Specjalne ostrzeżenia
Losartan Hydrochlorothiazyd Krka

Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania produktu Losartan Hydrochlorotiazyd Krka

Podczas leczenia produktem Losartan Hydrochlorotiazyd Krka należy uwzględnić szereg specjalnych ostrzeżeń i środków ostrożności związanych zarówno z losartanem, jak i hydrochlorotiazydem. Szczegółowe monitorowanie pacjenta jest niezbędne w celu zapewnienia bezpiecznej i skutecznej terapii.¹

Ostrzeżenia związane z losartanem

Obrzęk naczynioruchowy – pacjenci z obrzękiem naczynioruchowym w wywiadzie (obejmującym obrzęk twarzy, warg, gardła i/lub języka) wymagają ścisłej obserwacji podczas terapii.²

Niedociśnienie i zmniejszenie objętości krwi krążącej – pacjenci ze zmniejszoną objętością krwi krążącej i/lub niedoborem sodu spowodowanym intensywnym leczeniem moczopędnym, ograniczeniem spożycia soli, biegunką lub wymiotami są narażeni na wystąpienie objawowego niedociśnienia, szczególnie po podaniu pierwszej dawki. Niedobory te należy wyrównać przed rozpoczęciem podawania produktu leczniczego.³

Zaburzenia równowagi elektrolitowej – pacjenci z zaburzeniami czynności nerek, ze współistniejącą cukrzycą lub bez cukrzycy, często mają zaburzenia równowagi elektrolitowej wymagające wyrównania. Należy ściśle monitorować stężenie potasu w osoczu oraz wartości klirensu kreatyniny, szczególnie u pacjentów z niewydolnością serca i klirensem kreatyniny 30-50 ml/min.⁴

Nie zaleca się jednoczesnego stosowania losartanu/hydrochlorotiazydu i leków moczopędnych oszczędzających potas, suplementów potasu, zamienników soli kuchennej zawierających potas lub innych produktów mogących zwiększać stężenie potasu w surowicy (np. produktów zawierających trimetoprim).⁵

Ostrzeżenia związane z działaniem na wątrobę

U pacjentów z łagodnymi do umiarkowanych zaburzeniami czynności wątroby należy zachować ostrożność ze względu na znacząco zwiększone stężenie losartanu w osoczu. Produkt leczniczy Losartan Hydrochlorotiazyd Krka jest przeciwwskazany u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby.⁶

Ostrzeżenia związane z funkcją nerek

Po zahamowaniu aktywności układu renina-angiotensyna-aldosteron mogą wystąpić zaburzenia czynności nerek, włącznie z niewydolnością nerek. Dotyczy to szczególnie pacjentów, u których czynność nerek zależy od aktywności tego układu (pacjenci z ciężką niewydolnością serca lub wcześniej istniejącymi zaburzeniami czynności nerek).⁷

U pacjentów z obustronnym zwężeniem tętnic nerkowych lub zwężeniem tętnicy doprowadzającej krew do jedynej nerki obserwowano zwiększenie stężenia mocznika we krwi oraz kreatyniny w surowicy. Te zaburzenia mogą ustępować po odstawieniu leku. Losartan należy stosować ostrożnie u pacjentów z takimi schorzeniami.⁸

Brak jest doświadczeń dotyczących stosowania leku u pacjentów po niedawno przebytym przeszczepieniu nerki.⁹

Inne istotne ostrzeżenia dla losartanu

Pierwotny hiperaldosteronizm – pacjenci z tym schorzeniem zazwyczaj nie reagują na leki przeciwnadciśnieniowe działające przez hamowanie układu renina-angiotensyna, dlatego nie zaleca się stosowania produktu Losartan Hydrochlorotiazyd Krka w tej grupie pacjentów.¹⁰

Choroba niedokrwienna serca i choroba naczyniowa mózgu – podobnie jak w przypadku innych leków przeciwnadciśnieniowych, nadmierne zmniejszenie ciśnienia tętniczego u pacjentów z tymi schorzeniami może spowodować zawał mięśnia sercowego lub udar mózgu.¹¹

Niewydolność serca – u pacjentów z niewydolnością serca, ze współistniejącymi zaburzeniami czynności nerek lub bez, istnieje ryzyko ciężkiego niedociśnienia tętniczego i (często ciężkich) zaburzeń czynności nerek.¹²

Zwężenie zastawki aortalnej, dwudzielnej, kardiomiopatia przerostowa z zawężeniem drogi odpływu – wskazane jest zachowanie szczególnej ostrożności u pacjentów z tymi schorzeniami, podobnie jak przy stosowaniu innych leków rozszerzających naczynia krwionośne.¹³

Wpływ rasy – losartan i inne leki z grupy antagonistów receptora angiotensyny mniej skutecznie zmniejszają ciśnienie tętnicze u osób rasy czarnej niż u osób innych ras, prawdopodobnie z powodu częstszego występowania niskiej aktywności reninowej osocza w tej populacji.¹⁴

Ostrzeżenia związane z ciążą

Nie należy rozpoczynać leczenia inhibitorami receptora angiotensyny II (AIIRA) w okresie ciąży. U pacjentek planujących ciążę należy zmienić leczenie na alternatywne preparaty przeciwnadciśnieniowe o ustalonym profilu bezpieczeństwa w ciąży. W przypadku rozpoznania ciąży należy natychmiast przerwać stosowanie AIIRA i wdrożyć leczenie alternatywne, jeśli jest to wskazane.¹⁵

Podwójna blokada układu renina-angiotensyna-aldosteron

Jednoczesne stosowanie inhibitorów konwertazy angiotensyny (ACE), antagonistów receptora angiotensyny II lub aliskirenu zwiększa ryzyko niedociśnienia, hiperkaliemii oraz zaburzeń czynności nerek (w tym ostrej niewydolności nerek). Z tego powodu nie zaleca się podwójnej blokady układu RAA.¹⁶

Jeśli podwójna blokada jest absolutnie konieczna, powinna być prowadzona wyłącznie pod nadzorem specjalisty z regularnym monitorowaniem czynności nerek, stężenia elektrolitów oraz ciśnienia krwi. U pacjentów z nefropatią cukrzycową nie należy stosować jednocześnie inhibitorów ACE i antagonistów receptora angiotensyny II.¹⁷

Ostrzeżenia związane z hydrochlorotiazydem

Niedociśnienie i zaburzenia równowagi wodno-elektrolitowej – podobnie jak przy stosowaniu wszystkich leków przeciwnadciśnieniowych, u niektórych pacjentów może wystąpić objawowe niedociśnienie. Należy obserwować pacjentów pod kątem klinicznych objawów zaburzeń równowagi wodno-elektrolitowej, takich jak: zmniejszenie objętości krwi krążącej, hiponatremia, zasadowica hipochloremiczna, hipomagnezemia lub hipokaliemia, które mogą wystąpić podczas biegunki lub wymiotów.¹⁸

U tych pacjentów należy odpowiednio często kontrolować stężenie elektrolitów w surowicy krwi. U pacjentów z obrzękami, podczas upalnej pogody może wystąpić hiponatremia z rozcieńczenia.¹⁹

Wpływ na metabolizm i układ wewnątrzwydzielniczy

Tolerancja glukozy – stosowanie tiazydów może pogorszyć tolerancję glukozy. Może być konieczne dostosowanie dawki leków przeciwcukrzycowych, w tym insuliny. Podczas leczenia tiazydami może ujawnić się cukrzyca utajona.²⁰

Metabolizm wapnia – tiazydy mogą powodować zmniejszenie wydalania wapnia z moczem oraz przejściowy i niewielki wzrost stężenia wapnia w surowicy. Znaczna hiperkalcemia może wskazywać na utajoną nadczynność przytarczyc. Przed przeprowadzaniem badań czynności przytarczyc należy zaprzestać stosowania leków tiazydowych.²¹

Lipidy krwi – stosowanie tiazydowych leków moczopędnych może powodować wzrost stężenia cholesterolu i trójglicerydów.²²

Kwas moczowy – u niektórych pacjentów leczenie tiazydami może spowodować hiperurykemię i/lub napady dny moczanowej. Warto podkreślić, że losartan stosowany w skojarzeniu z hydrochlorotiazydem zmniejsza wywołaną przez hydrochlorotiazyd hiperurykemię, ponieważ sam losartan powoduje zmniejszenie stężenia kwasu moczowego we krwi.²³

Inne ważne ostrzeżenia dotyczące hydrochlorotiazydu

Nadwrażliwość – u pacjentów otrzymujących leki tiazydowe mogą wystąpić reakcje nadwrażliwości, zarówno w przypadku obecności, jak i braku reakcji uczuleniowych lub astmy oskrzelowej w wywiadzie. Podczas stosowania tiazydowych leków moczopędnych zgłaszano przypadki zaostrzenia lub wystąpienia układowego tocznia rumieniowatego.²⁴

Nieczerniakowe nowotwory złośliwe skóry (NMSC) – badania epidemiologiczne wykazały zwiększenie ryzyka nieczerniakowych nowotworów złośliwych skóry (raka podstawnokomórkowego i raka kolczystokomórkowego) w warunkach zwiększającego się łącznego narażenia organizmu na hydrochlorotiazyd. W rozwoju NMSC mogą odgrywać rolę właściwości fotouczulające HCTZ.²⁵

Pacjentów przyjmujących HCTZ należy poinformować o ryzyku NMSC i zalecić:²⁶

• regularne sprawdzanie, czy na skórze nie pojawiły się nowe zmiany
• szybki kontakt z lekarzem w przypadku stwierdzenia jakichkolwiek podejrzanych zmian skórnych
• podejmowanie działań zapobiegawczych: ograniczanie narażenia na światło słoneczne i promieniowanie UV, a jeśli to niemożliwe – stosowanie odpowiedniej ochrony

Niepokojące zmiany skórne należy niezwłocznie badać z możliwością wykonania biopsji z oceną histologiczną. U osób, u których w przeszłości występowały NMSC, może być konieczne ponowne rozważenie stosowania HCTZ.²⁷

Ostra toksyczność na układ oddechowy – po przyjęciu hydrochlorotiazydu notowano bardzo rzadko poważne przypadki ostrej toksyczności na układ oddechowy, w tym zespół ostrej niewydolności oddechowej (ARDS). Obrzęk płuc zwykle rozwija się w ciągu kilku minut do kilku godzin po przyjęciu hydrochlorotiazydu.²⁸

Początkowo objawy obejmują duszność, gorączkę, osłabioną czynność płuc i niedociśnienie tętnicze. Jeśli podejrzewa się rozpoznanie ARDS, należy odstawić produkt leczniczy Losartan Hydrochlorotiazyd Krka i zastosować odpowiednie leczenie. Hydrochlorotiazydu nie należy podawać pacjentom, u których wcześniej po jego przyjęciu wystąpił ARDS.²⁹

Nadmierne nagromadzenie płynu między naczyniówką a twardówką, ostra krótkowzroczność i jaskra wtórna zamkniętego kąta – sulfonamidy i leki będące pochodnymi sulfonamidów (jak hydrochlorotiazyd) mogą powodować reakcję idiosynkratyczną wywołującą te zaburzenia. Objawy obejmują nagłe zmniejszenie ostrości widzenia lub ból oczu, które zwykle występują w ciągu kilku godzin lub tygodni od rozpoczęcia terapii.³⁰

Nieleczona ostra jaskra z zamkniętym kątem przesączania może prowadzić do trwałej utraty wzroku. Leczenie w pierwszej kolejności polega na jak najszybszym odstawieniu hydrochlorotiazydu. Jeśli nie udaje się opanować ciśnienia wewnątrzgałkowego, należy rozważyć niezwłoczne leczenie chirurgiczne lub zachowawcze.³¹

Do czynników ryzyka rozwoju ostrej jaskry z zamkniętym kątem przesączania może należeć uczulenie na sulfonamidy lub penicylinę w wywiadzie.³²

Informacje o zawartości laktozy

Produkt leczniczy zawiera laktozę (59,98 mg/tabletkę w dawce 50 mg + 12,5 mg; 119,95 mg/tabletkę w dawce 100 mg + 25 mg). Pacjenci z rzadko występującą dziedziczną nietolerancją galaktozy, niedoborem laktazy lub zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy nie powinni przyjmować tego produktu leczniczego.^{33 34}