Działania niepożądane
Domilgan 1000 mg
Dialginum, zawierający metamizol sodowy jednowodny w dawce 1000 mg, może wywoływać liczne działania niepożądane, z których najistotniejsze dotyczą układu krwiotwórczego. Agranulocytoza, choć bardzo rzadka, stanowi poważne zagrożenie życia i objawia się wysoką gorączką, dreszczami, bólami gardła oraz stanami zapalnymi błon śluzowych. W badaniach laboratoryjnych obserwuje się znaczne zmniejszenie liczby granulocytów, przy zachowaniu prawidłowych wartości hemoglobiny, erytrocytów i płytek krwi. Inne hematologiczne powikłania to leukopenia, plamica, trombocytopenia, niedokrwistość hemolityczna i aplastyczna oraz uszkodzenie szpiku kostnego. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z niedoborem dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej ze względu na ryzyko hemolizy. Metamizol może również indukować reakcje immunologiczne, w tym rzadkie reakcje anafilaktoidalne i anafilaktyczne, które mogą prowadzić do wstrząsu, zwłaszcza po podaniu pozajelitowym.
- Działania niepożądane leku Dialginum
- Zaburzenia krwi i układu chłonnego
- Zaburzenia układu immunologicznego
- Zaburzenia układu nerwowego i oddechowego
- Zaburzenia naczyniowe
- Zaburzenia żołądka i jelit
- Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych
- Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej
- Zaburzenia nerek i dróg moczowych
- Inne zaburzenia
- Tabela działań niepożądanych leku Dialginum
- Postępowanie w przypadku wystąpienia działań niepożądanych
- Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych
Działania niepożądane leku Dialginum
Dialginum zawierający metamizol sodowy jednowodny (1000 mg) w postaci proszku do sporządzania roztworu doustnego może powodować szereg działań niepożądanych o różnej częstości występowania i nasileniu. Poniżej przedstawiono szczegółową analizę działań niepożądanych zaobserwowanych podczas stosowania tego leku, zgodnie z klasyfikacją MedDRA.1
Zaburzenia krwi i układu chłonnego
Szczególnie niebezpiecznymi działaniami niepożądanymi metamizolu są te dotyczące układu krwiotwórczego. Agranulocytoza jest jednym z najpoważniejszych powikłań, które mogą prowadzić nawet do zgonu. Reakcja ta ma prawdopodobnie podłoże immunologiczne i może wystąpić również u pacjentów, którzy wcześniej przyjmowali metamizol bez komplikacji.2
Ryzyko agranulocytozy może wzrosnąć przy stosowaniu leku przez okres przekraczający tydzień, jednak nie wykazano zależności od dawki.3
Charakterystyczne objawy agranulocytozy obejmują:4
- Wysoką gorączkę
- Dreszcze
- Bóle gardła
- Trudności w połykaniu
- Stany zapalne błony śluzowej jamy ustnej, nosa, gardła, narządów płciowych i odbytnicy
Warto zauważyć, że u pacjentów przyjmujących jednocześnie antybiotyki, objawy te mogą być mniej nasilone. W badaniach laboratoryjnych obserwuje się przyspieszone OB oraz znaczne zmniejszenie liczby granulocytów, aż do ich całkowitego zaniku. Zazwyczaj wartości hemoglobiny, erytrocytów i płytek krwi pozostają w normie.5
Inne zaburzenia hematologiczne związane ze stosowaniem Dialginum to:6
- Leukopenia i plamica (rzadko)
- Trombocytopenia (bardzo rzadko)
- Niedokrwistość hemolityczna i aplastyczna (częstość nieznana)
- Uszkodzenie szpiku kostnego (częstość nieznana)
Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z niedoborem dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej, u których metamizol może wywołać hemolizę krwinek.7
Zaburzenia układu immunologicznego
Metamizol może wywoływać różnorodne reakcje o podłożu immunologicznym, w tym:8
- Reakcje anafilaktoidalne lub anafilaktyczne (rzadko)
- Astmę analgetyczną i napady astmy (bardzo rzadko)
- Wstrząs anafilaktyczny (częstość nieznana)
Reakcje anafilaktyczne mogą być łagodne, objawiające się zmianami skórnymi i śluzówkowymi (świąd, pieczenie, zaczerwienienie, pokrzywka, obrzęk), ale mogą również przybierać cięższe formy z uogólnioną pokrzywką, ciężkim obrzękiem naczynioruchowym (także w obrębie krtani), skurczem oskrzeli, zaburzeniami rytmu serca i spadkiem ciśnienia tętniczego, prowadząc do wstrząsu.9
Szczególnie niebezpieczne są reakcje anafilaktoidalne i anafilaktyczne, które mogą zagrażać życiu i wystąpić nawet przy stosowaniu metamizolu bez wcześniejszych powikłań. Reakcje te obserwuje się głównie po podaniu pozajelitowym, zwłaszcza w pierwszej godzinie od podania.10
Zaburzenia układu nerwowego i oddechowego
Stosowanie Dialginum może powodować następujące zaburzenia neurologiczne i oddechowe:11
- Bóle i zawroty głowy (częstość nieznana)
- Czkawkopodobne drgawki po wysokich dawkach leku (rzadko)
- Ataki astmy, skurcz oskrzeli i duszności (rzadko)
Zaburzenia naczyniowe
Reakcje hipotensyjne mogą wystąpić w trakcie lub po podaniu leku i są prawdopodobnie uwarunkowane farmakologicznie, nie towarzyszą im objawy reakcji anafilaktycznych. Szybkie podanie dożylne zwiększa ryzyko wystąpienia niedociśnienia.12
Z nieznaną częstością mogą również wystąpić tachykardia i sinica.13
Zaburzenia żołądka i jelit
Metamizol może powodować różne dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego:14
- Nudności
- Wymioty
- Bóle brzucha
- Podrażnienie żołądka
- Biegunka
- Suchość błony śluzowej jamy ustnej
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych
Metamizol może wywołać różne formy uszkodzenia wątroby, w tym:15
- Uszkodzenie wątroby
- Cholestazę
- Polekowe uszkodzenie wątroby
- Ostre zapalenie wątroby
- Żółtaczkę
- Zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych
- Hiperbilirubinemię (bardzo rzadko)
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej
Dialginum może wywoływać różnorodne reakcje skórne o zróżnicowanym nasileniu:16
- Wysypka polekowa (niezbyt często)
- Wysypka plamkowo-grudkowa (rzadko)
- Ciężkie reakcje skórne, w tym zespół Stevensa-Johnsona (SJS) lub toksyczna nekroliza naskórka (TEN, zespół Lyella) (bardzo rzadko)
W przypadku wystąpienia ciężkich reakcji skórnych konieczne jest natychmiastowe przerwanie leczenia.17
Zaburzenia nerek i dróg moczowych
Metamizol może powodować następujące problemy nefrologiczne:18
- Nagłe pogorszenie czynności nerek (bardzo rzadko)
- Białkomocz
- Skąpomocz lub bezmocz
- Ostra niewydolność nerek
- Śródmiąższowe zapalenie nerek
Warto zaznaczyć, że po zastosowaniu bardzo dużych dawek metamizolu, wydalanie nieszkodliwego metabolitu może powodować czerwone zabarwienie moczu, co nie jest objawem patologicznym.19
Inne zaburzenia
Z nieznaną częstością występowania może pojawić się zmniejszenie apetytu.20
Tabela działań niepożądanych leku Dialginum
| Układy i narządy | Działanie niepożądane | Częstość występowania | Opis |
|---|---|---|---|
| Zaburzenia krwi i układu chłonnego | Leukopenia | Rzadko | Zmniejszenie liczby białych krwinek |
| Plamica | Rzadko | Wybroczyny skórne | |
| Trombocytopenia | Bardzo rzadko | Zmniejszenie liczby płytek krwi | |
| Agranulocytoza | Bardzo rzadko | Drastyczne zmniejszenie liczby granulocytów, może prowadzić do zgonu; objawia się gorączką, bólami gardła, stanami zapalnymi błon śluzowych | |
| Niedokrwistość hemolityczna | Częstość nieznana | Niszczenie krwinek czerwonych, szczególnie u pacjentów z niedoborem dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej | |
| Niedokrwistość aplastyczna | Częstość nieznana | Zahamowanie czynności szpiku kostnego | |
| Uszkodzenie szpiku | Częstość nieznana | Może prowadzić do zgonu | |
