Przeciwwskazania stosowania leku. Kiedy i w jakich warunkach odradzić pacjentowi stosowanie tego leku?

Furosemid, będący silnym diuretykiem pętlowym, dostępny w formie roztworu do wstrzykiwań/do infuzji (Furosemide Norameda 10 mg/ml), posiada szereg istotnych przeciwwskazań, które należy uwzględnić podczas kwalifikacji pacjenta do terapii. Stosowanie furosemidu jest bezwzględnie przeciwwskazane w określonych stanach klinicznych i sytuacjach patofizjologicznych.¹

Nadwrażliwość na składniki preparatu

Lek nie powinien być podawany pacjentom, u których stwierdzono nadwrażliwość na furosemid lub którąkolwiek substancję pomocniczą zawartą w preparacie Furosemide Norameda. Należy szczególnie zwrócić uwagę na możliwość występowania reakcji krzyżowych u osób z nadwrażliwością na sulfonamidy. Pacjenci wykazujący reakcje nadwrażliwości na pochodne sulfonylomocznika lub antybiotyki z grupy sulfonamidów mogą również reagować na furosemid z powodu podobieństwa strukturalnego tych związków.²

Zaburzenia funkcji nerek

Stosowanie furosemidu jest przeciwwskazane w następujących stanach związanych z zaburzeniami funkcji nerek:

• Bezmocz lub niewydolność nerek z bezmoczem – furosemid nie powinien być stosowany u pacjentów nieodpowiadających na leczenie tym lekiem³
• Niewydolność nerek wywołana substancjami nefrotoksycznymi lub hepatotoksycznymi – podawanie furosemidu w takich przypadkach może pogłębić uszkodzenie nerek⁴
• Niewydolność nerek związana ze śpiączką wątrobową – w tej sytuacji klinicznej furosemid może nasilić istniejące zaburzenia metaboliczne i pogarszać stan pacjenta⁵

Zaburzenia elektrolitowe

Furosemid jest przeciwwskazany u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami elektrolitowymi, w szczególności:

• Ciężka hipokaliemia – ze względu na ryzyko dalszego obniżenia poziomu potasu i związane z tym powikłania sercowo-naczyniowe⁶
• Ciężka hiponatremia – furosemid może nasilać utratę sodu, prowadząc do pogłębienia zaburzeń elektrolitowych⁷

Zaburzenia objętości wewnątrznaczyniowej

Stosowanie furosemidu jest przeciwwskazane w stanach związanych z niedoborem objętości wewnątrznaczyniowej:

• Hipowolemia – z towarzyszącym niedociśnieniem lub bez, gdyż furosemid może zwiększać utratę płynów i nasilać hipowolemię⁸
• Odwodnienie – stosowanie diuretyku w stanie odwodnienia może prowadzić do pogłębienia zaburzeń hemodynamicznych i metabolicznych⁹

Zaburzenia czynności wątroby

Furosemid nie powinien być stosowany u pacjentów:

• W stanie przedśpiączkowym związanym z encefalopatią wątrobową¹⁰
• W śpiączce związanej z encefalopatią wątrobową – furosemid może zaburzać gospodarkę wodno-elektrolitową i pogarszać funkcje wątroby, co prowadzi do nasilenia encefalopatii¹¹

Przeciwwskazania związane z laktacją

Furosemid jest przeciwwskazany u kobiet karmiących piersią. Lek przenika do mleka matki i może wpływać na diurezę u niemowlęcia oraz hamować laktację.¹²

Szczególne uwagi dotyczące składu

Należy zwrócić uwagę, że preparat Furosemide Norameda zawiera mniej niż 1 mmol sodu (23 mg) na dawkę (40 mg), co pozwala uznać go za „zasadniczo wolny od sodu”. Jest to istotna informacja w przypadku pacjentów na diecie niskosodowej, jednak nie znosi to pozostałych przeciwwskazań do stosowania leku.¹³

Przygotowując się do podania furosemidu w postaci roztworu do wstrzykiwań/do infuzji, należy upewnić się, że roztwór jest przezroczysty, bezbarwny lub prawie bezbarwny oraz wolny od widocznych cząstek, a pH mieści się w zakresie 8,00 do 9,30.¹⁴