Interakcje leku
DEXApico (1625 mg + 6,5 mg)/5 ml
Produkt leczniczy DexaPico, zawierający dekstrometorfanu bromowodorek oraz wyciąg z kwiatu lipy, wykazuje istotne ryzyko interakcji farmakokinetycznych i farmakodynamicznych, szczególnie w kontekście inhibitorów monoaminooksydazy (MAO) oraz leków hamujących enzym CYP2D6. Stosowanie DexaPico jest przeciwwskazane u pacjentów przyjmujących inhibitory MAO oraz w okresie 14 dni po zakończeniu ich terapii ze względu na ryzyko zespołu serotoninowego, objawiającego się wysoką gorączką, nadciśnieniem tętniczym i zaburzeniami rytmu serca. Szczególną uwagę należy zwrócić na interakcje z linezolidem, który działa jak inhibitor MAO, oraz z chinidyną, powodującą nawet 20-krotny wzrost stężenia dekstrometorfanu w osoczu, co znacząco zwiększa ryzyko toksyczności i zespołu serotoninowego. Inhibitory CYP2D6, takie jak fluoksetyna, paroksetyna, terbinafina, amiodaron, flekainid, propafenon, sertralina, bupropion, metadon, cynakalcet oraz leki przeciwpsychotyczne (haloperydol, perfenazyna, tiorydazyna), mogą podnosić stężenie dekstrometorfanu, co wymaga ścisłego monitorowania i ewentualnej redukcji dawki.
- Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
- Interakcje z inhibitorami MAO
- Interakcje z lekami przeciwbakteryjnymi
- Interakcje z inhibitorami CYP2D6
- Interakcje z buprenorfiną
- Interakcje z lekami o działaniu depresyjnym na OUN
- Interakcje z alkoholem
- Tabela interakcji lekowych produktu DexaPico
Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
Produkt leczniczy DexaPico zawierający dekstrometorfanu bromowodorek oraz wyciąg z kwiatu lipy wymaga szczególnej uwagi przy jednoczesnym stosowaniu z innymi lekami ze względu na możliwość wystąpienia niebezpiecznych interakcji. Interakcje te mogą prowadzić do poważnych działań niepożądanych, w tym zagrażającego życiu zespołu serotoninowego.1
Interakcje z inhibitorami MAO
Stosowanie DexaPico jest przeciwwskazane u pacjentów przyjmujących inhibitory monoaminooksydazy (MAO). Przeciwwskazanie to dotyczy również okresu 14 dni od zakończenia leczenia inhibitorami MAO. Jednoczesne stosowanie tych leków może prowadzić do wystąpienia zespołu serotoninowego, którego objawy obejmują wysoką gorączkę, nadciśnienie tętnicze oraz zaburzenia rytmu serca. W literaturze medycznej opisano przypadki ciężkich działań niepożądanych, w tym przypadki śmiertelne, po zastosowaniu dekstrometorfanu bromowodorku u pacjentów otrzymujących inhibitory MAO.2
Interakcje z lekami przeciwbakteryjnymi
Szczególną uwagę należy zwrócić na jednoczesne stosowanie DexaPico z antybiotykiem linezolidem. W przypadku takiej kombinacji obserwowano wystąpienie zespołu serotoninowego. Ze względu na mechanizm działania linezolidu, który wykazuje właściwości inhibitora MAO, może dojść do niebezpiecznego zwiększenia stężenia serotoniny w ośrodkowym układzie nerwowym.3
Interakcje z inhibitorami CYP2D6
Dekstrometorfan jest metabolizowany głównie przez enzym CYP2D6 i podlega intensywnemu metabolizmowi pierwszego przejścia. Jednoczesne stosowanie DexaPico z silnymi inhibitorami tego enzymu może prowadzić do znaczącego wzrostu stężenia dekstrometorfanu w organizmie, osiągającego poziomy wielokrotnie wyższe niż prawidłowe. Zwiększa to istotnie ryzyko wystąpienia toksycznego wpływu dekstrometorfanu, objawiającego się pobudzeniem, dezorientacją, drżeniem, bezsennością, biegunką i depresją oddechową. Dodatkowo wzrasta ryzyko rozwoju zespołu serotoninowego.4
Do silnych inhibitorów enzymu CYP2D6, które mogą wchodzić w interakcje z dekstrometorfanem, należą:5
- Fluoksetyna – lek przeciwdepresyjny z grupy selektywnych inhibitorów wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI)
- Paroksetyna – inny lek z grupy SSRI
- Chinidyna – lek antyarytmiczny
- Terbinafina – lek przeciwgrzybiczy
Szczególnie silna interakcja występuje w przypadku jednoczesnego stosowania z chinidyną. Wykazano, że jednoczesne podawanie chinidyny może spowodować nawet 20-krotny wzrost stężenia dekstrometorfanu w osoczu, co znacząco zwiększa ryzyko wystąpienia działań niepożądanych ze strony ośrodkowego układu nerwowego.6
Podobny wpływ na metabolizm dekstrometorfanu wywierają również inne leki:7
- Leki antyarytmiczne: amiodaron, flekainid, propafenon
- Leki przeciwdepresyjne: sertralina, bupropion
- Leki przeciwbólowe: metadon
- Leki stosowane w hiperkalcemii: cynakalcet
- Leki przeciwpsychotyczne: haloperydol, perfenazyna, tiorydazyna
W przypadku konieczności jednoczesnego stosowania inhibitorów CYP2D6 i dekstrometorfanu pacjent musi być ściśle monitorowany pod kątem objawów działań niepożądanych. W takiej sytuacji konieczne może być zmniejszenie dawki dekstrometorfanu zawartego w produkcie DexaPico.8
Interakcje z buprenorfiną
Produkt leczniczy DexaPico należy stosować ze szczególną ostrożnością u pacjentów otrzymujących jednocześnie buprenorfinę. Połączenie to może zwiększać ryzyko wystąpienia zespołu serotoninowego, który jest stanem mogącym zagrażać życiu pacjenta. W przypadku takiego połączenia konieczne jest ścisłe monitorowanie pacjenta pod kątem wczesnych objawów zespołu serotoninowego.9
Interakcje z lekami o działaniu depresyjnym na OUN
Ze względu na zawartość dekstrometorfanu bromowodorku, DexaPico może wykazywać zwiększone działanie depresyjne na ośrodkowy układ nerwowy podczas jednoczesnego stosowania z:10
- Lekami przeciwhistaminowymi pierwszej generacji (np. difenhydramina, klemastyna)
- Lekami psychotropowymi (np. benzodiazepiny, barbiturany)
- Innymi lekami o działaniu hamującym na ośrodkowy układ nerwowy (np. opioidy, leki nasenne)
Interakcje z alkoholem
Podczas terapii produktem DexaPico pacjenci nie powinni spożywać alkoholu etylowego. Alkohol może nasilać działanie depresyjne dekstrometorfanu na ośrodkowy układ nerwowy, co może prowadzić do zwiększonego ryzyka wystąpienia sedacji, zaburzeń koordynacji psychoruchowej oraz depresji oddechowej. Połączenie to może być szczególnie niebezpieczne u pacjentów z chorobami układu oddechowego, osób starszych oraz u pacjentów z upośledzoną funkcją wątroby.11
Interakcja z alkoholem może objawiać się:
- Nasileniem działania uspokajającego
- Zaburzeniami koncentracji i koordynacji ruchowej
- Zwiększonym ryzykiem depresji oddechowej
- Nadmierną sedacją
- Zaburzeniami świadomości
Tabela interakcji lekowych produktu DexaPico
| Lek lub grupa leków | Mechanizm interakcji | Skutki kliniczne | Poziom ważności interakcji | Zalecenia |
|---|---|---|---|---|
| Inhibitory MAO | Hamowanie metabolizmu serotoniny | Zespół serotoninowy (wysoka gorączka, nadciśnienie, zaburzenia rytmu serca), możliwe przypadki śmiertelne | Bardzo wysoki | Przeciwwskazane łączne stosowanie oraz przez 14 dni po zakończeniu leczenia inhibitorami MAO |
| Linezolid | Działanie podobne do inhibitorów MAO | Zespół serotoninowy | Wysoki | Unikać jednoczesnego stosowania |
| Chinidyna | Silne hamowanie CYP2D6 (nawet 20-krotny wzrost stężenia dekstrometorfanu) | Toksyczność dekstrometorfanu, zespół serotoninowy | Bardzo wysoki | Unikać jednoczesnego stosowania |
| Fluoksetyna, paroksetyna | Silne hamowanie CYP2D6 | Toksyczność dekstrometorfanu (pobudzenie, dezorientacja, drżenie, bezsenność, biegunka, depresja oddechowa) | Wysoki | Ścisły monitoring, ewentualne zmniejszenie dawki dekstrometorfanu |
| Terbinafina | Hamowanie CYP2D6 | Toksyczność dekstrometorfanu | Umiarkowany | Monitoring pacjenta |
| Amiodaron, flekainid, propafenon | Hamowanie CYP2D6 | Zwiększone stężenie dekstrometorfanu, nasilenie działań niepożądanych | Umiarkowany | Monitoring pacjenta |
| Sertralina, bupropion | Hamowanie CYP2D6 | Zwiększone stężenie dekstrometorfanu, nasilenie działań niepożądanych | Umiarkowany | Monitoring pacjenta |
| Metadon, cynakalcet | Hamowanie CYP2D6 | Zwiększone stężenie dekstrometorfanu, nasilenie działań niepożądanych | Umiarkowany | Monitoring pacjenta |
| Haloperydol, perfenazyna, tiorydazyna | Hamowanie CYP2D6 | Zwiększone stężenie dekstrometorfanu, nasilenie działań niepożądanych | Umiarkowany | Monitoring pacjenta |
| Buprenorfina | Wpływ na układ serotoninergiczny | Zwiększone ryzyko zespołu serotoninowego | Wysoki | Ostrożne stosowanie, ścisły monitoring pacjenta |
| Leki przeciwhistaminowe (I generacji) | Addytywne działanie depresyjne na OUN | Nasilona sedacja, zaburzenia koordynacji | Umiarkowany | Ostrożne stosowanie |
| Leki psychotropowe (benzodiazepiny, barbiturany) | Addytywne działanie depresyjne na OUN | Nasilona sedacja, ryzyko depresji oddechowej | Wysoki | Unikać jednoczesnego stosowania lub zmniejszyć dawki |
| Alkohol etylowy | Addytywne działanie depresyjne na OUN | Nasilona sedacja, zaburzenia koordynacji, depresja oddechowa | Wysoki | Nie spożywać alkoholu podczas leczenia |
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania