Działania niepożądane
Detimedac 200 mg 200 mg
Dakarbazyna, substancja czynna leku Detimedac, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, z których najczęstsze to zaburzenia hematologiczne (niedokrwistość, leukopenia, małopłytkowość) pojawiające się z opóźnieniem 3-4 tygodni od rozpoczęcia terapii oraz zaburzenia żołądkowo-jelitowe, takie jak brak łaknienia, nudności i wymioty. Rzadziej obserwuje się pancytopenię, agranulocytozę, reakcje anafilaktyczne, objawy ze strony OUN (bóle głowy, dezorientacja, drgawki), a także poważne powikłania wątrobowe, w tym martwicę wątroby związaną z chorobą wenookluzyjną (VOD) oraz zespół Budda-Chiariego. Wartości enzymów wątrobowych (fosfataza zasadowa, AspAT, AlAT) i LDH mogą ulec podwyższeniu, co wskazuje na uszkodzenie narządu. Objawy grypopodobne oraz miejscowe reakcje po podaniu leku również występują, choć rzadziej.
- Działania niepożądane leku Detimedac
- Zaburzenia hematologiczne
- Zaburzenia żołądkowo-jelitowe
- Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych
- Objawy grypopodobne
- Reakcje w miejscu podania
- Zaburzenia układu nerwowego
- Reakcje skórne
- Reakcje alergiczne
- Tabela działań niepożądanych
- Monitorowanie i zgłaszanie działań niepożądanych
Działania niepożądane leku Detimedac
Dakarbazyna, substancja czynna produktu leczniczego Detimedac, może powodować szereg działań niepożądanych, które różnią się częstością występowania oraz nasileniem. Znajomość tych działań jest kluczowa dla zapewnienia właściwego monitorowania pacjentów leczonych tym cytostatykiem. Do najczęściej zgłaszanych reakcji niepożądanych należą zaburzenia żołądkowo-jelitowe (brak łaknienia, nudności i wymioty) oraz zaburzenia krwi i układu chłonnego, takie jak niedokrwistość, leukopenia i małopłytkowość.1
Zaburzenia hematologiczne
Zmiany parametrów morfologii krwi stanowią istotny problem kliniczny podczas stosowania Detimedacu. Poważne zaburzenia hematologiczne występują często i są zależne od dawki, ale charakteryzują się opóźnionym wystąpieniem. Wartości minimalne parametrów morfologii obserwuje się zazwyczaj po 3-4 tygodniach od rozpoczęcia leczenia. W rzadkich przypadkach opisywano pancytopenię i agranulocytozę, które mogą stanowić zagrożenie życia.2
Zaburzenia żołądkowo-jelitowe
Działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego występują często i mogą być znacznie nasilone. Najczęściej obserwuje się brak łaknienia, nudności i wymioty. W rzadkich przypadkach może wystąpić również biegunka.3
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych
W rzadkich przypadkach obserwuje się zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych, takich jak fosfataza zasadowa, AspAT, AlAT oraz zwiększenie stężenia dehydrogenazy mleczanowej (LDH). Szczególnie niepokojącym, choć rzadkim powikłaniem jest martwica wątroby spowodowana niedrożnością żył wewnątrzwątrobowych (choroba wenookluzyjna wątroby, VOD). Zespół ten występuje przeważnie podczas drugiego cyklu leczenia i objawia się gorączką, eozynofilią, bólami brzucha, powiększeniem wątroby, żółtaczką i wstrząsem. Stan pacjenta może gwałtownie się pogorszyć w ciągu kilku godzin lub dni, co w niektórych przypadkach prowadzi do zgonu.4
W pojedynczych przypadkach u chorych z podejrzeniem choroby wenookluzyjnej wątroby, dobre efekty dawało wczesne leczenie dużymi dawkami kortykosteroidów (na przykład hydrokortyzonu w dawce 300 mg/dobę), w skojarzeniu z lub bez fibrynolitycznych produktów leczniczych takich jak heparyna lub tkankowy aktywator plazminogenu.5
Rzadko obserwowano zakrzepicę żył wątrobowych (zespół Budda-Chiariego), która potencjalnie może prowadzić do zgonu.6
Objawy grypopodobne
Niezbyt często podczas terapii dakarbazyna mogą występować objawy grypopodobne z uczuciem wyczerpania, dreszczami, gorączką i bólami mięśniowymi. Te objawy mogą pojawić się sporadycznie podczas podawania leku lub w ciągu kilku dni po jego podaniu i mogą nawracać podczas kolejnych infuzji.7
Reakcje w miejscu podania
Podrażnienie w miejscu podania występuje niezbyt często. Nieumyślne wstrzyknięcie leku poza żyłę może spowodować miejscowy ból i martwicę.8
Zaburzenia układu nerwowego
Rzadko mogą występować działania niepożądane ze strony ośrodkowego układu nerwowego, takie jak bóle głowy, zaburzenia widzenia, dezorientacja, ospałość i drgawki. Parestezje i nagłe zaczerwienienie skóry twarzy mogą pojawić się wkrótce po wykonaniu iniekcji produktu leczniczego.9
Reakcje skórne
Niezbyt często raportowano wypadanie włosów, przebarwienia i nadwrażliwość skóry na światło. Rzadko obserwowano skórne reakcje alergiczne w postaci rumienia, wysypki plamisto-grudkowej lub pokrzywki.10
Reakcje alergiczne
Istnieją rzadkie doniesienia o reakcjach anafilaktycznych związanych ze stosowaniem dakarbazyny.11
Tabela działań niepożądanych
| Klasyfikacja układów i narządów | Działanie niepożądane | Częstość występowania | Opis kliniczny |
|---|---|---|---|
| Zakażenia i zarażenia pasożytnicze | Zakażenia | Niezbyt często | Mogą pojawić się wtórne infekcje, szczególnie w okresach neutropenii |
| Zaburzenia krwi i układu chłonnego | Niedokrwistość, leukopenia, małopłytkowość | Często | Zależne od dawki, występują z opóźnieniem 3-4 tygodni |
| Pancytopenia | Rzadko | Znaczne obniżenie wszystkich linii komórkowych krwi | |
| Agranulocytoza | Rzadko | Brak granulocytów obojętnochłonnych, znacznie zwiększone ryzyko infekcji | |
| Zaburzenia układu immunologicznego | Reakcje anafilaktyczne | Rzadko | Mogą objawiać się wysypką, świądem, dusznością, spadkiem ciśnienia |
| Zaburzenia układu nerwowego | Bóle głowy | Rzadko | Może wymagać zastosowania leków przeciwbólowych |
| Zaburzenia widzenia | Rzadko | Mogą obejmować niewyraźne widzenie, dwojenie obrazu | |
| Dezorientacja, ospałość | Rzadko | Wymaga obserwacji pacjenta i dostosowania warunków leczenia | |
| Drgawki, parestezje twarzy | Rzadko | Może wymagać dodatkowego leczenia przeciwdrgawkowego | |
| Zaburzenia naczyniowe | Nagłe zaczerwienienie skóry twarzy | Rzadko | Może wystąpić wkrótce po wykonaniu iniekcji |
| Zaburzenia żołądka i jelit | Brak łaknienia, nudności, wymioty | Często | Mogą być znacznie nasilone, zazwyczaj wymagają leczenia przeciwwymiotnego |
| Biegunka | Rzadko | Może prowadzić do odwodnienia i zaburzeń elektrolitowych | |
| Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych | Martwica wątroby (choroba wenookluzyjna, VOD) | Rzadko | Objawia się gorączką, eozynofilią, bólami brzucha, powiększeniem wątroby, żółtaczką, może postępować do wstrząsu |
| Zakrzepica żył wątrobowych (zespół Budda-Chiariego) | Rzadko | Potencjalnie śmiertelne powikłanie | |
| Zaburzenia nerek i dróg moczowych | Zaburzenia czynności nerek | Rzadko | Mogą prowadzić do niewydolności nerek |
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Wypadanie włosów, przebarwienia, nadwrażliwość na światło | Niezbyt często | Najczęściej ustępują po zakończeniu leczenia |
| Rumień | Rzadko | Zaczerwienienie skóry jako objaw reakcji alergicznej | |
| Wysypka plamisto-grudkowa, pokrzywka | Rzadko | Skórne reakcje alergiczne wymagające często dodatkowego leczenia | |
| Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania | Objawy grypopodobne | Niezbyt często | Uczucie wyczerpania, dreszcze, gorączka, bóle mięśniowe |
| Stany w miejscu podania | Podrażnienie w miejscu podania | Rzadko | Powikłania związane z podaniem leku, możliwy ból i martwica przy wynaczynieniu |
| Badania diagnostyczne | Zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych (np. fosfatazy zasadowej, AspAT, AlAT) | Rzadko | Wskaźnik uszkodzenia wątroby |
| Zwiększenie aktywności dehydrogenazy mleczanowej (LDH) | Rzadko | Może świadczyć o uszkodzeniu tkanek | |
| Zwiększenie stężenia kreatyniny i mocznika we krwi | Rzadko | Wskaźnik zaburzeń czynności nerek |
Monitorowanie i zgłaszanie działań niepożądanych
Ze względu na potencjalne zagrożenia związane z występowaniem działań niepożądanych, szczególnie w przypadku podejrzenia choroby wenookluzyjnej wątroby, zaleca się częste monitorowanie wielkości wątroby, parametrów czynnościowych oraz liczby krwinek (ze szczególnym uwzględnieniem granulocytów kwasochłonnych).12
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych:13
- Al. Jerozolimskie 181C, PL-02-222 Warszawa
- Tel.: + 48 22 49-21-301
- Faks: + 48 22 49-21-309
- Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl
Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.14
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania