Działania niepożądane
Indywidualny Zestaw Autostrzykawek przeciwko Bojowym Środkom Trującym IZAS-05 Autostrzykawka Atropina: 2 mg/2 ml Autostrzykawka Diazepam: 10 mg/2 ml Autostrzykawka Pralidoksym + Atropina: 600 mg/2 ml + 2 mg/2 ml

Indywidualny Zestaw Autostrzykawek przeciwko Bojowym Środkom Trującym IZAS-05 zawiera trzy preparaty: atropinę (2 mg/2 ml), diazepam (10 mg/2 ml) oraz kombinację pralidoksymu (600 mg/2 ml) z atropiną (2 mg/2 ml). Atropina wywołuje działania niepożądane głównie poprzez antagonizm receptorów muskarynowych i nikotynowych, objawiające się m.in. suchością w jamie ustnej, rozszerzeniem źrenic, tachykardią, zaparciami oraz zaburzeniami widzenia, z częstością występowania od często do bardzo często. Diazepam może powodować senność, ataksję, zawroty głowy, a także rzadziej trombocytopenię czy depresję oddechową; zawiera też substancje pomocnicze takie jak etanol 96% i alkohol benzylowy, które mogą nasilać działania niepożądane. Kombinacja pralidoksymu i atropiny charakteryzuje się przyspieszeniem objawów atropinizacji oraz ryzykiem podniecenia i zachowań maniakalnych po odzyskaniu przytomności, co jest istotne klinicznie przy dużych dawkach atropiny i opóźnionym podaniu pralidoksymu.

Działania niepożądane Indywidualnego Zestawu Autostrzykawek przeciwko Bojowym Środkom Trującym IZAS-05

W Indywidualnym Zestawie Autostrzykawek przeciwko Bojowym Środkom Trującym IZAS-05 występują trzy autostrzykawki zawierające różne substancje czynne: atropinę, diazepam oraz kombinację pralidoksymu z atropiną. Każda z tych substancji może powodować specyficzne działania niepożądane, których nasilenie jest zależne od zastosowanej dawki.<sup data-drug="Indywidualny Zestaw Autostrzykawek przeciwko Bojowym Środkom Trującym IZAS-05" data-section="Działania niepożądane" title="Częstość działań niepożądanych wymienionych poniżej określono następująco: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000) lub bardzo rzadko (1

Działania niepożądane związane z atropiną

Atropina zawarta w autostrzykawce w dawce 2 mg/2 ml wywołuje działania niepożądane, które w większości przypadków wynikają z jej antagonistycznego działania na receptory muskarynowe, a przy wysokich dawkach również na receptory nikotynowe. Nasilenie objawów niepożądanych jest bezpośrednio proporcjonalne do wielkości zastosowanej dawki i zazwyczaj ustępuje po zaprzestaniu podawania leku.2

Działania niepożądane związane z diazepamem

Diazepam w dawce 10 mg/2 ml może powodować szereg działań niepożądanych o różnym nasileniu i częstości występowania. Warto zaznaczyć, że autostrzykawka z diazepamem zawiera substancje pomocnicze o znanym działaniu, w tym etanol 96%, alkohol benzylowy, sodu benzoesan (E 211), glikol propylenowy oraz sód, które również mogą przyczynić się do wystąpienia działań niepożądanych.3

Działania niepożądane związane z połączeniem pralidoksymu i atropiny

Autostrzykawka zawierająca kombinację pralidoksymu (600 mg/2 ml) i atropiny (2 mg/2 ml) charakteryzuje się specyficznym profilem działań niepożądanych. Istotnym zjawiskiem jest fakt, że przy jednoczesnym podaniu tych substancji, objawy atropinizacji mogą wystąpić szybciej niż po zastosowaniu samej atropiny. Ma to szczególne znaczenie w przypadkach, gdy całkowita dawka atropiny jest duża, a podanie pralidoksymu zostało opóźnione.4

Zaobserwowano również przypadki podniecenia i zachowań maniakalnych po odzyskaniu przytomności u pacjentów leczonych tą kombinacją leków.5

W badaniu klinicznym obejmującym 24 zdrowych ochotników, którym podano 600 mg pralidoksymu chlorku i 2 mg atropiny siarczanu, odnotowano następujące działania niepożądane:6

  • wzrost tętna
  • suche usta
  • nieostre widzenie
  • mroczki w polu widzenia
  • niepokój
  • ból głowy
  • trudności w oddawaniu moczu

Tabela działań niepożądanych występujących przy stosowaniu IZAS-05

Substancja czynna Klasyfikacja układów i narządów Działania niepożądane Częstość występowania
Atropiny siarczan
(2 mg/2 ml)
Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia Suchość w jamie nosowej i ustach, skurcz oskrzeli, zahamowanie wydzielania śluzu w oskrzelach Częste
Zaburzenia żołądka i jelit Zaparcia, trudności w połykaniu, zmniejszenie perystaltyki jelit Częste
Zaburzenia układu nerwowego Ból głowy, zawroty głowy, drżenie, niepokój ruchowy Częste
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania Gorączka, osłabienie Niezbyt często
Zaburzenia oka Rozszerzenie źrenic (mydriaza), nieostre widzenie, światłowstręt Bardzo często
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej Zmniejszone pocenie, zaczerwienienie skóry, wysypka Często
Zaburzenia naczyniowe Rozszerzenie naczyń, nadciśnienie tętnicze Niezbyt często
Zaburzenia serca Tachykardia, kołatanie serca Często
Zaburzenia układu immunologicznego Reakcje nadwrażliwości Rzadko
Zaburzenie nerek i dróg moczowych Zatrzymanie moczu, trudności w oddawaniu moczu Często
Zaburzenia psychiczne Pobudzenie, splątanie, halucynacje Niezbyt często
Diazepam
(10 mg/2 ml)
Zaburzenia krwi i układu chłonnego Trombocytopenia, agranulocytoza Rzadko
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej Wysypka, świąd, pokrzywka Rzadko
Zaburzenia psychiczne Splątanie, depresja, zaburzenia snu Rzadko
Zaburzenia układu nerwowego Senność, ataksja, zawroty głowy, ból głowy, drżenie Często
Zaburzenia oka Podwójne widzenie, niewyraźne widzenie Rzadko
Zaburzenia serca i zaburzenia naczyniowe Niedociśnienie tętnicze, bradykardia Rzadko
Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia Depresja oddechowa Rzadko
Zaburzenia żołądka i jelit Nudności, suchość w jamie ustnej, zaparcia Niezbyt często
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych Zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych Rzadko
Zaburzenia mięśniowo – szkieletowe i tkanki łącznej Osłabienie mięśniowe Często
Zaburzenia nerek i dróg moczowych Zatrzymanie moczu, nietrzymanie moczu Rzadko
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania Zmęczenie, reakcje w miejscu podania Często
Pralidoksymu chlorek + Atropiny siarczan
(600 mg/2 ml + 2 mg/2 ml)
Objawy potwierdzone w badaniu na zdrowych ochotnikach:

  • Wzrost tętna
  • Suchość w jamie ustnej
  • Nieostre widzenie
  • Mroczki w polu widzenia
  • Niepokój
  • Ból głowy
  • Trudności w oddawaniu moczu

Dodatkowo odnotowano:

  • Przyspieszenie atropinizacji przy jednoczesnym podaniu z pralidoksymem
  • Podniecenie i zachowania maniakalne po odzyskaniu przytomności

Monitorowanie działań niepożądanych IZAS-05

Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych.7

Dane kontaktowe do zgłaszania działań niepożądanych:

  • Adres: Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa
  • Telefon: +48 22 49 21 301
  • Faks: +48 22 49 21 309
  • Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl

Należy pamiętać, że działania niepożądane można zgłaszać również bezpośrednio do podmiotu odpowiedzialnego za wprowadzenie produktu do obrotu.8

Kolejne rozdziały

Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.

Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl