Działania niepożądane
Cyrdanax 20 mg/ml

Lek Cyrdanax (deksrazoksan) stosowany jest w skojarzeniu z chemioterapią opartą na antracyklinach, co komplikuje jednoznaczną ocenę udziału poszczególnych składników w wywoływaniu działań niepożądanych. Najczęściej obserwowane działania niepożądane dotyczą układu krwiotwórczego i przewodu pokarmowego, w tym niedokrwistość, leukopenia, nudności, wymioty, zapalenie jamy ustnej, osłabienie oraz łysienie. Działania te występują bardzo często (≥ 1/10) lub często (≥ 1/100 do < 1/10). W badaniach klinicznych u pacjentów z rakiem piersi (76%) i innymi zaawansowanymi nowotworami (24%) stosowano średnie dawki deksrazoksanu wynoszące około 1000 mg/m² powierzchni ciała, w skojarzeniu z doksorubicyną (50 mg/m²) lub epirubicyną (60-90 mg/m²). W grupie kontrolnej stosowano wyłącznie chemioterapię, co pozwoliło na ocenę profilu bezpieczeństwa leku.

Działania niepożądane leku Cyrdanax (20 mg/ml)

Lek Cyrdanax (deksrazoksan) jest stosowany w skojarzeniu z chemioterapią opartą o antracykliny, co sprawia, że względny udział tych dwóch składników w wywoływaniu działań niepożądanych może być trudny do jednoznacznego określenia. Należy mieć świadomość, że działanie mielosupresyjne produktu leczniczego Cyrdanax może występować dodatkowo, nakładając się na działania wywołane przez chemioterapię przeciwnowotworową.1

Najczęstsze działania niepożądane

Do najczęściej występujących działań niepożądanych podczas stosowania leku Cyrdanax należą przede wszystkim reakcje hematologiczne i gastroenterologiczne, w tym:2

  • Niedokrwistość
  • Leukopenia
  • Nudności
  • Wymioty
  • Zapalenie jamy ustnej
  • Osłabienie
  • Łysienie

Klasyfikacja działań niepożądanych

Poniższa tabela przedstawia działania niepożądane zgłaszane zarówno w trakcie badań klinicznych, jak i po wprowadzeniu produktu leczniczego do obrotu. Działania te zostały sklasyfikowane według częstości występowania, gdzie najczęstsze wymieniono w pierwszej kolejności:3

  • Bardzo często (≥ 1/10)
  • Często (≥ 1/100 do < 1/10)
  • Niezbyt często (≥ 1/1 000 do < 1/100)
  • Częstość nieznana (nie może być określona na podstawie dostępnych danych)

Ze względu na spontaniczny charakter zgłoszeń działań niepożądanych po wprowadzeniu leku do obrotu, dla niektórych zdarzeń częstość określono jako „nieznana”, jeśli nie zostały one zgłoszone wcześniej podczas badań klinicznych.4

Klasyfikacja układów i narządów Częstość Działanie niepożądane
Zakażenia i zarażenia pasożytnicze Niezbyt często Zakażenie, posocznica
Nowotwory łagodne, złośliwe i nieokreślone (w tym torbiele i polipy) Niezbyt często Ostra białaczka szpikowa
Zaburzenia krwi i układu chłonnego Bardzo często Niedokrwistość, leukopenia
Często Neutropenia, małopłytkowość, neutropenia z gorączką, granulocytopenia
Niezbyt często Aplazja szpiku kostnego z gorączką, zmniejszenie liczby białych krwinek, zwiększenie liczby eozynofilów, zwiększenie liczby neutrofilów, zwiększenie liczby płytek krwi, zwiększenie liczby białych krwinek, limfopenia, zmniejszenie liczby monocytów
Zaburzenia układu immunologicznego Nieznana Reakcja anafilaktyczna, nadwrażliwość
Zaburzenia metabolizmu i odżywiania Często Brak apetytu
Zaburzenia układu nerwowego Często Parestezje, zawroty głowy, ból głowy, neuropatia obwodowa
Niezbyt często Omdlenie
Zaburzenia oka Często Zapalenie spojówek
Zaburzenia ucha i błędnika Niezbyt często Zawroty głowy, zakażenie ucha
Zaburzenia serca Często Zmniejszenie frakcji wyrzutowej, tachykardia
Zaburzenia naczyniowe Często Zapalenie żył
Niezbyt często Zakrzepica żył, obrzęk limfatyczny
Nieznana Zator
Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia Często Duszności, kaszel, zapalenie gardła
Niezbyt często Zakażenia układu oddechowego
Nieznana Zatorowość płucna
Zaburzenia żołądka i jelit Bardzo często Nudności, wymioty, zapalenie jamy ustnej
Często Biegunka, zaparcie, ból brzucha, niestrawność
Niezbyt często Zapalenie dziąseł, kandydoza jamy ustnej
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych Często Zwiększenie aktywności aminotransferaz
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej Bardzo często Wypadanie włosów
Często Zaburzenia paznokci, rumień
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania Bardzo często Osłabienie
Często Zapalenie błony śluzowej, gorączka, uczucie zmęczenia, złe samopoczucie, reakcje w miejscu wstrzyknięcia (w tym ból, obrzęk, uczucie pieczenia, zaczerwienienie, świąd, zakrzepica)
Niezbyt często Obrzęk, pragnienie

Dane z badań klinicznych

Przedstawione powyżej działania niepożądane pochodzą z badań klinicznych i mają uzasadnione prawdopodobieństwo związku przyczynowo-skutkowego z deksrazoksanem. Dane te zebrano od pacjentów z nowotworami złośliwymi, u których Cyrdanax stosowano w skojarzeniu z chemioterapią opartą o antracykliny, a w niektórych przypadkach badania te posiadały grupę kontrolną stosującą chemioterapię jako samodzielne leczenie.5

Charakterystyka pacjentów otrzymujących chemioterapię w skojarzeniu z deksrazoksanem (n = 375):6

  • 76% stanowili pacjenci leczeni na raka piersi
  • 24% stanowili pacjenci z innymi zaawansowanymi nowotworami

Dawkowanie Cyrdanaxu:7

  • Średnia dawka 1010 mg/m² pc. (mediana: 1000 mg/m² pc.) w skojarzeniu z doksorubicyną
  • Średnia dawka 941 mg/m² pc. (mediana: 997 mg/m² pc.) w skojarzeniu z epirubicyną

Schemat chemioterapii u pacjentów z rakiem piersi:8

  • 45% pacjentów otrzymywało leczenie skojarzone z doksorubicyną 50 mg/m² pc. (głównie z 5-fluorouracylem i cyklofosfamidem)
  • 17% otrzymywało wyłącznie epirubicynę
  • 14% otrzymywało leczenie skojarzone z epirubicyną 60 mg/m² pc. lub 90 mg/m² pc. (głównie z 5-fluorouracylem i cyklofosfamidem)

W grupie kontrolnej pacjenci otrzymywali wyłącznie chemioterapię (n = 157):9

  • Wszyscy pacjenci byli leczeni na raka piersi
  • 43% pacjentów otrzymywało jedynie epirubicynę 120 mg/m² pc.
  • 33% otrzymywało doksorubicynę 50 mg/m² pc. w skojarzeniu głównie z 5-fluorouracylem i cyklofosfamidem
  • 24% otrzymywało epirubicynę 60 mg/m² pc. lub 90 mg/m² pc. w skojarzeniu głównie z 5-fluorouracylem i cyklofosfamidem

Wtórne nowotwory

Po wprowadzeniu leku do obrotu zgłaszano niezbyt często występowanie ostrej białaczki szpikowej (AML) u dorosłych pacjentów z rakiem piersi.10

Profil bezpieczeństwa przy maksymalnej tolerowanej dawce

Nie badano maksymalnej tolerowanej dawki deksrazoksanu (MTD) podawanej w monoterapii w krótkiej infuzji co trzy tygodnie w celu kardioprotekcji. W badaniach cytotoksyczności deksrazoksanu wartość MTD wykazywała zależność od dawki i schematu dawkowania i zmieniała się od 3750 mg/m² pc. podczas krótkich infuzji podawanych w podzielonych dawkach w ciągu 3 dni do 7420 mg/m² pc. podawanych raz w tygodniu przez 4 tygodnie.11

Czynniki ograniczające dawkę: zahamowanie czynności szpiku i nieprawidłowe wyniki prób czynnościowych wątroby.12

Wartość MTD jest mniejsza u pacjentów, którzy otrzymywali wcześniej intensywną chemioterapię oraz u pacjentów z istniejącą wcześniej obniżoną odpornością (np. pacjenci z AIDS).13

Działania niepożądane przy dawkach zbliżonych do MTD:14

  • Główne działania niepożądane: neutropenia, małopłytkowość, nudności, wymioty, zwiększenie wartości parametrów czynnościowych wątroby
  • Inne objawy toksyczności: złe samopoczucie, niewielka gorączka, zwiększone wydalanie żelaza i cynku z moczem, anemia, zaburzenia krzepnięcia krwi, przemijające zwiększenie stężenia triglicerydów i amylazy w surowicy, przemijające zmniejszenie stężenia wapnia w surowicy

Bezpieczeństwo u dzieci i młodzieży

Bezpieczeństwo stosowania u dzieci opiera się głównie na zgłoszeniach literaturowych z badań klinicznych nad ostrą białaczką limfoblastyczną, chłoniakiem nieziarnicznym, chłoniakiem Hodgkina (ziarnicą złośliwą) i kostniakomięsakiem oraz danych ze stosowania produktu leczniczego po wprowadzeniu do obrotu.15

W badaniach klinicznych z udziałem dzieci i młodzieży, zarówno w grupie otrzymującej deksrazoksan, jak i w grupie kontrolnej, obserwowano występowanie wtórnych nowotworów złośliwych, w tym ostrej białaczki szpikowej (AML) i zespołu mielodysplastycznego (MDS). Mimo że liczba drugich pierwotnych nowotworów była wyższa w grupach deksrazoksanu, między grupami nie wystąpiła różnica statystyczna. Ponadto długotrwałe skutki działania deksrazoksanu na występowanie wtórnych nowotworów złośliwych nie są znane (nie mogą być oszacowane z dostępnych danych).16

Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych

Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych.17

Al. Jerozolimskie 181C
02-222 Warszawa
Tel.: + 48 22 49 21 301
Faks: + 48 22 49 21 309
e-mail: [email protected]

Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.18

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl