Właściwości farmakokinetyczne
Dicloreum 25 mg/ml

Właściwości farmakokinetyczne leku Dicloreum

Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące właściwości farmakokinetycznych diklofenaku sodowego zawartego w produkcie leczniczym Dicloreum 25 mg/ml roztwór do wstrzykiwań. Analizowane dane obejmują procesy wchłaniania, dystrybucji, metabolizmu oraz eliminacji substancji czynnej z organizmu po podaniu domięśniowym.¹

Wchłanianie

Po podaniu domięśniowym 75 mg diklofenaku sodowego obserwuje się szybkie wchłanianie substancji czynnej do krwioobiegu. Maksymalne stężenie diklofenaku w osoczu, wynoszące około 2,5 μg/ml (8 μmol/l), osiągane jest stosunkowo szybko – już po około 20 minutach od momentu podania. Należy zaznaczyć, że stężenie substancji czynnej w osoczu wykazuje zależność od wielkości podawanej dawki.²

Dystrybucja

Diklofenak charakteryzuje się bardzo wysokim stopniem wiązania z białkami osocza, sięgającym 99,7%. Wiąże się on głównie z albuminami (99,4% substancji czynnej). Objętość dystrybucji diklofenaku szacuje się na poziomie od 0,12 l/kg do 0,17 l/kg, co świadczy o dobrej penetracji leku do tkanek.³

Szczególnie istotna z klinicznego punktu widzenia jest zdolność diklofenaku do przenikania do płynu maziowego, co ma znaczenie w terapii schorzeń reumatycznych. Maksymalne stężenie w płynie maziowym występuje po 2 do 4 godzin od osiągnięcia maksymalnego stężenia w osoczu krwi. Okres półtrwania w fazie eliminacji z płynu maziowego jest wydłużony w porównaniu do osocza i wynosi od 3 do 6 godzin. Interesującym zjawiskiem farmakokinetycznym jest fakt, że już po dwóch godzinach od osiągnięcia stężenia maksymalnego w osoczu, stężenie diklofenaku w płynie maziowym przewyższa stężenie osoczowe i utrzymuje się na wyższym poziomie przez okres do 12 godzin.⁴

Metabolizm

Diklofenak podlega intensywnym procesom metabolicznym w organizmie. Metabolizm tej substancji obejmuje dwie główne ścieżki:

• Glukuronizację niezmienionej cząsteczki diklofenaku – proces ten ma jednak mniejsze znaczenie⁵
• Hydroksylację i metoksylację – stanowiącą główną ścieżkę metaboliczną. Diklofenak ulega pojedynczej lub wielokrotnej hydroksylacji i metoksylacji, w wyniku czego powstaje kilka pochodnych fenolowych:⁶
  • 3′-hydroksy-diklofenak
  • 4′-hydroksy-diklofenak
  • 5-hydroksy-diklofenak
  • 4′,5-dwuhydroksy-diklofenak
  • 3′-hydroksy-4′-metoksy-diklofenak

Większość powstałych metabolitów ulega dalszej transformacji do połączeń glukuronidowych, co zwiększa ich hydrofilność i ułatwia wydalanie. Istotne jest, że dwie spośród pochodnych fenolowych wykazują aktywność biologiczną, jednak ich działanie farmakologiczne jest znacznie słabsze w porównaniu z substancją macierzystą.⁷

Eliminacja

Całkowity klirens osoczowy diklofenaku wynosi 263± 56 ml/minutę (średnia wartość ± SD), co świadczy o efektywnym usuwaniu substancji z organizmu. Okres półtrwania w fazie eliminacji z osocza jest relatywnie krótki i wynosi od 1 do 2 godzin. Również metabolity diklofenaku, w tym dwa aktywne, charakteryzują się krótkim okresem półtrwania wynoszącym od 1 do 3 godzin.⁸

Wyjątek stanowi metabolit 3′-hydroksy-4′-metoksy-diklofenak, który ma znacznie dłuższy okres półtrwania, jednak jest on praktycznie pozbawiony aktywności farmakologicznej.⁹

Główną drogą eliminacji diklofenaku i jego metabolitów jest wydalanie nerkowe. Około 60% podanej dawki ulega wydaleniu z moczem w postaci sprzężonych z glukuronidami niezmienionych cząsteczek i metabolitów, przy czym większość z nich również ulega przekształceniu do glukuronidów. Mniej niż 1% substancji czynnej jest wydalane w postaci niezmienionej. Pozostała część dawki (około 40%) podlega eliminacji z żółcią do kału w postaci metabolitów.¹⁰