Interakcje leku
Dulxetenon 120 mg
Duloksetyna, metabolizowana głównie przez CYP1A2, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mają istotne znaczenie kliniczne. Przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie duloksetyny z nieselektywnymi, nieodwracalnymi inhibitorami MAO (np. fenelzyna, tranylcypromina) ze względu na ryzyko zespołu serotoninowego; wymagany jest odstęp co najmniej 14 dni po odstawieniu IMAO przed rozpoczęciem terapii duloksetyną oraz 5 dni po odstawieniu duloksetyny przed włączeniem IMAO. Silne inhibitory CYP1A2, takie jak fluwoksamina (100 mg/dobę), zwiększają stężenie duloksetyny w osoczu nawet sześciokrotnie (zmniejszając jej klirens o 77%), co stanowi przeciwwskazanie do jednoczesnego stosowania. Duloksetyna jest umiarkowanym inhibitorem CYP2D6, co prowadzi do trzykrotnego wzrostu AUC dezypraminy oraz 71% wzrostu AUC tolterodyny, co wymaga ostrożności zwłaszcza przy lekach o wąskim indeksie terapeutycznym, takich jak flekainid, propafenon czy metoprolol.
- Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
- Interakcje z inhibitorami monoaminooksydazy
- Interakcje z inhibitorami CYP1A2
- Interakcje z lekami działającymi na ośrodkowy układ nerwowy
- Interakcje z substancjami serotoninergicznymi
- Wpływ duloksetyny na metabolizm innych leków
- Interakcje z lekami przeciwzakrzepowymi i przeciwpłytkowymi
- Wpływ innych leków na duloksetynę
- Interakcje duloksetyny z alkoholem
- Tabela interakcji duloksetyny
Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
Duloksetyna, jako substancja czynna leku Dulxetenon, wchodzi w liczne interakcje z innymi produktami leczniczymi, co wymaga szczególnej uwagi podczas terapii. Interakcje te mogą mieć różny charakter i nasilenie, od zagrażających życiu po klinicznie nieistotne. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące najważniejszych interakcji farmakologicznych duloksetyny.1
Interakcje z inhibitorami monoaminooksydazy
Nieselektywne, nieodwracalne inhibitory MAO stanowią grupę leków, której jednoczesne stosowanie z duloksetyną jest przeciwwskazane. Ze względu na ryzyko wystąpienia potencjalnie zagrażającego życiu zespołu serotoninowego, nie należy stosować duloksetyny jednocześnie z tymi lekami, ani w okresie przynajmniej 14 dni po przerwaniu leczenia IMAO. Podobnie, ze względu na okres półtrwania duloksetyny, powinno upłynąć przynajmniej 5 dni od odstawienia duloksetyny przed rozpoczęciem stosowania IMAO.2
Również nie zaleca się jednoczesnego stosowania duloksetyny i selektywnych, odwracalnych inhibitorów monoaminooksydazy, takich jak moklobemid. Należy zaznaczyć, że antybiotyk linezolid, który jest odwracalnym, nieselektywnym IMAO, nie powinien być stosowany u pacjentów leczonych duloksetyną.3
Interakcje z inhibitorami CYP1A2
Duloksetyna jest metabolizowana przez enzymy cytochromu P450, głównie przez izoenzym CYP1A2. Jednoczesne stosowanie duloksetyny i silnych inhibitorów tego enzymu może spowodować istotne zwiększenie stężenia duloksetyny w organizmie. Na przykład, fluwoksamina (w dawce 100 mg raz na dobę), silny inhibitor CYP1A2, zmniejsza pozorny klirens osoczowy duloksetyny o około 77% i zwiększa jej pole pod krzywą AUC0-t aż sześciokrotnie. Z tego powodu przeciwwskazane jest podawanie duloksetyny w skojarzeniu z silnymi inhibitorami CYP1A2, takimi jak fluwoksamina.4
Interakcje z lekami działającymi na ośrodkowy układ nerwowy
Nie przeprowadzono systematycznej oceny ryzyka związanego ze stosowaniem duloksetyny w skojarzeniu z większością produktów leczniczych działających na ośrodkowy układ nerwowy (OUN). Z tego powodu zaleca się zachowanie szczególnej ostrożności podczas jednoczesnego stosowania duloksetyny z innymi produktami leczniczymi lub substancjami działającymi na OUN, takimi jak:5
- Alkohol
- Leki uspokajające (np. benzodiazepiny)
- Opioidowe leki przeciwbólowe
- Leki przeciwpsychotyczne
- Fenobarbital
- Leki przeciwhistaminowe o działaniu uspokajającym
Interakcje z substancjami serotoninergicznymi
W rzadkich przypadkach zgłaszano zespół serotoninowy u pacjentów stosujących jednocześnie selektywne inhibitory zwrotnego wychwytu serotoniny (SSRI) lub serotoniny i noradrenaliny (SNRI) oraz leki działające na receptory serotoninergiczne. Należy zachować ostrożność podczas jednoczesnego stosowania duloksetyny z następującymi lekami serotoninergicznymi:6
- Selektywne inhibitory zwrotnego wychwytu serotoniny (SSRI)
- Selektywne inhibitory zwrotnego wychwytu noradrenaliny (SNRI)
- Trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne (np. klomipramina, amitryptylina)
- Inhibitory MAO (np. moklobemid, linezolid)
- Preparaty ziołowe zawierające dziurawiec zwyczajny (Hypericum perforatum)
- Tryptany
- Tramadol
- Petydyna
- Tryptofan
Wpływ duloksetyny na metabolizm innych leków
Leki metabolizowane przez CYP1A2: Duloksetyna nie wykazuje istotnego wpływu na leki metabolizowane przez enzym CYP1A2. Badania wykazały, że jednoczesne stosowanie duloksetyny (60 mg dwa razy na dobę) nie wpływało istotnie na farmakokinetykę teofiliny, która jest substratem enzymu CYP1A2.7
Leki metabolizowane przez CYP2D6: Duloksetyna jest umiarkowanym inhibitorem enzymu CYP2D6. Po podaniu duloksetyny w dawce 60 mg dwa razy na dobę i pojedynczej dawki dezypraminy (substrat CYP2D6), pole pod krzywą AUC dezypraminy zwiększyło się trzykrotnie. Jednoczesne podawanie duloksetyny (40 mg dwa razy na dobę) zwiększa również pole pod krzywą AUC tolterodyny (2 mg dwa razy na dobę) w stanie równowagi o 71%, lecz nie wpływa na farmakokinetykę jej aktywnego metabolitu 5-hydroksylowego.8
Należy zachować ostrożność w przypadku jednoczesnego podawania duloksetyny z lekami metabolizowanymi głównie przez CYP2D6, szczególnie gdy mają wąski indeks terapeutyczny. Do grupy tej należą:9
- Rysperydon
- Trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne:
- Nortryptylina
- Amitryptylina
- Imipramina
- Leki o wąskim indeksie terapeutycznym:
- Flekainid
- Propafenon
- Metoprolol
Doustne środki antykoncepcyjne i inne leki steroidowe: Wyniki badań in vitro wskazują, że duloksetyna nie pobudza katalitycznej aktywności CYP3A. Nie przeprowadzono szczegółowych badań interakcji in vivo dla tej grupy leków.10
Interakcje z lekami przeciwzakrzepowymi i przeciwpłytkowymi
Należy zachować szczególną ostrożność w przypadku jednoczesnego stosowania duloksetyny i doustnych leków przeciwzakrzepowych lub przeciwpłytkowych, ze względu na zwiększone ryzyko wystąpienia krwawienia wynikające z interakcji farmakodynamicznej. Odnotowano zwiększenie wartości współczynnika INR (International Normalized Ratio) podczas jednoczesnego stosowania duloksetyny i warfaryny u pacjentów. Jednak skojarzone stosowanie duloksetyny i warfaryny w badaniach klinicznych u zdrowych ochotników nie powodowało klinicznie istotnej zmiany współczynnika INR ani farmakokinetyki R- lub S-warfaryny.11
Wpływ innych leków na duloksetynę
Leki zobojętniające sok żołądkowy i antagoniści receptora histaminowego H2: Jednoczesne stosowanie duloksetyny z lekami zobojętniającymi zawierającymi glin i magnez lub duloksetyny z famotydyną nie wpływało w sposób istotny na szybkość ani na stopień wchłaniania duloksetyny po doustnym podaniu dawki 40 mg.12
Substancje zwiększające aktywność CYP1A2: Analizy farmakokinetyczne wykazały, że u osób palących stężenie duloksetyny w osoczu jest prawie o 50% mniejsze niż u osób niepalących. Wynika to z faktu, że palenie tytoniu indukuje CYP1A2, prowadząc do szybszego metabolizmu duloksetyny.13
Interakcje duloksetyny z alkoholem
Jednoczesne spożywanie alkoholu podczas terapii duloksetyną wymaga szczególnej uwagi ze względu na potencjalne interakcje farmakodynamiczne. Alkohol, jako substancja działająca depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy, może nasilać działanie uspokajające duloksetyny i zwiększać ryzyko wystąpienia działań niepożądanych ze strony OUN.14
Należy poinformować pacjentów, że stosowanie alkoholu podczas leczenia duloksetyną może prowadzić do:
- Nasilenia sedacji i zaburzeń psychomotorycznych
- Zwiększonego ryzyka upadków
- Możliwości nasilenia objawów depresyjnych
- Potencjalnych zaburzeń funkcji wątroby (szczególnie u pacjentów z istniejącymi chorobami wątroby)
Ze względu na te potencjalne zagrożenia, zaleca się pacjentom unikanie spożywania alkoholu podczas terapii duloksetyną lub przynajmniej znaczne ograniczenie jego spożycia.15
Tabela interakcji duloksetyny
| Grupa leków/substancji | Przykłady | Rodzaj interakcji | Poziom istotności | Zalecenia kliniczne |
|---|---|---|---|---|
| Nieselektywne, nieodwracalne inhibitory MAO | Fenelzyna, tranylcypromina, izokarboksazyd | Ryzyko zespołu serotoninowego | Bardzo wysoki | Przeciwwskazane jednoczesne stosowanie; wymagany odstęp min. 14 dni od odstawienia IMAO przed włączeniem duloksetyny; min. 5 dni od odstawienia duloksetyny przed włączeniem IMAO |
| Selektywne, odwracalne inhibitory MAO | Moklobemid | Ryzyko zespołu serotoninowego | Wysoki | Nie zaleca się jednoczesnego stosowania |
| Antybiotyki – odwracalne, nieselektywne IMAO | Linezolid | Ryzyko zespołu serotoninowego | Wysoki | Nie należy stosować jednocześnie |
| Silne inhibitory CYP1A2 | Fluwoksamina | Zwiększenie stężenia duloksetyny w osoczu o ok. 600% | Bardzo wysoki | Przeciwwskazane jednoczesne stosowanie |
| Leki serotoninergiczne | SSRI, SNRI, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, tryptany, tramadol, petydyna, dziurawiec zwyczajny | Ryzyko zespołu serotoninowego | Wysoki | Stosować z ostrożnością, monitorować objawy zespołu serotoninowego |
| Leki metabolizowane przez CYP2D6 | Dezypramina, nortryptylina, tolterodyna, flekainid, propafenon, metoprolol | Zwiększenie stężenia tych leków (dla dezypraminy AUC wzrasta 3-krotnie) | Średni do wysokiego | Zachować ostrożność, szczególnie przy lekach o wąskim indeksie terapeutycznym |
| Leki przeciwzakrzepowe i przeciwpłytkowe | Warfaryna, leki przeciwpłytkowe | Zwiększone ryzyko krwawienia, potencjalny wpływ na INR | Średni do wysokiego | Zachować ostrożność, monitorować parametry krzepnięcia |
| Leki zobojętniające sok żołądkowy | Preparaty zawierające glin i magnez | Brak istotnej interakcji | Niski | Można stosować jednocześnie |
| Antagoniści receptora H2 | Famotydyna | Brak istotnej interakcji | Niski | Można stosować jednocześnie |
| Induktory CYP1A2 | Palenie tytoniu, omeprazol, ryfampicyna | Zmniejszenie stężenia duloksetyny w osoczu (u palaczy o ok. 50%) | Średni | Może być konieczne dostosowanie dawki duloksetyny |
| Alkohol | – | Nasilenie działania depresyjnego na OUN | Średni do wysokiego | Zaleca się unikanie spożywania alkoholu podczas terapii |
| Leki uspokajające | Benzodiazepiny, barbiturany, leki przeciwhistaminowe o działaniu uspokajającym | Nasilenie działania depresyjnego na OUN | Średni do wysokiego | Zachować ostrożność, monitorować nadmierną sedację |
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania