Właściwości farmakokinetyczne Indywidualnego Zestawu Autostrzykawek przeciwko Bojowym Środkom Trującym IZAS-05

Indywidualny Zestaw Autostrzykawek przeciwko Bojowym Środkom Trującym IZAS-05 składa się z trzech różnych autostrzykawek zawierających substancje czynne o odmiennych właściwościach farmakokinetycznych. Poniżej przedstawiono szczegółową charakterystykę parametrów farmakokinetycznych dla każdej z substancji aktywnych wchodzących w skład zestawu.¹

Właściwości farmakokinetyczne atropiny siarczanu

Absorpcja atropiny

Po podaniu domięśniowym atropiny siarczanu maksymalne stężenie w osoczu osiągane jest stosunkowo szybko – w ciągu 30 minut od podania. Warto zaznaczyć, że efekty farmakologiczne atropiny, takie jak wpływ na czynność serca oraz hamowanie wydzielania potu i śliny, występują z pewnym opóźnieniem – około 60 minut po podaniu. Po upływie godziny stężenia atropiny w osoczu są porównywalne zarówno po podaniu domięśniowym, jak i dożylnym.²

Dystrybucja atropiny

Atropina po wchłonięciu ulega szerokiej dystrybucji do tkanek organizmu. Istotną cechą farmakokinetyczną atropiny jest zdolność do przenikania przez barierę krew-mózg, co warunkuje jej działanie ośrodkowe. Około 50% dawki atropiny ulega wiązaniu z białkami osocza.³

Metabolizm atropiny

Metabolizm atropiny zachodzi głównie w wątrobie. Proces metaboliczny obejmuje dwa główne szlaki: utlenianie oraz sprzęganie, w wyniku czego powstają nieaktywne metabolity atropiny.⁴

Eliminacja atropiny

Okres półtrwania atropiny w fazie eliminacji wynosi od 2 do 5 godzin. Główną drogą eliminacji atropiny jest wydalanie przez nerki. W moczu wykrywane jest około 50% podanej dawki w ciągu pierwszych 4 godzin, a aż 90% w ciągu doby. Co istotne, znaczna część leku (30-50% podanej dawki) jest wydalana w postaci niezmienionej.⁵

Właściwości farmakokinetyczne diazepamu

Absorpcja diazepamu

Badania kliniczne przeprowadzone z udziałem 24 zdrowych mężczyzn wykazały, że wstrzyknięcie domięśniowe diazepamu (10 mg) za pomocą autostrzykawki w okolice uda zapewnia porównywalną biodostępność leku jak standardowe wstrzyknięcie domięśniowe za pomocą klasycznej strzykawki. Po podaniu diazepamu z autostrzykawki maksymalne stężenie w osoczu osiągane jest średnio po 1,47 godziny (zakres: 0,8-6 godzin), podczas gdy po podaniu ze standardowej strzykawki czas ten wynosi średnio 1,31 godziny (zakres: 0,7-2 godziny).⁶

Stężenia diazepamu i jego metabolitów w osoczu

Średnie maksymalne stężenie diazepamu w osoczu po podaniu 10 mg leku z autostrzykawki wynosi 314 ng/mL (zakres: 185-439 ng/mL), natomiast średnie maksymalne stężenie głównego metabolitu – demetylodiazepamu – osiąga wartość 48,6 ng/mL (zakres: 29,4-69,7 ng/mL). Dla porównania, po podaniu tej samej dawki diazepamu ze standardowej strzykawki średnie maksymalne stężenie diazepamu w osoczu wynosi 287 ng/mL (zakres: 174-378 ng/mL), a demetylodiazepamu 47,2 ng/mL (zakres: 33,1-61,2 ng/mL).⁷

Maksymalne stężenie aktywnego metabolitu diazepamu – demetylodiazepamu – jest osiągane znacznie później niż stężenie leku macierzystego. Po podaniu diazepamu z autostrzykawki maksymalne stężenie demetylodiazepamu w osoczu występuje średnio po 61 godzinach (zakres: 24-144 godziny), natomiast po podaniu ze standardowej strzykawki średnio po 54,5 godzinach (zakres: 12-96 godzin).⁸

Właściwości farmakokinetyczne pralidoksymu chlorku

Absorpcja pralidoksymu

Badania przeprowadzone na zwierzętach wykazały, że minimalne terapeutyczne stężenie pralidoksymu chlorku w osoczu wynosi 4 µg/mL. Stężenie to jest osiągane po około 16 minutach od pojedynczego wstrzyknięcia 600 mg pralidoksymu. W badaniach klinicznych z udziałem zdrowych ochotników i pacjentów po zatruciu związkami fosforoorganicznymi, po domięśniowym podaniu 1000 mg pralidoksymu chlorku, najwyższe stężenie leku w osoczu wynosiło odpowiednio 7,5 ± 0,7 µg/mL u zdrowych ochotników oraz 9,9 ± 2,4 µg/mL u pacjentów z zatruciem. Czas osiągnięcia maksymalnego stężenia był zbliżony w obu grupach i wynosił odpowiednio 34 minuty u zdrowych ochotników i 33 minuty u pacjentów z zatruciem.⁹

Dystrybucja pralidoksymu

Pralidoksymu chlorek ulega dystrybucji głównie do płynu zewnątrzkomórkowego. Według dostępnych danych, pozorna objętość dystrybucji w stanie stabilnym waha się od 0,6 do 2,7 l/kg. Istotną cechą farmakokinetyczną pralidoksymu jest brak wiązania z białkami osocza.¹⁰

Eliminacja pralidoksymu

Pralidoksymu chlorek charakteryzuje się stosunkowo krótkim czasem działania, co może powodować konieczność podawania kolejnych dawek, szczególnie w sytuacjach, gdy istnieją dowody na ciągłe wchłanianie trucizny fosforoorganicznej. Pozorny okres półtrwania pralidoksymu wynosi 74-77 minut. Lek jest szybko usuwany z organizmu wraz z moczem w wyniku wydzielania w kanalikach nerkowych. Pralidoksym jest wydalany częściowo w niezmienionej postaci, a częściowo w formie metabolitów powstałych w wątrobie.¹¹

Po domięśniowym podaniu 1000 mg pralidoksymu chlorku klirens nerkowy leku wynosi 7,2 ± 2,9 mL/min/kg u zdrowych ochotników oraz 3,6 ± 1,5 mL/min/kg u pacjentów z zatruciem związkami fosforoorganicznymi. Zauważalna różnica w klirensie nerkowym między obiema grupami może wynikać z zaburzeń czynności nerek będących skutkiem zatrucia.¹²

Porównanie podstawowych parametrów farmakokinetycznych substancji czynnych w IZAS-05

* Parametr nie został określony w dostarczonych materiałach źródłowych