Przedawkowanie
Morphini sulfas WZF 10 mg/ml

Przedawkowanie morfiny siarczanu, dostępnej w postaci roztworu do wstrzykiwań Morphini Sulfas WZF (10 mg/ml oraz 20 mg/ml), stanowi stan zagrożenia życia, charakteryzujący się patognomonicznym objawem w postaci „szpilkowatych” źrenic oraz depresją ośrodka oddechowego prowadzącą do płytkiego oddechu i potencjalnego zatrzymania oddychania. Klinicznie obserwuje się także śpiączkę, sinicę, hipotermię, niedociśnienie tętnicze, wiotkość kończyn, a u niemowląt i dzieci mogą wystąpić drgawki. Dodatkowo, powikłania takie jak rabdomioliza z ryzykiem ostrej niewydolności nerek oraz zachłystowe zapalenie płuc u pacjentów z zaburzeniami odruchów obronnych wymagają natychmiastowej interwencji i leczenia nerkozastępczego w przypadku niewydolności nerek.

Przedawkowanie morfiny. Szczegółowo opisz niebezpieczeństwa związane z przedawkowaniem tego leku

Przedawkowanie morfiny siarczanu stanowi poważne zagrożenie dla życia pacjenta i wymaga natychmiastowej interwencji medycznej. W przypadku produktu leczniczego Morphini Sulfas WZF (10 mg/ml oraz 20 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań) przedawkowanie może prowadzić do szeregu niebezpiecznych powikłań, które nieleczone mogą skutkować zgonem.1

Objawy kliniczne przedawkowania

Przedawkowanie morfiny charakteryzuje się specyficznym obrazem klinicznym. U pacjenta można zaobserwować bardzo silne zwężenie źrenic (tzw. „szpilkowate źrenice”), które stanowi patognomoniczny objaw zatrucia opioidami. Pacjent może znajdować się w stanie śpiączki, obserwuje się również płytki oddech będący wynikiem depresyjnego działania morfiny na ośrodek oddechowy w pniu mózgu. Skóra pacjenta staje się sinicza i chłodna w dotyku, a kończyny wykazują wiotkość.2

Powikłania zagrażające życiu

Najpoważniejszym powikłaniem przedawkowania morfiny jest zahamowanie czynności oddechowej. Niewydolność układu oddechowego spowodowana bezpośrednim wpływem morfiny na ośrodek oddechowy może prowadzić do śmierci pacjenta. Dodatkowo może wystąpić niedociśnienie tętnicze z towarzyszącą niewydolnością serca, hipotermia (obniżenie temperatury ciała), oraz drgawki, które szczególnie często występują u niemowląt i dzieci.3

W przebiegu przedawkowania morfiny może również dojść do rozpadu mięśni poprzecznie prążkowanych (rabdomiolizy), co w konsekwencji prowadzi do ostrej niewydolności nerek. Jest to powikłanie, które wymaga natychmiastowego wdrożenia leczenia nerkozastępczego.4

U pacjentów nieprzytomnych z zaburzeniami odruchów obronnych istnieje zwiększone ryzyko zachłystowego zapalenia płuc wskutek aspiracji treści żołądkowej do dróg oddechowych.5

Postępowanie w przypadku przedawkowania

Leczenie przedawkowania morfiny powinno być wdrożone niezwłocznie i obejmuje następujące działania:6

  1. Przywrócenie drożności dróg oddechowych – zabezpieczenie podstawowych funkcji życiowych
  2. Zapewnienie właściwej wentylacji płuc – wdrożenie tlenoterapii
  3. Podanie specyficznego antidotum – należy podać dożylnie nalokson w dawce 5 µg/kg masy ciała
  4. Monitorowanie stanu pacjenta – wstrzyknięcia naloksonu można powtarzać co 2-3 minuty w zależności od odpowiedzi klinicznej
  5. Leczenie objawowe – w razie potrzeby należy wdrożyć dodatkowe leczenie objawowe

Istotne jest, aby pamiętać, że brak poprawy po podaniu naloksonu może wskazywać na inną przyczynę zatrucia i śpiączki, co wymaga poszerzenia diagnostyki i modyfikacji postępowania terapeutycznego.7

Objawy przedawkowania morfiny

Objaw przedawkowania Opis Uwagi kliniczne
Zwężenie źrenic Bardzo silne zwężenie źrenic do rozmiaru „szpilki” (mioza) Objaw patognomoniczny dla zatrucia opioidami
Śpiączka Utrata przytomności z brakiem reakcji na bodźce zewnętrzne Wymaga zabezpieczenia dróg oddechowych
Zaburzenia oddychania Płytki oddech, depresja oddechowa aż do całkowitego zatrzymania oddychania Bezpośrednie zagrożenie życia, wymaga natychmiastowej interwencji
Sinica Niebieskawe zabarwienie skóry i błon śluzowych Odzwierciedla niedotlenienie tkanek
Chłodna skóra Skóra chłodna i wilgotna w dotyku Wynik centralnej dysregulacji naczyniowej
Wiotkość kończyn Zmniejszone napięcie mięśniowe, atonia Związana z wpływem na OUN
Niedociśnienie tętnicze Spadek ciśnienia tętniczego krwi Może prowadzić do niewydolności serca i wstrząsu
Hipotermia Obniżenie temperatury ciała poniżej wartości prawidłowych Skutek działania morfiny na ośrodek termoregulacji
Drgawki Niekontrolowane skurcze mięśni, napady drgawkowe Szczególnie częste u niemowląt i dzieci
Rabdomioliza Rozpad mięśni poprzecznie prążkowanych z uwolnieniem mioglobiny Może prowadzić do ostrej niewydolności nerek
Zachłystowe zapalenie płuc Zapalenie płuc spowodowane aspiracją treści żołądkowej Powikłanie wtórne u pacjentów nieprzytomnych
  1. 28.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl