Działania niepożądane
Dipromal 200 mg

Walproinian magnezu, substancja czynna leku Dipromal, jest związany z licznymi działaniami niepożądanymi obejmującymi różne układy i narządy. Najczęściej występują zaburzenia przewodu pokarmowego u około 20% pacjentów, w tym ból, nudności i wymioty (bardzo często ≥1/10). Szczególnie istotnym zagrożeniem jest ciężkie uszkodzenie wątroby, które może prowadzić do zgonu, zwłaszcza u dzieci poniżej 3. roku życia oraz przy stosowaniu dużych dawek lub w terapii skojarzonej z innymi lekami przeciwpadaczkowymi. Objawy wskazujące na toksyczność wątrobową to m.in. nawrót napadów, osłabienie, utrata apetytu, nudności, bóle w nadbrzuszu, obrzęki, zaburzenia świadomości i ruchowe. Rzadko obserwuje się także zapalenie trzustki i encefalopatię, czasem z podwyższonym stężeniem amoniaku we krwi. Profil bezpieczeństwa u dzieci jest podobny do dorosłych, jednak ryzyko ciężkich działań niepożądanych, takich jak uszkodzenie wątroby i zapalenie trzustki, jest wyższe.

Działania niepożądane leku Dipromal (walproinian magnezu)

Stosowanie walproinianu magnezu, substancji czynnej zawartej w leku Dipromal, wiąże się z wieloma działaniami niepożądanymi, które mogą dotyczyć różnych układów i narządów. Najczęściej obserwowane są zaburzenia przewodu pokarmowego, występujące u około 20% pacjentów. Szczególnie niebezpieczne jest ciężkie uszkodzenie wątroby, które może prowadzić nawet do zgonu, zwłaszcza u dzieci przyjmujących walproinian w dużych dawkach lub w skojarzeniu z innymi lekami przeciwpadaczkowymi.1

Kategorie częstości występowania działań niepożądanych

Przy opisie częstości występowania działań niepożądanych stosuje się następujące określenia:2

  • Bardzo często: ≥1/10 (występuje u co najmniej 1 na 10 pacjentów)
  • Często: ≥1/100 do <1/10 (występuje u 1 do 10 na 100 pacjentów)
  • Niezbyt często: ≥1/1 000 do <1/100 (występuje u 1 do 10 na 1000 pacjentów)
  • Rzadko: ≥1/10 000 do <1/1 000 (występuje u 1 do 10 na 10 000 pacjentów)
  • Bardzo rzadko: <1/10 000 (występuje u mniej niż 1 na 10 000 pacjentów)
  • Częstość nieznana: nie może być określona na podstawie dostępnych danych

Szczególne zagrożenia związane z ciężkimi działaniami niepożądanymi

Uszkodzenie wątroby stanowi jedno z najpoważniejszych zagrożeń podczas terapii walproinianem. Należy zwracać szczególną uwagę na objawy takie jak: zmniejszenie skuteczności przeciwpadaczkowej (nawrót lub zwiększenie częstości napadów), uczucie osłabienia fizycznego, utrata apetytu, nudności lub powtarzające się wymioty, bóle w nadbrzuszu o niejasnej przyczynie, obrzęki (uogólnione lub miejscowe), apatia, zaburzenia świadomości ze splątaniem, pobudzenie i zaburzenia ruchowe.3

W bardzo rzadkich przypadkach obserwowano również uszkodzenie trzustki z podobnymi objawami klinicznymi. Dzieci i niemowlęta wymagają ścisłej kontroli i obserwacji tych objawów. Jeśli wymienione objawy są uporczywe lub ciężkie, oprócz starannej oceny stanu klinicznego pacjenta należy przeprowadzić odpowiednie badania laboratoryjne.4

W niektórych przypadkach, w krótkim czasie po zastosowaniu walproinianu obserwowano encefalopatię o nieznanej patogenezie, która ustępowała po odstawieniu leku. W kilku przypadkach zanotowano zwiększenie stężenia amoniaku we krwi, a u pacjentów przyjmujących jednocześnie fenobarbital, również zwiększenie stężeń fenobarbitalu. W pojedynczych przypadkach, szczególnie u pacjentów przyjmujących walproinian w dużych dawkach lub w skojarzeniu z innymi lekami przeciwpadaczkowymi, występowała encefalopatia przewlekła z objawami neurologicznymi oraz zaburzeniami wyższych czynności kory mózgowej.5

Działania niepożądane u dzieci i młodzieży

Profil bezpieczeństwa walproinianu u dzieci i młodzieży jest generalnie porównywalny do dorosłych, jednak niektóre działania niepożądane przebiegają ciężej lub występują głównie w tej grupie wiekowej. Szczególne ryzyko obejmuje:6

  • Ciężkie uszkodzenie wątroby – szczególnie wysokie ryzyko u niemowląt i małych dzieci, zwłaszcza poniżej 3. roku życia
  • Zapalenie trzustki – zwiększone ryzyko u małych dzieci, które zmniejsza się z wiekiem
  • Zaburzenia psychiczne – takie jak agresja, pobudzenie, zaburzenia koncentracji, nieprawidłowe zachowanie, nadpobudliwość psychomotoryczna i problemy z uczeniem się występują głównie u dzieci i młodzieży7

Tabela działań niepożądanych walproinianu

Układ/narząd Działanie niepożądane Częstość występowania
Zaburzenia krwi i układu chłonnego Małopłytkowość Często
Leukopenia Często
Zaburzenia szpiku kostnego Bardzo rzadko
Limfopenia, neutropenia, pancytopenia Bardzo rzadko
Niedokrwistość Bardzo rzadko
Zaburzenia układu immunologicznego Reakcje alergiczne Rzadko
Zaburzenia endokrynologiczne Hiperandrogenizm Rzadko
Zaburzenia metabolizmu i odżywiania Hiperamonemia Często
Zwiększenie lub zmniejszenie łaknienia Często
Hiperinsulinemia Rzadko
Obrzęk Rzadko
Otyłość Rzadko
Zaburzenia psychiczne Drażliwość Rzadko
Urojenia Rzadko
Splątanie Rzadko
Zaburzenia układu nerwowego Senność Często
Drżenie Często
Parestezje Często
Przejściowa śpiączka (w niektórych przypadkach ze zwiększeniem częstości drgawek) Niezbyt często
Ból głowy Rzadko
Nadmierna aktywność, spastyczność, ataksja Rzadko
Stupor, diplopia Rzadko
Encefalopatia Bardzo rzadko
Otępienie związane z zanikiem mózgu, (odwracalny) zespół parkinsonowski Bardzo rzadko
Uspokojenie, zaburzenia pozapiramidowe Częstość nieznana
Zaburzenia ucha i błędnika Upośledzenie słuchu Bardzo rzadko
Szumy uszne Bardzo rzadko
Zaburzenia naczyniowe Krwotok Niezbyt często
Zapalenie naczyń Rzadko
Zaburzenia żołądka i jelit Ból Bardzo często
Nudności Bardzo często
Wymioty Bardzo często
Biegunka, zapalenie trzustki, nadmierne wydzielanie śliny Rzadko
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych Ciężkie uszkodzenie wątroby Rzadko
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej Przejściowa utrata włosów Często
Zmniejszenie pigmentacji i zwijanie się włosów Często
Zaburzenia paznokci i łożyska paznokcia Często
Wysypka, rumień wielopostaciowy, zespół Stevensa-Johnsona, zespół Lyella Rzadko do bardzo rzadko
Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej Toczeń rumieniowaty Rzadko
Zmniejszenie gęstości masy kostnej Częstość nieznana
Osteopenia, osteoporoza i złamania Częstość nieznana
Zaburzenia nerek i dróg moczowych Zespół Fanconiego Bardzo rzadko
Moczenie się u dzieci Bardzo rzadko
Zaburzenia układu rozrodczego i piersi Brak miesiączki Często
Zespół policystycznych jajników Rzadko
Wady wrodzone, choroby rodzinne i genetyczne Wrodzone wady rozwojowe i zaburzenia rozwojowe Bardzo często
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania Hipotermia Rzadko
Badania diagnostyczne Zwiększenie lub zmniejszenie masy ciała Często
Zmiany wyników testów czynnościowych wątroby Często
Małe stężenie białka wiążącego insulinopodobny czynnik wzrostowy typu I Rzadko
Zmniejszenie stężenia fibrynogenu i (lub) czynnika VIII Bardzo rzadko
Upośledzenie agregacji płytek, wydłużenie czasu krwawienia, nieprawidłowe wyniki badań czynności tarczycy Bardzo rzadko

Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych

Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych, co umożliwia nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane poprzez Departament Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych:8

  • Al. Jerozolimskie 181C, PL-02 222 Warszawa
  • tel.: + 48 22 49 21 301
  • faks: + 48 22 49 21 309
  • strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl

Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.9

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl