Działania niepożądane
Fromilid 125 mg/5 ml
Profil bezpieczeństwa klarytromycyny w postaci granulatu do sporządzania zawiesiny doustnej Fromilid 125 mg/5 ml charakteryzuje się typowymi dla makrolidów działaniami niepożądanymi, głównie ze strony przewodu pokarmowego, takimi jak bóle brzucha, biegunka, nudności, wymioty oraz zaburzenia smaku. Objawy te mają zazwyczaj łagodny przebieg i występują z podobną częstością u dzieci i dorosłych, w tym u pacjentów z wcześniejszymi zakażeniami mykobakteryjnymi. W przypadku stosowania wysokich dawek (1000 mg/dobę) u dorosłych, najczęściej obserwuje się nudności, wymioty, zaburzenia smaku, bóle brzucha, biegunkę, wysypkę, wzdęcia, ból głowy, zaparcia, zaburzenia słuchu oraz podwyższenie aminotransferaz (AspAT, AlAT). U pacjentów z obniżoną odpornością mogą wystąpić istotne nieprawidłowości laboratoryjne, takie jak leukopenia, trombocytopenia, znaczne podwyższenie AspAT i AlAT oraz zwiększenie stężenia azotu mocznikowego.
- ostre zapalenie ucha środkowego
- rozsiane zakażenie Mycobacterium avium
- rozsiane zakażenie Mycobacterium intracellulare
- zakażenie dolnych dróg oddechowych
- zakażenie górnych dróg oddechowych
- zakażenie skóry
- zakażenie tkanek miękkich
- zlokalizowane zakażenie Mycobacterium avium
- zlokalizowane zakażenie Mycobacterium chelonae
- zlokalizowane zakażenie Mycobacterium fortuitum
- zlokalizowane zakażenie Mycobacterium intracellulare
- zlokalizowane zakażenie Mycobacterium kansasii
Działania niepożądane leku Fromilid (125 mg/5 ml)
Przedstawiona poniżej analiza dotyczy działań niepożądanych związanych ze stosowaniem klarytromycyny w postaci granulatu do sporządzania zawiesiny doustnej Fromilid 125 mg/5 ml. Profile bezpieczeństwa antybiotyków makrolidowych, do których należy klarytromycyna, charakteryzują się pewnymi typowymi objawami niepożądanymi, które występują z różną częstością i nasileniem.1
Najczęstsze działania niepożądane
Do najczęściej występujących działań niepożądanych u pacjentów leczonych klarytromycyną należą dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego: bóle brzucha, biegunka, nudności, wymioty oraz zaburzenia smaku. W większości przypadków mają one charakter łagodny i są typowe dla całej grupy antybiotyków makrolidowych. Badania kliniczne nie wykazały istotnych różnic w częstości występowania tych objawów między pacjentami z wcześniejszymi zakażeniami wywołanymi przez mykobakterie a pacjentami bez takich zakażeń.2
Działania niepożądane w zależności od postaci leku
Działania niepożądane klarytromycyny zgłaszane są dla różnych postaci tego leku, w tym tabletek o natychmiastowym uwalnianiu, granulatu do sporządzania zawiesiny doustnej, proszku do sporządzania zawiesiny do wstrzykiwań oraz tabletek o zmodyfikowanym uwalnianiu. Niektóre działania niepożądane są specyficzne dla określonych postaci leku.3
Działania niepożądane w populacjach szczególnych
Na podstawie dostępnych danych uważa się, że częstość, rodzaj i nasilenie działań niepożądanych u dzieci są zasadniczo takie same, jak u pacjentów dorosłych.4
W przypadku pacjentów z obniżoną odpornością, zwłaszcza osób z AIDS lub innymi stanami immunosupresji, otrzymujących duże dawki klarytromycyny przez dłuższy czas z powodu zakażeń mykobakteryjnych, istnieją pewne trudności w odróżnieniu działań niepożądanych leku od objawów zakażenia HIV lub chorób towarzyszących.5
U dorosłych pacjentów otrzymujących wysokie dawki (1000 mg na dobę) najczęściej raportowano: nudności, wymioty, zaburzenia smaku, bóle brzucha, biegunkę, wysypkę, wzdęcia z oddawaniem gazów, ból głowy, zaparcia, zaburzenia słuchu oraz zwiększoną aktywność aminotransferaz (AspAT i AlAT). Rzadziej obserwowano duszność, bezsenność i suchość w jamie ustnej.6
U pacjentów z obniżoną odpornością odnotowano istotne nieprawidłowości w wynikach badań laboratoryjnych u około 2-3% osób otrzymujących klarytromycynę w dawce 1000 mg na dobę, w tym znaczne zwiększenie stężenia AspAT i AlAT w surowicy oraz nieprawidłowo małą liczbę białych krwinek i płytek krwi. U mniejszego odsetka pacjentów obserwowano znaczne zwiększenie stężenia azotu mocznikowego we krwi.7
Szczegółowa tabela działań niepożądanych
Poniższa tabela przedstawia szczegółową listę działań niepożądanych klarytromycyny według klasyfikacji układów i narządów, z uwzględnieniem częstości ich występowania:8
| Klasyfikacja układów i narządów | Bardzo często | Często | Niezbyt często | Częstość nieznana* |
|---|---|---|---|---|
| Zakażenia i zarażenia pasożytnicze | zapalenie tkanki łącznej¹ kandydoza zapalenie błony śluzowej żołądka i jelit² zakażenie³ zakażenie pochwy |
rzekomobłoniaste zapalenie okrężnicy róża |
||
| Zaburzenia krwi i układu chłonnego | leukopenia neutropenia⁴ trombocytoza³ eozynofilia⁴ |
agranulocytoza trombocytopenia |
||
| Zaburzenia układu immunologicznego | reakcja rzekomoanafilaktyczna¹ nadwrażliwość |
reakcja anafilaktyczna obrzęk naczynioruchowy |
||
| Zaburzenia metabolizmu i odżywiania | jadłowstręt zmniejszenie łaknienia |
|||
| Zaburzenia psychiczne | bezsenność | niepokój nerwowość³ |
zaburzenia psychotyczne stan splątania depersonalizacja depresja dezorientacja omamy niezwykłe sny mania |
|
| Zaburzenia układu nerwowego | zaburzenia smaku ból głowy |
drgawki brak smaku węch opaczny utrata węchu parestezje |
||
| Zaburzenia ucha i błędnika | zawroty głowy pochodzenia obwodowego | niedosłuch szumy uszne głuchota |
||
| Zaburzenia serca | zatrzymanie akcji serca¹ migotanie przedsionków¹ wydłużenie odstępu QT w zapisie EKG skurcze dodatkowe¹ kołatanie serca |
|||
| Zaburzenia naczyniowe | rozszerzenie naczyń¹ | |||
| Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia | astma¹ krwawienie z nosa² zator płuc¹ |
|||
| Zaburzenia żołądka i jelit | biegunka wymioty niestrawność nudności bóle brzucha |
|||
| Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych | nieprawidłowe wyniki prób czynnościowych wątroby | |||
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | wysypka nadmierna potliwość |
pęcherzowe zapalenie skóry¹ świąd pokrzywka wysypka plamisto-grudkowa³ |
||
| Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej | skurcze mięśni³ sztywność mięśniowo-szkieletowa¹ ból mięśni² |
|||
| Zaburzenia nerek i dróg moczowych | zwiększenie stężenia kreatyniny we krwi¹ zwiększenie stężenia mocznika we krwi¹ |
niewydolność nerek śródmiąższowe zapalenie nerek |
||
| Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania | ból w miejscu wstrzyknięcia¹ zapalenie w miejscu wstrzyknięcia¹ uczucie rozbicia⁴ gorączka³ astenia ból w klatce piersiowej⁴ dreszcze⁴ zmęczenie⁴ |
|||
| Badania diagnostyczne | nieprawidłowa wartość stosunku albumin do globulin (współczynnik albuminowo-globulinowy)¹ zwiększenie aktywności fosfatazy zasadowej we krwi⁴ zwiększenie aktywności dehydrogenazy mleczanowej we krwi⁴ |
Objaśnienia do tabeli:9
- * Częstość nieznana – działania zgłaszane dobrowolnie z populacji o nieokreślonej wielkości, co uniemożliwia wiarygodne oszacowanie częstości i ustalenie związku przyczynowego.
- ¹ Działania niepożądane odnotowane wyłącznie po podaniu klarytromycyny w postaci do wstrzykiwań dożylnych.
- ² Działania niepożądane odnotowane wyłącznie po podaniu klarytromycyny w postaci tabletek o zmodyfikowanym uwalnianiu.
- ³ Działania niepożądane odnotowane wyłącznie po podaniu klarytromycyny w postaci zawiesiny doustnej.
- ⁴ Działania niepożądane odnotowane wyłącznie po podaniu klarytromycyny w postaci tabletek o natychmiastowym uwalnianiu.
Rabdomioliza
Należy zauważyć, że w niektórych notowanych przypadkach rabdomiolizy klarytromycyna była podawana jednocześnie z innymi lekami, o których wiadomo, że mogą powodować rabdomiolizę, takimi jak statyny, fibraty, kolchicyna czy allopurynol.10
Monitorowanie bezpieczeństwa
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych, co umożliwia nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania leku. Personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych.11
Wnioski kliniczne
Profil bezpieczeństwa klarytromycyny w postaci zawiesiny doustnej wykazuje typowe dla antybiotyków makrolidowych działania niepożądane, z dominującymi objawami ze strony przewodu pokarmowego. Większość działań niepożądanych ma charakter łagodny i przemijający. Ciężkie działania niepożądane występują rzadko, jednak należy zachować szczególną ostrożność u pacjentów z grupy wysokiego ryzyka, zwłaszcza z upośledzoną czynnością wątroby i nerek oraz u osób z obniżoną odpornością.12
U pacjentów pediatrycznych częstość, rodzaj i nasilenie działań niepożądanych są zasadniczo podobne do obserwowanych u dorosłych, co pozwala na stosowanie jednolitych protokołów monitorowania bezpieczeństwa w różnych grupach wiekowych.13
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania