arteriola
Arteriola (tętniczka) to naczynie krwionośne stanowiące przedłużenie tętnic, będące ogniwem pośrednim między tętnicami a naczyniami włosowatymi (kapilarami). Charakteryzuje się mniejszą średnicą niż tętnice (od 100 μm do około 10 μm) oraz budową ściany składającą się z trzech warstw: śródbłonka (tunica intima), warstwy mięśniowej (tunica media) i przydanki (tunica adventitia).
Funkcjonalnie arteriole odgrywają kluczową rolę w regulacji przepływu krwi i ciśnienia tętniczego w organizmie. Dzięki obecności warstwy mięśni gładkich mogą zmieniać swoją średnicę (ulegać wazokonstrykcji lub wazodilatacji) w odpowiedzi na bodźce nerwowe, hormonalne oraz lokalne metabolity, kontrolując tym samym opór obwodowy i dystrybucję krwi do poszczególnych tkanek i narządów.
Zaburzenia funkcjonowania arteriol mają istotne znaczenie w patogenezie wielu chorób układu sercowo-naczyniowego, w tym nadciśnienia tętniczego, miażdżycy czy mikroangiopatii towarzyszącej cukrzycy. W diagnostyce i ocenie stanu arteriol wykorzystuje się m.in. badanie mikrokrążenia oraz obrazowanie dna oka, gdzie arteriole siatkówki są bezpośrednio widoczne podczas badania oftalmoskopowego.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Mononit 10 10 mg
Izosorbidu monoazotan, klasyfikowany w grupie azotanów organicznych (kod ATC: C01DA14), wykazuje działanie naczyniodylacyjne poprzez rozszerzenie naczyń żylnych, tętniczych oraz arteriole przedwłośniczkowych. Głównym efektem farmakodynamicznym jest redukcja obciążenia wstępnego (preload) poprzez zmniejszenie powrotu żylnego oraz obciążenia następczego (afterload) dzięki rozszerzeniu naczyń tętniczych, co prowadzi do obniżenia zapotrzebowania mięśnia sercowego na tlen. Mechanizm działania opiera się na uwalnianiu tlenku azotu (NO), który indukuje rozkurcz mięśni gładkich naczyń poprzez modulację jonów wapnia, co skutkuje rozszerzeniem światła naczyń i poprawą hemodynamiki w chorobie niedokrwiennej serca.
afterload, arteriola, azotan organiczny, choroba niedokrwienna serca, działanie naczyniodylacyjne, efekt hemodynamiczny, izosorbidu monoazotan, lek rozszerzający naczynia, mięsień gładki naczyń, naczynie oporowe, naczynie tętnicze, naczynie żylne, obciążenie następcze, obciążenie wstępne, powrót krwi żylnej, preload, rozkurcz naczyń, rozszerzenie naczyń krwionośnych, tętniczka przedwłośniczkowa, tlenek azotu, uwalnianie jonów wapnia, zapotrzebowanie mięśnia sercowego na tlen - Leksykon substancji czynnych
Izosorbid monoazotan – Właściwości farmakodynamiczne
Izosorbidu monoazotan, organiczny azotan z kodem ATC C01DA14, działa jako bezpośredni wazodylatator poprzez uwalnianie tlenku azotu (NO) i aktywację cyklicznego monofosforanu guanozyny, co prowadzi do rozkurczu mięśni gładkich naczyń krwionośnych. Preferencyjnie rozszerza naczynia żylne i duże tętnice, w tym tętnice wieńcowe, a także w mniejszym stopniu tętniczki przedwłośniczkowe. Efekty hemodynamiczne obejmują zmniejszenie obciążenia wstępnego (preload) poprzez zwiększenie pojemności żylnego łożyska naczyniowego i redukcję objętości końcowo-rozkurczowej serca, a także obciążenia następczego (afterload) przez rozszerzenie tętnic i arterioli, co skutkuje obniżeniem oporu naczyniowego, w tym w krążeniu płucnym. W konsekwencji dochodzi do zmniejszenia zapotrzebowania mięśnia sercowego na tlen oraz poprawy perfuzji, zwłaszcza w warstwie podwsierdziowej mięśnia sercowego, co jest korzystne w leczeniu niewydolności serca i choroby niedokrwiennej serca.
arteriola, ciśnienie napełniania serca, cykliczny monofosforan guanozyny, działanie niepożądane, izosorbidu monoazotan, lek rozszerzający naczynia, naczynia pozawłośniczkowe, obciążenie następcze, obciążenie wstępne, organiczne azotany, perfuzja krwi, pojemność minutowa serca, rozkurcz mięśni gładkich, tętnica wieńcowa, tętniczka przedwłośniczkowa, tlenek azotu, zastoinowa niewydolność serca - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Mononit 100 Retard 100 mg
Mononit 100 Retard zawiera izosorbidu monoazotan w dawce 100 mg w formie tabletek o przedłużonym uwalnianiu, należący do grupy organicznych azotanów (kod ATC: C01DA14). Lek działa poprzez rozszerzenie naczyń krwionośnych, co prowadzi do zmniejszenia obciążenia wstępnego (preload) i następczego (afterload) mięśnia sercowego. Mechanizm farmakodynamiczny obejmuje silne rozszerzenie naczyń żylnych, umiarkowane rozszerzenie dużych naczyń tętniczych oraz tętniczek przedwłośniczkowych, co skutkuje redukcją oporu naczyniowego i poprawą perfuzji mięśnia sercowego. W efekcie dochodzi do zmniejszenia zapotrzebowania serca na tlen, co jest kluczowe w terapii chorób serca.
afterload, arteriola, azotan organiczny, choroba serca, działanie farmakodynamiczne, efekt hemodynamiczny, izosorbidu monoazotan, jon wapnia, lek rozszerzający naczynia, mięsień gładki, naczynie oporowe, obciążenie mięśnia sercowego, obciążenie następcze, obciążenie wstępne, opór naczyniowy, perfuzja, powrót krwi żylnej, preload, przedłużone uwalnianie, rozkurcz, rozszerzenie naczyń krwionośnych, rozszerzenie naczyń tętniczych, rozszerzenie naczyń żylnych, tętniczka przedwłośniczkowa, tlenek azotu, zapotrzebowanie mięśnia sercowego na tlen