Dawkowanie i sposób podawania
Morphini sulfas WZF 10 mg/ml

Dawkowanie i sposób podawania leku Morphini Sulfas WZF

Roztwór do wstrzykiwań Morphini Sulfas WZF jest dostępny w dwóch stężeniach: 10 mg/ml oraz 20 mg/ml. Prawidłowe dawkowanie leku wymaga szczególnej uwagi, ponieważ nieprawidłowe dawkowanie może prowadzić do poważnych konsekwencji. Podczas wywiadu medycznego należy zebrać szczegółowe informacje o pacjencie, które pozwolą na indywidualne dostosowanie dawki.¹

Dawkowanie u dorosłych

Stosowanie morfiny powinno być zawsze dostosowane indywidualnie do stanu klinicznego pacjenta, przy uwzględnieniu typu i nasilenia bólu:²

• W ostrym bólu: zwykle stosuje się 10 mg do 15 mg (0,1 do 0,15 mg/kg masy ciała) podskórnie lub domięśniowo. Alternatywnie można podać 2 mg do 8 mg dożylnie, zachowując szybkość podania 2 mg/min. W razie konieczności dawki mogą być powtarzane co 4 godziny.³
• W bólu przewlekłym: zaleca się 5 mg do 20 mg doustnie, podskórnie lub domięśniowo co 4 godziny.⁴

U pacjentów w podeszłym wieku należy zmodyfikować dawkowanie – zazwyczaj podaje się połowę dawki stosowanej u młodszych dorosłych.⁵

Dawkowanie u dzieci i młodzieży

Podawanie morfiny u dzieci wymaga szczególnej ostrożności. Nie zaleca się podawania morfiny doustnie w tej grupie wiekowej.⁶ Szczególną uwagę należy zwrócić na noworodki i małe dzieci, ze względu na ich małą masę ciała – te grupy pacjentów mogą wykazywać większą wrażliwość na opioidy.⁷ Stosowanie produktu u noworodków lub niemowląt powinno odbywać się pod stałą obserwacją pacjenta.⁸

Podanie podskórne i domięśniowe u dzieci

• Standardowa dawka: 0,1 do 0,2 mg/kg masy ciała (100 do 200 mikrogramów/kg masy ciała), podawana podskórnie lub domięśniowo, w razie potrzeby co 4 godziny. Maksymalna pojedyncza dawka nie powinna przekraczać 15 mg.⁹
• Dla noworodków: zalecana dawka to 0,1 mg/kg masy ciała (100 mikrogramów/kg masy ciała) podskórnie, którą można powtarzać w razie potrzeby co 4 do 6 godzin.¹⁰

Podanie dożylne u dzieci

Ze względu na zwiększone ryzyko występowania depresji oddechowej przy stosowaniu morfiny w dożylnych infuzjach ciągłych u dzieci, konieczne jest monitorowanie parametrów życiowych pacjenta: częstości tętna, oddechu oraz saturacji krwi.¹¹

Dawkowanie dożylne w zależności od wieku dziecka:

• Noworodki przedwcześnie urodzone: 0,025 mg/kg masy ciała (25 mikrogramów/kg masy ciała) dożylnie w powolnej 30-minutowej infuzji. Kolejne dawki można podawać co 8 godzin. W przypadku dzieci ze skrajnym wcześniactwem dawkę można powtarzać co 12 godzin, proponowana infuzja ciągła wynosi 0,01-0,02 mg/kg masy ciała/godzinę (10-20 mikrogramów/kg masy ciała/godzinę).¹²
• Noworodki donoszone: 0,025-0,05 mg/kg masy ciała (25-50 mikrogramów/kg masy ciała) dożylnie co 6 godzin lub infuzja ciągła 0,01-0,03 mg/kg masy ciała/godzinę (10-30 mikrogramów/kg masy ciała/godzinę).¹³
• Niemowlęta w wieku do 6 miesiąca życia: 0,05 mg/kg masy ciała (50 mikrogramów/kg masy ciała) dożylnie co 4-6 godzin lub infuzja ciągła 0,01-0,03 mg/kg masy ciała/godzinę (10-30 mikrogramów/kg masy ciała/godzinę).¹⁴
• Niemowlęta w wieku powyżej 6 miesiąca do 12 miesiąca życia: 0,05-0,1 mg/kg masy ciała (50-100 mikrogramów/kg masy ciała) co 4 godziny lub infuzja ciągła 0,01-0,04 mg/kg masy ciała/godzinę (10-40 mikrogramów/kg masy ciała/godzinę).¹⁵
• Dzieci w wieku powyżej 1 roku życia oraz młodzież do 18 lat: 0,05-0,1 mg/kg masy ciała (50-100 mikrogramów/kg masy ciała) dożylnie co 2-4 godzin lub infuzja ciągła 0,01-0,04 mg/kg masy ciała/godzinę (10-40 mikrogramów/kg masy ciała/godzinę).¹⁶

Leczenie bólu kontrolowane przez pacjenta (PCA)

Leczenie bólu kontrolowane przez pacjenta (Patient-controlled analgesia, PCA) można stosować u dzieci od 6. roku życia. W tej metodzie stosuje się wstrzyknięcia dożylne (bolusy) wynoszące od 0,015-0,02 mg/kg masy ciała (15 do 20 mikrogramów/kg masy ciała), po których następuje okres bez możliwości wstrzyknięcia – czas blokady pompy wynosi od 10 do 15 minut. Dodatkowo można stosować wlew dożylny od 0,005-0,02 mg/kg masy ciała/godzinę (5 do 20 mikrogramów/kg masy ciała/godzinę).¹⁷

Dawkowanie w szczególnych grupach pacjentów

Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby

W przypadku pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby należy zachować szczególną ostrożność i dostosować dawkowanie indywidualnie.¹⁸

Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek

U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek konieczne może być zmniejszenie dawki podtrzymującej. W przypadku dzieci z umiarkowanymi do ciężkich zaburzeniami czynności nerek zaleca się następujące modyfikacje dawkowania:<sup data-drug="Morphini sulfas WZF" data-section="Dawkowanie i sposób podawania" title="Zmniejszona dawka podtrzymująca może być konieczna w przypadku umiarkowanych do ciężkich zaburzeń czynności nerek. U dzieci stosować 75% dawki, jeśli klirens kreatyniny wynosi 10 – 50 ml/min/1,73 m2 i 50%, jeśli wynosi 19

• Stosować 75% standardowej dawki, jeśli klirens kreatyniny wynosi 10-50 ml/min/1,73 m²
• Stosować 50% standardowej dawki, jeśli klirens kreatyniny wynosi poniżej 10 ml/min/1,73 m²

Tabela dawkowania dla dzieci w wieku poniżej 12 lat

Ponieważ dawka podawana dziecku w wieku poniżej 12 lat jest często ustalana na podstawie jego masy ciała, poniższa tabela umożliwia sprawdzenie obliczonej dawki.²⁰

UWAGA: Wyliczone dane dotyczą mocy 10 mg/ml. Podczas stosowania roztworu o mocy 20 mg/ml należy dokonać odpowiedniego przeliczenia.²¹

Dawki i objętości dla dzieci muszą być obliczane, mierzone i dokładnie sprawdzane przez kompetentny personel medyczny, aby uniknąć błędów w dawkowaniu. Szczególną ostrożność należy zachować podczas pomiaru bardzo małych objętości.²²

Po obliczeniu dawki, należy wykorzystać powyższą tabelę do sprawdzenia, czy dawka i objętość są odpowiednie dla konkretnego wieku i wagi dziecka.²³

Sposób podawania leku

Morphini Sulfas WZF można podawać różnymi drogami:²⁴

• Podskórnie
• Domięśniowo
• Dożylnie

Dorosłym pacjentom lekarz może zalecić rozcieńczenie zawartości ampułki wodą i zażycie doustne. Produkty Morphini Sulfas WZF 10 mg/ml i 20 mg/ml można rozcieńczać według wytycznych podanych w charakterystyce produktu leczniczego.²⁵

Strategia leczenia i czas trwania terapii

Przed rozpoczęciem leczenia produktem Morphini Sulfas WZF, lekarz powinien omówić z pacjentem strategię leczenia, uwzględniając:²⁶

• Czas trwania terapii
• Cele leczenia
• Plan zakończenia leczenia zgodny z wytycznymi leczenia bólu

W trakcie leczenia wskazane są regularne kontakty z pacjentem w celu oceny konieczności kontynuowania leczenia oraz ewentualnej modyfikacji dawkowania.²⁷

Jeśli leczenie morfiną nie jest już konieczne, zaleca się stopniowe zmniejszanie dawki, aby zapobiec wystąpieniu objawów odstawiennych.²⁸

W przypadku niewystarczającej kontroli bólu, lekarz powinien rozważyć możliwość wystąpienia:²⁹

• Hiperalgezji (nadwrażliwości na ból)
• Rozwoju tolerancji na lek
• Postępu choroby podstawowej

Produkt Morphini Sulfas WZF należy stosować wyłącznie przez okres niezbędny do uzyskania efektu terapeutycznego.³⁰ Produkt należy stosować systematycznie, a jeśli zachodzi potrzeba, lekarz może dokonać zmian w dawkowaniu.³¹