie, poprawiając drożność nosa i zatok przynosowych oraz odblokowując trąbki słuchowe. Preparat nie zawiera substancji konserwujących, co jest istotne dla pacjentów z nadwrażliwością. Dodatkowo oksymetazolina wykazuje działanie przeciwwirusowe, przeciwzapalne, przeciwutleniające oraz immunomodulujące, potwierdzone badaniami in vitro i ex vivo, m.in. poprzez hamowanie enzymu 5-lipooksygenazy, indukowanej syntazy tlenku azotu (iNOS) oraz zmniejszenie produkcji cytokin prozapalnych (IL-1β, IL-6, TNF-α).

Właściwości farmakodynamiczne

Nasivin Classic (0,5 mg/ml, aerozol do nosa, roztwór) zawiera oksymetazoliny chlorowodorek, który należy do grupy farmakoterapeutycznej leków obkurczających błonę śluzową i innych leków stosowanych miejscowo do nosa, sympatykomimetyków, leków prostych (kod ATC: R01AA05).1

Mechanizm działania

Oksymetazolina jest sympatykomimetykiem, który zwęża naczynia krwionośne, co prowadzi do zmniejszenia przekrwienia błon śluzowych. Podanie preparatu Nasivin Classic do nozdrzy skutkuje zmniejszeniem obrzęku zmienionej zapalnie błony śluzowej nosa i hamuje nadmierne wydzielanie, umożliwiając pacjentowi swobodne oddychanie przez nos.2

Obkurczenie błony śluzowej nosa wywołane działaniem oksymetazoliny dodatkowo otwiera i poszerza przewody odprowadzające zatok przynosowych oraz odblokowuje trąbki słuchowe. Mechanizm ten ułatwia usuwanie wydzieliny oraz wspomaga wyleczenie współistniejącego zakażenia bakteryjnego.3

Warto zaznaczyć, że Nasivin Classic nie zawiera substancji konserwujących, co jest istotną informacją dla pacjentów wrażliwych na te składniki.4

Działanie przeciwwirusowe

Badania przeprowadzone na kulturach komórek zakażonych wirusami wykazały przeciwwirusowe działanie roztworów zawierających oksymetazolinę. Ten przyczynowy mechanizm działania udokumentowano poprzez obserwację hamowania aktywności wirusów wywołujących objawy przeziębienia w następujących testach:5

  • Test redukcji płytkowej
  • Określanie resztkowej zakaźności (miareczkowanie wirusa)
  • Test hamowania efektu cytopatogennego

Działanie przeciwzapalne i przeciwutleniające

Działanie przeciwzapalne i przeciwutleniające oksymetazoliny zostało potwierdzone w licznych badaniach naukowych. Substancja ta znacząco wpływa na wytwarzanie mediatorów lipidowych pochodzących z kwasu arachidonowego w pobudzonych ex vivo makrofagach pęcherzykowych.6

Mechanizm przeciwzapalnego działania oksymetazoliny polega na:7

  • Pobudzaniu hamowania aktywności enzymu 5-lipooksygenazy, co prowadzi do zahamowania tworzenia mediatorów reakcji zapalnej (LTB4)
  • Jednoczesnym zwiększeniu wytwarzania substancji sygnałowych (PGE2, 15-HETE) hamujących proces zapalny
  • Hamowaniu indukowanej postaci syntazy tlenku azotu (iNOS) w długoterminowo utrzymywanych w kulturach komórkowych makrofagach pęcherzykowych

W kontekście działania przeciwutleniającego wykazano, że oksymetazolina znacząco redukuje stres oksydacyjny wywołany przez niezwykle małe cząsteczki węgla w pierwotnych makrofagach pęcherzykowych. Ponadto substancja ta hamuje peroksydację lipidów w mikrosomach w układzie żelazo/askorbinian.8

Działanie immunomodulujące

Immunomodulujące działanie oksymetazoliny zostało udokumentowane w badaniach na ludzkich jednojądrowych komórkach krwi obwodowej (ang. Peripheral blood mononuclear cells, PMBC). W tych badaniach wykazano, że oksymetazolina znacząco zmniejsza tworzenie nasilających stan zapalny cytokin, takich jak:9

Dodatkowo oksymetazolina wykazuje zdolność hamowania immunostymulujących właściwości komórek dendrytycznych, co stanowi istotny element jej działania immunomodulującego.10

Skuteczność kliniczna

Badania kliniczne potwierdziły wysoką skuteczność oksymetazoliny w leczeniu ostrego zapalenia błony śluzowej nosa. W porównaniu z roztworem soli fizjologicznej, leczenie 0,05% roztworem oksymetazoliny skraca czas trwania ostrego zapalenia błony śluzowej nosa średnio z 6 do 4 dni (p<0,001).<sup data-drug="Nasivin Classic" data-section="Właściwości farmakodynamiczne" title="W porównaniu z roztworem soli fizjologicznej leczenie 0,05% roztworem oksymetazoliny skraca czas trwania ostrego zapalenia błony śluzowej nosa średnio z 6 do 4 dni (p11

Badanie porównawcze z podwójnie ślepą próbą przeprowadzone na grupie 247 pacjentów dorosłych wykazało, że stosowanie oksymetazoliny prowadzi do szybszego ustępowania objawów charakterystycznych dla ostrego zapalenia błony śluzowej nosa, takich jak:<sup data-drug="Nasivin Classic" data-section="Właściwości farmakodynamiczne" title="Badanie porównawcze z podwójnie ślepą próbą przeprowadzone na grupie 247 pacjentów dorosłych wykazało, że stosowanie oksymetazoliny powoduje szybsze ustępowanie objawów charakterystycznych dla ostrego zapalenia błony śluzowej nosa (zatkany nos, katar, kichanie, złe samopoczucie) (p12

  • Zatkany nos – poprzez zmniejszenie obrzęku błony śluzowej
  • Katar – poprzez hamowanie nadmiernego wydzielania
  • Kichanie – jako efekt zmniejszenia podrażnienia błony śluzowej
  • Złe samopoczucie – jako efekt poprawy drożności nosa i zatok

Różnica w szybkości ustępowania tych objawów w porównaniu z placebo była statystycznie istotna (p<0,05).<sup data-drug="Nasivin Classic" data-section="Właściwości farmakodynamiczne" title="Badanie porównawcze z podwójnie ślepą próbą przeprowadzone na grupie 247 pacjentów dorosłych wykazało, że stosowanie oksymetazoliny powoduje szybsze ustępowanie objawów charakterystycznych dla ostrego zapalenia błony śluzowej nosa (zatkany nos, katar, kichanie, złe samopoczucie) (p13

  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl