Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Klarytromycyna, będąca składnikiem aktywnym produktu Fromilid (125 mg/5 ml, granulat do sporządzania zawiesiny doustnej), wchodzi w liczne interakcje z innymi produktami leczniczymi. Wynika to głównie z jej właściwości jako inhibitora izoenzymu CYP3A cytochromu P-450, co może prowadzić do zwiększenia stężeń we krwi leków metabolizowanych przez ten izoenzym.¹

Bezwzględnie przeciwwskazane połączenia

Stosowanie klarytromycyny jest bezwzględnie przeciwwskazane z następującymi lekami ze względu na ryzyko wystąpienia ciężkich działań niepożądanych:²

• Astemizol, terfenadyna – informowano o wpływie antybiotyków makrolidowych na metabolizm terfenadyny, co może prowadzić do niemiarowości pracy serca z objawami, takimi jak wydłużenie odstępu QT, częstoskurcz komorowy, migotanie komór i zaburzenia rytmu serca typu torsade de pointes³
• Cyzapryd – zwiększenie stężenia cyzaprydu w surowicy może powodować zmiany w zapisie EKG (wydłużenie odstępu QT) oraz zaburzenia rytmu serca⁴
• Pimozyd – jednoczesne stosowanie może prowadzić do zaburzeń rytmu serca podobnych jak w przypadku cyzaprydu⁵
• Domperydon – przeciwwskazany ze względu na zwiększone ryzyko zaburzeń rytmu serca⁶
• Alkaloidy sporyszu (ergotamina, dihydroergotamina) – ich jednoczesne podawanie z klarytromycyną może prowadzić do ostrego zatrucia alkaloidami sporyszu, charakteryzującego się skurczem naczyń oraz niedokrwieniem kończyn i innych tkanek, włącznie z ośrodkowym układem nerwowym⁷
• Midazolam podawany doustnie – klarytromycyna znacząco (7-krotnie) zwiększa stężenie midazolamu w organizmie⁸
• Niektóre statyny (lowastatyna, symwastatyna) – ich połączenie z klarytromycyną zwiększa ryzyko miopatii, w tym rabdomiolizy⁹
• Lomitapid – przeciwwskazany ze względu na ryzyko znacznego zwiększenia aktywności aminotransferaz¹⁰

Interakcje wymagające szczególnej uwagi

Poniższe leki wymagają szczególnej uwagi przy jednoczesnym stosowaniu z klarytromycyną:

Leki przeciwarytmiczne:

• Chinidyna, dyzopiramid – może wystąpić zaburzenie rytmu serca typu torsade de pointes; należy kontrolować odstęp QT w zapisie EKG oraz stężenia tych leków w surowicy¹¹
• Podczas stosowania dyzopirymidu z klarytromycyną informowano o wystąpieniu hipoglikemii – należy monitorować stężenie glukozy we krwi¹²

Doustne leki przeciwcukrzycowe i insulina:

• Interakcja z niektórymi lekami przeciwcukrzycowymi (np. nateglinid, repaglinid) może prowadzić do hipoglikemii – zaleca się dokładne kontrolowanie stężenia glukozy¹³

Leki przeciwzakrzepowe:

• Doustne leki przeciwzakrzepowe (warfaryna, rywaroksaban, apiksaban) – zwiększone ryzyko krwawienia¹⁴
• Dabigatran, edoksaban (substaty P-gp) – klarytromycyna może hamować ich metabolizm¹⁵

Leki o działaniu na ośrodkowy układ nerwowy:

• Benzodiazepiny (alprazolam, midazolam dożylny, triazolam) – klarytromycyna może znacząco zwiększać ich działanie¹⁶

Inne ważne interakcje:

• Digoksyna – klarytromycyna może hamować działanie glikoproteiny P, co prowadzi do zwiększonego stężenia digoksyny w surowicy i ryzyka zatrucia¹⁷
• Kolchicyna – zwiększone ryzyko wystąpienia działań niepożądanych kolchicyny¹⁸
• Antagoniści wapnia (werapamil, amlodypina, diltiazem) – ryzyko niedociśnienia, bradyarytmii i kwasicy mleczanowej¹⁹
• Hydroksychlorochina i chlorochina – ostrożność ze względu na możliwość wywoływania zaburzeń rytmu serca²⁰
• Kortykosteroidy metabolizowane przez CYP3A – zwiększone ryzyko ogólnoustrojowych działań niepożądanych kortykosteroidów²¹

Interakcje z lekami przeciwwirusowymi

Stosowanie klarytromycyny z lekami przeciwwirusowymi może wymagać dostosowania dawkowania:

• Atazanawir – zwiększa narażenie na klarytromycynę i zmniejsza narażenie na jej aktywny metabolit (14-OH-klarytromycynę)²²
• Rytonawir – powoduje znaczne zwiększenie stężenia klarytromycyny i hamowanie powstawania jej aktywnego metabolitu²³
• Efawirenz, newirapina – mogą przyspieszać metabolizm klarytromycyny²⁴
• Etrawiryna – zmniejsza wpływ klarytromycyny, ale zwiększa stężenie jej aktywnego metabolitu²⁵
• Zydowudyna – klarytromycyna może wpływać na wchłanianie zydowudyny²⁶

Interakcje z alkoholem

Chociaż w dostępnych danych źródłowych nie ma bezpośrednich informacji o interakcjach klarytromycyny z alkoholem, należy zachować ostrożność podczas jednoczesnego stosowania z następujących powodów:

• Alkohol może nasilać działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego, takie jak nudności, wymioty czy bóle brzucha, które mogą wystąpić podczas terapii klarytromycyną
• Spożywanie alkoholu może zmniejszać skuteczność leczenia poprzez potencjalne osłabienie odpowiedzi immunologicznej organizmu
• Jednoczesne stosowanie alkoholu i klarytromycyny może zwiększać obciążenie wątroby, co jest szczególnie istotne u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby
• U pacjentów przyjmujących jednocześnie inne leki (np. benzodiazepiny, leki przeciwhistaminowe), których działanie może być nasilone przez klarytromycynę, dodatkowe spożycie alkoholu może prowadzić do znacznego nasilenia działania depresyjnego na ośrodkowy układ nerwowy

Zaleca się unikanie spożywania alkoholu podczas terapii klarytromycyną ze względu na potencjalne ryzyko interakcji oraz nasilenia działań niepożądanych.

Tabela interakcji z klarytromycyną

Powyższa tabela przedstawia najważniejsze interakcje klarytromycyny występujące w przypadku stosowania produktu Fromilid. Należy pamiętać, że lista ta nie jest wyczerpująca i zawsze należy zapoznać się z aktualną Charakterystyką Produktu Leczniczego przed przepisaniem leku oraz uwzględnić indywidualne czynniki ryzyka u danego pacjenta.²⁷