metabolizm flutykazonu
Metabolizm flutykazonu zachodzi głównie w wątrobie przy udziale enzymu CYP3A4 z cytochromu P450. Flutykazon proponian podlega intensywnemu metabolizmowi pierwszego przejścia, co skutkuje niską biodostępnością po podaniu doustnym (około 1%). Po podaniu wziewnym biodostępność jest znacznie wyższa, choć nadal ograniczona (od 10% do 30%).
Głównym metabolitem flutykazonu jest kwas 17β-karboksylowy, który powstaje w wyniku hydrolizy grupy propionianu i utleniania w pozycji C-17. Metabolit ten wykazuje znacznie mniejszą aktywność glikokortykosteroidową niż związek macierzysty, co zmniejsza ryzyko ogólnoustrojowych działań niepożądanych.
Flutykazon i jego metabolity są wydalane głównie z żółcią i kałem, a jedynie niewielka część (około 5%) jest eliminowana przez nerki. Okres półtrwania flutykazonu po podaniu dożylnym wynosi około 7,8 godzin, natomiast po podaniu wziewnym może być dłuższy ze względu na powolne uwalnianie z tkanki płucnej.
Istotne klinicznie interakcje metaboliczne flutykazonu występują z silnymi inhibitorami CYP3A4, takimi jak ketokonazol, rytonawir czy klarytromycyna. Jednoczesne stosowanie tych leków może prowadzić do zwiększenia stężenia flutykazonu w osoczu i nasilenia działań ogólnoustrojowych, w tym do supresji osi podwzgórze-przysadka-nadnercza.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Interakcje leku – Duexon (25 mcg + 250 mcg)/dawkę odmierzoną
Duexon, zawierający salmeterol (w postaci ksynafonianu) oraz flutykazonu propionian, wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. β-adrenolityki, zarówno selektywne, jak i nieselektywne, antagonizują działanie salmeterolu, co jest przeciwwskazaniem u pacjentów z astmą. Jednoczesne stosowanie salmeterolu z innymi β2-agonistami może prowadzić do efektów addycyjnych, zwiększając ryzyko działań niepożądanych, w tym hipokaliemii, szczególnie w połączeniu z pochodnymi ksantyny, steroidami i lekami moczopędnymi. Silne inhibitory CYP3A4, takie jak ketokonazol (400 mg/dobę) i rytonawir (100 mg dwa razy na dobę), znacząco zwiększają ekspozycję na salmeterol (Cmax wzrost 1,4-krotny, AUC 15-krotny) oraz flutykazon (kilkusetkrotne zwiększenie stężenia), co może skutkować poważnymi działaniami niepożądanymi, w tym wydłużeniem odstępu QTc, zespołem Cushinga i supresją osi nadnerczowo-przysadkowej. Z tego względu jednoczesne stosowanie tych leków jest przeciwwskazane lub wymaga ścisłej oceny korzyści i ryzyka oraz monitorowania pacjenta.
beta-adrenolityki, bronchodylatacja, cytochrom CYP3A4, erytromycyna, hipokaliemia, immunosupresja, inhibitory CYP3A, inhibitory CYP3A4, interakcje lekowe, itrakonazol, ketokonazol, klirens osoczowy, kobicystat, leki beta-adrenergiczne, leki moczopędne, metabolizm flutykazonu, pochodne ksantyny, POChP, rozszerzenie oskrzeli, rytonawir, salmeterol i flutykazon, supresja nadnerczy, umiarkowane inhibitory CYP3A4, wydłużenie QTc, zahamowanie czynności nadnerczy, zespół Cushinga - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Flixodil Combo (25 mcg + 250 mcg)/dawkę inh.
Produkt leczniczy Flixodil Combo łączy salmeterol (w formie salmeterolu ksynafonianu) oraz flutykazon propionian, których farmakokinetyka po podaniu wziewnym pozostaje niezależna i porównywalna do podawania pojedynczych substancji. Salmeterol działa miejscowo w płucach, a jego stężenia w osoczu (~200 pg/ml lub mniej) są trudne do oznaczenia i nie odzwierciedlają efektu terapeutycznego. Flutykazon propionian charakteryzuje się biodostępnością wziewną 5-11% u zdrowych osób, z mniejszą ekspozycją u pacjentów z astmą. Wchłanianie flutykazonu odbywa się głównie przez płuca, z minimalną (<1%) ekspozycją z przewodu pokarmowego z powodu intensywnego metabolizmu pierwszego przejścia. Lek wykazuje duży klirens osoczowy (1150 ml/min), objętość dystrybucji około 300 l, okres półtrwania około 8 godzin oraz wysokie wiązanie z białkami osocza (91%). Metabolizm zachodzi głównie przez CYP3A4 do nieaktywnego kwasu karboksylowego, a eliminacja nerkowa jest pomijalna (<5%).
aerozol inhalacyjny, biodostępność flutykazonu, dawka terapeutyczna, ekspozycja ogólnoustrojowa, farmakokinetyka produktu, flutykazonu propionian, inhalator typu Dysk, izoenzym 3A4 cytochromu P450, klirens osoczowy, komora inhalacyjna, łagodna astma, metabolizm flutykazonu, metabolizm pierwszego przejścia, objętość dystrybucji, okres półtrwania, salmeterolu ksynafonian, stężenie leku w osoczu, terapia inhalacyjna, wiązanie z białkami osocza - Leksykon leków
Interakcje leku – Cutivate 0,05 mg/g
Flutykazonu propionian w maści Cutivate (0,05 mg/g) wykazuje potencjalne interakcje farmakokinetyczne, głównie związane z hamowaniem izoenzymu CYP3A4, co może prowadzić do zwiększonej ekspozycji systemowej i nasilenia działań niepożądanych kortykosteroidów. Szczególnie istotne są interakcje z silnymi inhibitorami CYP3A4, takimi jak rytonawir, itrakonazol i ketokonazol, które znacząco spowalniają metabolizm flutykazonu, zwiększając ryzyko hiperkortyzolemii. Umiarkowane inhibitory, np. klarytromycyna czy erytromycyna, również mogą podnosić stężenie flutykazonu, wymagając monitorowania pacjenta. Dodatkowo, alkohol może zwiększać przepuszczalność skóry, potencjalnie nasilając wchłanianie flutykazonu, zwłaszcza w połączeniu z glikolem propylenowym (50 mg/g), co może prowadzić do nasilenia działania drażniącego i zwiększonego ryzyka efektów ogólnoustrojowych.
absorpcja systemowa, biodostępność flutykazonu, cytochrom P450, diltiazem, działanie niepożądane, erytromycyna, flutykazon propionian, glikol propylenowy, hiperkortyzolemia, inhibitor CYP3A4, interakcja lekowa, itrakonazol, izoenzym CYP3A4, ketokonazol, klarytromycyna, kortykosteroid, kwas salicylowy, maść Cutivate, metabolizm flutykazonu, przepuszczalność skóry, rozstęp, rytonawir, teleangiektazja, werapamil - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Flixotide 2 mg/2 ml
Flutykazon propionian, substancja czynna leku Flixotide w postaci zawiesiny do nebulizacji (dawki 0,5 mg/2 ml oraz 2 mg/2 ml), charakteryzuje się niską biodostępnością po podaniu wziewnym, wynoszącą około 5-11% dawki nominalnej, z obniżoną ekspozycją ogólnoustrojową u pacjentów z chorobami obturacyjnymi dróg oddechowych. Wchłanianie ogólnoustrojowe odbywa się głównie przez płuca w dwufazowym procesie (szybka faza początkowa, następnie powolna), natomiast wchłanianie z przewodu pokarmowego jest minimalne (około 1%) z powodu słabej rozpuszczalności leku w wodzie oraz efektu pierwszego przejścia. Istotna jest liniowa zależność między dawką a ekspozycją ogólnoustrojową, co ułatwia precyzyjne ustalanie dawkowania i przewidywanie działań niepożądanych.
badanie farmakokinetyczne, biodostępność flutykazonu, choroba obturacyjna dróg oddechowych, efekt pierwszego przejścia, ekspozycja ogólnoustrojowa, flutykazon propionian, metabolizm flutykazonu, nieczynny metabolit, podanie doustne, podanie wziewne, wchłanianie jelitowe, wchłanianie ogólnoustrojowe, właściwość farmakokinetyczna, zależność dawka-ekspozycja, zawiesina do nebulizacji - Leksykon leków
Interakcje leku – Cutivate 0,5 mg/g
Flutykazon propionian, substancja czynna kremu Cutivate 0,5 mg/g, jest metabolizowany w wątrobie głównie przez izoenzym CYP3A4. Inhibitory tego enzymu, takie jak rytonawir (stosowany w terapii HIV) oraz azolowe leki przeciwgrzybicze (itrakonazol, ketokonazol), mogą znacząco spowalniać metabolizm flutykazonu, prowadząc do zwiększenia jego stężenia w osoczu i podwyższonego ryzyka ogólnoustrojowych działań niepożądanych kortykosteroidów, w tym supresji osi podwzgórze-przysadka-nadnercza oraz zespołu Cushinga. Interakcje te mają różny poziom istotności klinicznej, zależny od dawki leku, powierzchni skóry objętej leczeniem, czasu terapii oraz siły działania inhibitora CYP3A4. Dodatkowo, makrolidowe antybiotyki (erytromycyna, klarytromycyna) również hamują CYP3A4 i mogą zwiększać stężenie flutykazonu, co wymaga monitorowania działań niepożądanych.
antybiotyk makrolidowy, cytochrom P450, działanie immunosupresyjne, działanie ogólnoustrojowe, erytromycyna, flutykazon propionian, HIV, inhibitor CYP3A4, inhibitor kalcyneuryny, inhibitor proteazy HIV, interakcja lekowa, itrakonazol, izoenzym CYP3A4, ketokonazol, klarytromycyna, kortykosteroid, kortykosteroid miejscowy, kwas owocowy, lek przeciwgrzybiczny, lek przeciwgrzybiczny azolowy, lek przeciwwirusowy, metabolizm flutykazonu, metabolizm przez CYP3A4, opatrunek okluzyjny, pimekrolimus, posakonazol, przepuszczalność skóry, retinoid, rytonawir, supresja kory nadnerczy, takrolimus, wchłanianie leku, zakażenie grzybicze, zespół Cushinga - Leksykon leków
Interakcje leku – Flixotide 0,5 mg/2 ml
Flutykazon propionian, podawany wziewnie, charakteryzuje się niskim stężeniem w osoczu z powodu intensywnego metabolizmu pierwszego przejścia i wysokiego klirensu zależnego od aktywności izoenzymu CYP3A4. Istotne klinicznie interakcje występują głównie przy jednoczesnym stosowaniu silnych inhibitorów CYP3A4, takich jak rytonawir, ketokonazol (wysokie dawki), itrakonazol oraz produkty zawierające kobicystat. Rytonawir znacząco zwiększa stężenie flutykazonu w osoczu, prowadząc do obniżenia poziomu kortyzolu i ryzyka zespołu Cushinga oraz zahamowania czynności kory nadnerczy. Ketokonazol podawany wziewnie zwiększa ekspozycję na flutykazon o 150%, co również skutkuje istotnym zmniejszeniem stężenia kortyzolu. W związku z tym zaleca się unikanie jednoczesnego stosowania tych leków lub ścisłe monitorowanie pacjentów pod kątem ogólnoustrojowych działań niepożądanych glikokortykosteroidów.
charakterystyka produktu leczniczego, działania niepożądane OUN, ekspozycja ogólnoustrojowa, erytromycyna, Flixotide, flutykazonu propionian, glikokortykosteroid, inhibitor CYP3A4, interakcja farmakokinetyczna, itrakonazol, izoenzym 3A4 cytochromu P450, ketokonazol, klirens osoczowy, kobicystat, metabolizm etanolu, metabolizm flutykazonu, metabolizm pierwszego przejścia, ośrodkowy układ nerwowy, rytonawir, stężenie kortyzolu, suchość błon śluzowych, zahamowanie czynności kory nadnerczy, zespół Cushinga - Leksykon substancji czynnych
Flutykazon – Interakcje
Flutykazon propionian (FP), stosowany wziewnie i donosowo w terapii astmy, POChP oraz alergicznego nieżytu nosa, podlega intensywnemu metabolizmowi przez izoenzym CYP3A4. W warunkach standardowych jego stężenia ogólnoustrojowe są niskie, co ogranicza ryzyko interakcji farmakokinetycznych. Najistotniejsze klinicznie interakcje dotyczą jednoczesnego stosowania FP z silnymi inhibitorami CYP3A4, takimi jak rytonawir, ketokonazol i itrakonazol, które mogą zwiększać stężenie FP w osoczu nawet kilkusetkrotnie, prowadząc do supresji osi podwzgórze-przysadka-nadnercza, zespołu Cushinga oraz zahamowania czynności kory nadnerczy. W przypadku ketokonazolu odnotowano wzrost ekspozycji na FP o około 150% po pojedynczej dawce wziewnej, co skutkuje istotnym obniżeniem stężenia kortyzolu w surowicy. Zaleca się unikanie jednoczesnego stosowania tych leków lub ścisłe monitorowanie objawów ogólnoustrojowych działań niepożądanych kortykosteroidów.
aerozol donosowy, aerozol inhalacyjny, alergiczny nieżyt nosa, astma oskrzelowa, azelastyna chlorowodorek, beta-adrenolityk, beta2-mimetyk, CYP3A4, długo działający beta2-mimetyk, działania niepożądane kortykosteroidów, erytromycyna, flutykazon propionian, hipokaliemia, inhibitor CYP3A4, itrakonazol, izoenzym 3A4 cytochromu P450, ketokonazol, klirens osoczowy, kobicystat, kortykosteroid, metabolizm flutykazonu, metabolizm pierwszego przejścia, pochodna ksantyny, POChP, proszek do inhalacji, przewlekła obturacyjna choroba płuc, rytonawir, salmeterol, stężenie kortyzolu, zahamowanie czynności kory nadnerczy, zawiesina do nebulizacji, zespół Cushinga