| Zaburzenia układu immunologicznego | Reakcje anafilaktoidalne lub anafilaktyczne | Rzadko | Od łagodnych objawów skórnych do pełnoobjawowego wstrząsu |
| Astma analgetyczna, napady astmy | Bardzo rzadko | Szczególnie u pacjentów z zespołem astmy analgetycznej | |
| Wstrząs anafilaktyczny | Częstość nieznana | Zagrażający życiu stan, głównie po podaniu dożylnym | |
| Zaburzenia układu nerwowego | Bóle i zawroty głowy | Częstość nieznana | Mogą wystąpić w trakcie i po zakończeniu leczenia |
| Czkawkopodobne drgawki | Rzadko | Po wysokich dawkach leku | |
| Zaburzenia układu oddechowego | Atak astmy | Rzadko | Napad duszności |
| Skurcz oskrzeli | Rzadko | Zwężenie dróg oddechowych | |
| Duszności | Rzadko | Uczucie braku powietrza | |
| Zaburzenia naczyniowe | Reakcje hipotensyjne | Niezbyt często | Obniżenie ciśnienia tętniczego, zwiększone ryzyko przy szybkim podaniu dożylnym |
| Tachykardia | Częstość nieznana | Przyspieszenie akcji serca | |
| Sinica | Częstość nieznana | Sine zabarwienie skóry i błon śluzowych | |
| Zaburzenia żołądka i jelit | Nudności | Częstość nieznana | Uczucie mdłości |
| Wymioty | Częstość nieznana | Zwracanie treści żołądkowej | |
| Bóle brzucha | Częstość nieznana | Dolegliwości bólowe w obrębie jamy brzusznej | |
| Podrażnienie żołądka | Częstość nieznana | Dyskomfort w okolicy żołądka | |
| Biegunka | Częstość nieznana | Częste oddawanie luźnych stolców | |
| Suchość błony śluzowej jamy ustnej | Częstość nieznana | Uczucie suchości w ustach | |
| Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych | Uszkodzenie wątroby | Częstość nieznana | Dysfunkcja wątroby |
| Cholestaza | Częstość nieznana | Zastój żółci | |
| Polekowe uszkodzenie wątroby | Częstość nieznana | Uszkodzenie wywołane metabolizmem leku | |
| Ostre zapalenie wątroby | Częstość nieznana | Stan zapalny wątroby | |
| Żółtaczka | Częstość nieznana | Zażółcenie skóry i białkówek oczu | |
| Zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych | Częstość nieznana | Podwyższone markery w badaniach laboratoryjnych | |
| Hiperbilirubinemia | Bardzo rzadko | Podwyższenie stężenia bilirubiny we krwi | |
| Zaburzenia metabolizmu i odżywiania | Zmniejszenie apetytu | Częstość nieznana | Obniżenie łaknienia |
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Wysypka polekowa | Niezbyt często | Zmiany skórne spowodowane reakcją na lek |
| Wysypka plamkowo-grudkowa | Rzadko | Charakterystyczny typ wysypki z plamami i grudkami | |
| Ciężkie reakcje skórne (SJS, TEN) | Bardzo rzadko | Zagrażające życiu reakcje z martwicą naskórka | |
| Zaburzenia nerek i dróg moczowych | Nagłe pogorszenie czynności nerek | Bardzo rzadko | Obniżenie funkcji filtracyjnej nerek |
| Białkomocz | Bardzo rzadko | Obecność białka w moczu | |
| Skąpomocz | Bardzo rzadko | Zmniejszenie ilości oddawanego moczu | |
| Bezmocz | Bardzo rzadko | Całkowity brak wydzielania moczu | |
| Ostra niewydolność nerek | Bardzo rzadko | Nagłe ustanie funkcji nerek | |
| Śródmiąższowe zapalenie nerek | Bardzo rzadko | Stan zapalny tkanki śródmiąższowej nerek |
Postępowanie w przypadku wystąpienia działań niepożądanych
W przypadku wystąpienia objawów agranulocytozy, pancytopenii lub ciężkich reakcji skórnych należy natychmiast przerwać podawanie produktu Dialginum.21
Podobnie w przypadku reakcji anafilaktycznych lub anafilaktoidalnych należy natychmiast odstawić lek i wezwać pomoc lekarską ze względu na zagrożenie życia.22
Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych.23
Al. Jerozolimskie 181C
02-222 Warszawa
Tel.: + 48 22 49 21 301
Faks: + 48 22 49 21 309
Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov24
Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.25
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania